De tegenstelling tussen roeping van Godswege en academisch beroep keert steeds terug in deze discussie omdat regelmatig mensen die een roeping van Godswege voelen aanlopen tegen de opleidingseisen voor predikanten. Dat is extra zuur als je vervolgens ziet dat niet iedereen die de opleiding wel heeft gehad goed functioneert (voor een deel omdat de opleiding zelf lange jaren nauwelijks functioneel gefunctioneerd heeft).
Intussen hoort het bij een roeping van Godswege dat je die niet maar 'hebt', maar dat je die ook laat toetsen en aan de opbouw van de gaven die je voor die roeping nodig hebt werkt; vervolgens hoort er een duidelijke roeping met zoveel woorden te komen (een be-roep) en daarna weer blijft het de vraag of de roeping blijft zoals die is: je wordt beproefd in je werk, moet je blijvend laten toetsen en aan je gaven werken. Dat soort dingen kun je leren als je je even verdiept in theologie over roeping.
Juist als je je geroepen voelt om predikant te worden hoort daarbij dat je je zo goed mogelijk wilt laten opleiden, dat je je wilt laten toetsen en kritisch bevragen, en dat je bereid bent ook de conclusie tot je toe te laten dat je wel dacht geroepen te zijn, maar dat je je vergist hebt.
Je geroepen voelen is echt geen gegeven dat verder wel buiten discussie staat. Een van de grote problemen breed in de kerken tegenwoordig lijkt me dat mensen zo wel optreden en een of andere ervaring die ze opvatten als roeping van God niet meer bespreekbaar houden. Dat raakt veel meer dan een roeping tot predikantschap. Het raakt een spiritualiteit. Een beetje meer theologie is daar goed tegen. Theologie is sowieso een therapeutische wetenschap
Maar goed, daarmee is nog niets gezegd over een eventuele lagere theologische opleiding. Ik vind die discussie niet zo erg interessant. Een opleiding hoort te passen bij een persoon in een functie. Als regel geldt dan dat een predikant die niet wetenschappelijk is opgeleid (wat iets heel anders is dan opgeleid tot wetenschapper) niet in staat zal zijn de enorme breedte van de huidige predikantsfunctie blijvend te hanteren. Er zijn uitzonderingen zat die die regel bevestigen en er zijn heel wat predikanten die in feite niet wetenschappelijk zijn opgeleid, drs of niet. Maar niemand heeft er iets aan hier met de regel te schuiven.
Wat je de laatste tijd sterk ziet, is een uitsplitsing in het werk van de predikant en een uitbreiding van het aantal kerkelijke functies. Op beide ontwikkelingen is het uitwerken van andere theologische opleidingen een logische reactie (die de ontwikkelingen ook weer versterkt). Een groot deel van de specialiseringen en deelfuncties vragen om gerichte hbo-input. Prachtig. Maar zodra de lijnen weer bij elkaar getrokken moeten worden, en er inhoudelijke integratie gevraagd wordt duikt de behoefte op aan compleet opgeleide theologen. Ik zou willen dat er wat meer mensen bereid waren hun leven daaraan te wijden. We zouden er in de Nederlandse kerken zwaar op vooruit gaan. We zijn nu naar mijn indruk veel te snel tevreden
