Vanochtend had ik het voorrecht een dienst in het Dijkzigt ziekenhuis (het academisch ziekenhuis van Rotterdam) te mogen begeleiden. Ze zijn daar in het bezit van een aardig pijporgeltje. Gelukkig geen gemier dus op één of ander aftands elektronium uit het jaar nul, zoals in de meeste zieken- en verzorgingshuizen, maar de mogelijkheid om de muzikale omlijsting met waardigheid te doen plaatsvinden.
En 'waardigheid' is een zeer goed trefwoord om de diensten daar te karakteriseren. De ziekenhuisomgeving zorgt voor een zekere ingetogenheid, waarin al te vrolijke en uitbundige geloofsuitingen niet op hun plaats zijn. Sommige bezoekers worden met bed en al gebracht, om toch de dienst (en de communie) niet te missen. En voor wie echt niet kan komen, kan brood en wijn gebracht worden.
Er is dus elke week een tafelviering. Hoewel de diensten worden aangekondigd als 'oecumenisch', hebben ze een protestants karakter. Het is geen mis. Er is ook geen priester, maar een predikant. Wat hun opvatting over intercommunie precies is, weet ik niet, maar ik vermoed dat het ter voorkoming van problemen met de Roomse Kerk is, dat het geen 'echte' mis is. Maar, tijdens zo'n dienst verdwijnen al die theoretische vraagstukken (gelukkig) naar de achtergrond.
Het oecumenische komt nog het meest tot uiting in de voorbeden. Er ligt daar een voorbedenboek waarin iedereen zijn of haar intenties kan opschrijven. Deze worden tijdens de dienst geheel voorgelezen. En dan kan het gebeuren dat er bijvoorbeeld een gebed tot Maria tussendoor komt. Hoewel ik dat dan niet echt mee kan maken, vind ik het toch wel mooi dat dat kan.
Ook in de liederen is enige Roomse invloed te merken. De liederen zijn zowel uit het liedboek als uit 'Gezangen voor de liturgie' afkomstig. En daar zitten best mooie teksten bij. Vanochtend zongen we 'Ubi caritas': Daar waar liefde heerst, daar is God. Alleen het refrein werd in het Latijn gezongen, de rest werd in het Nederlands door het koortje gereciteerd:
1. Christus liefde heeft ons tot eenheid gebracht:
laat ons juichen en blij zijn in Hem!
Laat ons oprecht beminnen de God die leeft,
en van harte goed zijn met elkaar.
2. Laat ons dus, nu wij hier tezamen zijn
zorgen dat er geen verdeeldheid heerst!
Geen wrok meer, geen onenigheid,
moge Christus in ons midden zijn!
3. O Christus, God, toon ons uw heerlijkheid
met uw heiligen die bij U zijn!
Die vreugde zal zuiver zijn en zonder maat,
en duren tot in eeuwigheid!
In de verkondiging ging het over de roeping van Samuel. Het woord van de Heer was schaars in die dagen. En zelfs Eli, die toch al de offerrituelen tot in de puntjes beheerste, kende de Heer niet. Dit 'kennen' stond centraal. Soms openbaart God zich. Dat kan op velerlei wijzen. Deze ontmoetingen met God kunnen draagkracht aan ons leven verlenen.
Er komen niet alleen ziekenhuispatienten naar de diensten, maar ook een groepje mensen dat daar gewoon elke week ter kerke gaat. Dat schijn je in elk ziekenhuis wel te hebben. Een aantal van hen draagt op een of andere wijze bij aan de diensten. Er is een klein koortje, dat af en toe wat reciteert of voorzingt. En er zijn twee heren die elke week achter de knoppen gaan zitten. Dat is om de uitzending van de diensten over het netwerk van het ziekenhuis in goede banen te leiden. Er staan verschillende camera's en microfoons opgesteld, die het mogelijk maken dat vanuit elk ziekenhuisbed de dienst gevolgd kan worden.
Gelukkig mag ik nog eens terugkomen. Organisten zijn schaars in onze dagen, het kan dus heel wat moeite kosten om voor een dienst een organist te vinden. Als ze echt niemand kunnen vinden, mogen ze mij bellen. Het moet niet te gek worden natuurlijk. Ik heb ook nog m'n eigen gemeente. Maar als ik ga, dan ga ik graag.
