Gisteren heb ik de nieuwste cd van Junkie XL aangeschaft, 'Radio JXL - A broadcast from the computer hell cabin', een album waar geloof ik nog geen recensie over gepost is. Het onderstaande artikel komt uit Trouw.
Zelf vind ik het een hele aangename luisterervaring, met een paar uitschieters (waaronder Beauty never fades uit The Animatrix en Reload.) De tweede cd is om lekker bij te ontspannen.
Junkie XL loopt op de zaak vooruitdoor Danny Koks
2003-06-04
'Radio JXL - A broadcast from the computer hell cabin' is niet alleen Junkie XL's nieuwe album, het is tevens het startschot voor zijn internetradiostation. De gouden tijd die Tom Holkenborg meemaakte met zijn Elvis-remix voor een Nike-spotje ligt alweer achter hem. Even van het succes genoten en toen snel weer door. ,,Ik had de rest van mijn leven commercials voor Nike kunnen blijven doen. Maar zo zit mijn leven gewoon niet in elkaar.''
Van het zijne vraagt hij altijd het uiterste. 'XL' staat voor '(e)xpanding limits': je grenzen verleggen. 'Junkie' slaat erop dat hij een workaholic is. Een dagje rust neemt hij niet, dat is verspilde tijd. Met een haast maniakale gretigheid bijt hij zich vast in zijn muziek. Eenmaal op stoom is hij niet meer te stuiten. Dan is hij één brok energie die pas doodmoe neervalt als zijn lichaam aan de noodrem trekt. Zoals het dat deed toen hij zevenentwintig was. Aan het werk in zijn studio vielen vitale lichaamsfuncties zomaar weg. Oververmoeid. Hij werkte als een bezetene, sliep hoogstens een paar uurtjes en dronk veel om dat tempo vol te houden.
Sindsdien doet hij het rustiger aan, maar in de wereld van Tom Holkenborg is dat een rekbaar begrip. De zoon van twee muzikale ouders (zijn moeder speelde piano, viool en blokfluit, zijn vader mondharmonica) was altijd al een energiek ventje dat ,,af en toe een nacht oversloeg''. Hij bleef net zo lang achter de piano zitten tot hij het instrument beheerste. Later hakte hij in zijn kamertje een gat in de dag op zijn drumstel.
Vorig jaar was hij ineens wereldnieuws dankzij zijn remix van Elvis Presleys 'A little less conversation, a little more action', waarmee Nike zijn reclamecampagne rond het WK voetbal van een modern geluid voorzag. De single stond wereldwijd nummer een in de hitlijsten en werd platina in 24 landen. ,,Dat lukt zelfs Christina Aguilera niet.'' Het was tevens de eerste keer dat de erven Elvis officieel toestemming gaven voor een remix van een van zijn liedjes. Alleen de artiestennaam vonden de nazaten, gezien Elvis' laatste levensjaren, wat ongelukkig. Dus werd Junkie XL tijdelijk JXL.
,,Van succes van zo'n absurd level moet je even genieten in de periode dat het je overkomt en er verder niet bij stilstaan. Ik wilde ook niet dat die remix mijn uithangbord zou worden. Daarvoor heb ik te veel in mijn mars. Ik had natuurlijk gewoon een plaat kunnen uitbrengen, en geloof me dat daar veel over is gediscussieerd met het label, met dat Elvis-nummer erop en verder een stuk of negen vullertjes. Dan had je een heel commercieel product in handen gehad. Maar dat is nu juist waar dit album tegenaan schopt.''
'Radio JXL - A broadcast from the computer hell cabin' (Holkenborgs bijnaam voor zijn studio) is een dubbelalbum bestaande uit een '3PM'- en een '3AM'-cd. De laatste (muziek voor 's nachts) is een mix van dance, breakbeat en techno. Hoewel in de basis nog steeds elektronisch, gaat de cd met muziek voor overdag veel meer de popkant op. Holkenborg werkte samen met een keur aan vocalisten: Synthpop-icoon Gary Numan, The Cure-zanger Robert Smith, Anouk, Public Enemy-rapper Chuck D., Terry Hall van de Engelse skaband The Specials en herboren soullegende Solomon Burke kwamen allemaal langs in zijn studio in Amsterdam.
Hoewel op zichzelf al een ambitieus werkstuk, is Holkenborgs nieuwe album slechts een onderdeel van zijn werkelijke droom: een eigen radiostation. Radio JXL, te beluisteren via modem of kabel op
www.radiojxl.com. ,,De plaat is een visitekaartje voor het radiostation: dit is de muziek die je daarop kunt verwachten.''
,,Op mijn zesde was ik al helemaal maf van radio. Je had elke dag een andere omroep, elk uur een andere diskjockey en iedereen nam zijn eigen platen mee. Of het nou Willem Duys was of Frits Spits of Ferry Maat. Ik wil niet zeggen dat dat nu helemaal weg is, maar sinds de introductie van format-radio doen de omroepen er bijna niet meer toe. Radio daagt je als luisteraar niet meer uit. Voor heel veel mensen werkt dat ontzettend goed, maar er loopt ook een groep rond, waarvan ik er een ben, die denkt: ik wil ook wel wat anders, iets bijzonders. Die mensen zoeken hun heil bij internetradio.''
Wekelijks of tweewekelijks zijn er via zijn website uitzendingen te beluisteren van ongeveer drie uur. De eerste wordt een dj-set van Sasha, een van 's werelds populairste dance-dj's en een goede vriend van Holkenborg. ,,Er ligt al een hele stapel uitzendingen klaar. Met Solomon Burke heb ik bijvoorbeeld een erg persoonlijk interview gedaan. Dat is wat ik extra kan bieden: al die mensen die meedoen op mijn plaat zijn vriendjes van me. Die doen dingen voor me die een reguliere radiozender nooit voor elkaar krijgt.''
Het oorspronkelijke plan was dat zowel de cd als de website augustus vorig jaar gelanceerd zouden worden. Dat bleek geen haalbare kaart. ,,Dit is een project waarbij je niet over een nacht ijs moet gaan. Om me te verdiepen in de materie heb ik veel gesproken met radiomakers zoals Wessel van Diepen en Erwin Blom van 3VOOR12, die alles van internetradio weet. En je wil niet weten hoeveel werk het is geweest om alle contracten met de vocalisten en hun platenlabels rond te krijgen.''
Met dit initiatief hoopt hij aan de goede kant van de streep te staan als de waterscheiding die zich momenteel in de muziekindustrie afspeelt, is uitgekristalliseerd. ,,Het gros van de mensen op de wereld consumeert muziek niet meer via de traditionele kanalen: de platenzaak, de concertzaal en de radio, maar via internet en videogames. Er staat een generatie kids op die het fenomeen 'naar een bandje gaan' niet kent. Of platen kopen in een muziekwinkel. Een knul van dertien vraagt niet aan Bob van Boudisque of er deze week nog iets te geks is uitgekomen. Die krijgt de hele dag url's en tracks van vriendjes gemaild. Da's een heel andere wereld.'
,,We gaan toe naar een multimediale beleving van entertainment. Er zijn nu al films die je beleeft als een computerspelletje, waarbij jij zelf bepaalt hoe het verhaal afloopt. Muziek zal daarin deels meegaan. De cd zal nooit verdwijnen, maar de multimedia experience wordt heel belangrijk. Een artiest moet niet meer kiezen voor één medium, daarvoor zijn die andere vormen te interessant. En toch ben ik muzikant genoeg om altijd weer een album te willen maken, ook al verkoopt dat in de toekomst wellicht een drol. In principe is drie jaar spenderen aan dit project artistieke zelfmoord. Ik had veel beter muziek voor videogames kunnen maken of aan de lopende band commercials voor Nike kunnen doen. Dan word je een rijk man. Maar zo zit mijn leven niet in elkaar. Ik wil het graag op een andere manier doen.''
De cd 'Radio JXL - A broadcast from the computer hell cabin' is nu uit bij CNR. Junkie XL sluit maandag 9 juni op het noordpodium het Pinkpop-festival af.
