Je stelt dat je verschillende richtingen op kunt met de bijbel. Nu vraag ik me af hoeveel richtingen dat uiteindelijk zijn -- je komt toch steeds bij Jezus de Christus terecht, de Zoon van God in het vlees gekomen en die gekruisigd.
Die overtuiging is heel bijbels: Want ik had niet besloten iets te weten onder u, dan Jezus Christus en die gekruisigd, schrijft Paulus in 1 Kor 2, 2; en Johannes is weinig genuanceerd over mensen die het dogma van de vleeswording ontkennen: Want er zijn vele misleiders uitgegaan in de wereld, die de komst van Jezus Christus in het vlees niet belijden. Dit is de misleider en de antichrist (2 Joh 1,7).
Dit is ook de overtuiging die ik in de gereformeerde belijdenissen proef. De vele citaten uit Catechismus, Leerregels en Geloofsbelijdenis verwijzen niet naar een systeem van dogmata, maar een formulering van de hoofdlijnen van de Bijbel door de kerk. Het sterke is dat al die geschriften stammen in een tijd dat men zich inderdaad afzette tegen kerkelijk buitenbijbels gezag (R.K.) en tegen revolutionaire bewegingen als de Dopersen.
Zoek artikel 7 NGB op om te zien, dat de gereformeerde belijdenisgeschriften zelf het helemaal eens zijn met terug naar de Bijbel. De slotartikelen aan het einde van elk hoofdstuk DL geven dat ook aan; de HC geeft o.a. in v&a 3 en v&a 19 aan waarop alles gebaseerd is.
In een heel aantal opzichten concludeerden onze gereformeerde voorgangers wél, dat de bijbel niet veel alternatieven geeft. Omdat het gevaar een eigen godsbeeld te vormen groot is, hebben zij in de belijdenissen de ontdekte grenzen scherp aangegeven. Op catechese geven we die mee aan de jonge mensen als relevante bijbelse conclusies.
Ik ben het ermee eens dat de bijbel uiteindelijk de gezaghebbende openbaring is. Je mag de kerk, haar belijdenissen en zeker ook haar belijders best bevragen op het in-de-pas-lopen met de bijbel. De intentie van gereformeerde theologie, óók van de dogmatiek, is dat te doen en niet anders.
Ik denk dat het praktisch en legitiem is om de bijbelse leer te systematiseren voor doeleinden als catechese, prediking en apologetiek. Elk onderwijs heeft een systeem nodig waarin de begrippen worden aangeboden. De bijbel is daar uitstekend voor geschikt.
Voor de liefhebber van de engelse bijbeltekst: All scripture is given by inspiration of God, and is profitable for doctrine, for reproof, for correction, for instruction in righteousness (2 Tim 3, 16, KJV). Het woord doctrine wordt in het engelse taalgebied ook gebruikt voor een systeem van dogmata. Zo ver staat die gewoonte dus niet van de bijbel af!
