diak2b schreef op 26 november 2007 om 22:28:[...]
Maak je over twee dingen geen zorgen:
- van evangelische sympathiën ben ik tamelijk grondig vrij. Iedere overeenkomst is niet-intentioneel
- maar belangrijker: als de Heer, via Jesaja (45,7) zelf aangeeft dat Hij de schepper is van vrede en kwaad (Naardense vertaling), dan lijkt het me niet zo nuttig dat tegen te spreken, en te doen alsog de duivel ook al een schepper is.
[...]
Ik zou bijna zeggen: in tegendeel.
Luther kon er nu juist niet mee overweg dat wij geloven dat je geen heilszekerheid hebt, kortom, er is alle rede aan te nemen dat de hel bepaald niet leeg is. Ook zij die menen dat ze braaf gelovig waren, zouden zomaar kunnen ontdekken dat het er toch vervelend aan toe gaat in de eeuwigheid.
Er zijn overigens wel katholieke theologen die de lege hel leren, Hans Urs von Balthasar schijnt er zo één te zijn. Maar ja, dat mag natuurlijk, over de mate van gevuldheid van de hel bestaan geen leerstellige uitspraken.
Maar als je het mij persoonlijk zou vragen: ik ben er tamelijk vast van overtuigd dat de Eeuwige aan hen die in hun levenskeuzes hebben laten zien dat ze liever zonder God zijn, een plaats heeft toegekend waarin zij eeuwig zonder God mogen zijn.
Ik heb daar gelukkig niets over te beslissen, en ik wens het niemand toe, maar ik lees in de Schrift dat je in tamelijk forse problemen zit als je een antichrist bent. En dan hebben we het niet over degene die niet weet wat er aan de hand is, maar wel leeft naar de natuurwet, de wet van God die in ieders geweten is ingeschapen. Johannes waarschuwt: Kinderen, het is het laatste uur. U hebt gehoord dat de antichrist moet komen. Inderdaad, er zijn nu al vele antichristen opgestaan, en daardoor weten wij dat het laatste uur is aangebroken. Zij zijn uit ons midden voortgekomen, maar zij behoorden niet werkelijk tot ons. Hadden zij tot ons behoord, dan waren zij bij ons gebleven; maar het moest duidelijk worden dat zij geen van allen bij ons horen.
Wel hard roepen dat je "bij Jezus hoort", maar intussen Zijn Kerk verloochenen en zelfs vervloeken, het sacrament van de doop waardoor allen, ook kinderen, worden toegelaten tot het Lichaam van Christus, belachelijk maken, de overgeleverde leer van de apostelen zoals verwoord in het credo van Nicea, in het credo van pseudo-Athanasius en in het apostolisch credo afwijzen of zodanig herinterpreteren dat het een bespotting wordt,
lijkt mij een vrij heldere indicatie. Maar nogmaals, ik ga daar niet over.
Los daarvan, ik geloof zonder enige beperking wat Christus me leert bij monde van Zijn Kerk: dat wie sterft in staat van doodzonde er redelijk donder op kan zeggen dat de hel de volgende bestemming is.
Nee, de hel lijkt mij niet leeg.
[...]
Mensen hebben in alle tijden en alle culturen verhalen verteld die op het oog gaan over de ontstaans-vraag, maar die werkelijk gaan over de zijns-vraag.
Ik geloof niet dat het scheppingsverhaal ook maar een poging is om iets te vertellen over de manier waarop het heelal ontstond, de aarde gevormd werd of het leven begon. Ik geloof ook niet dat God er daverend veel behoefte aan heeft om daarover in detail te treden, simpelweg omdat het er helemaal niet toe doet.
Gisteravond zat ik naar een docu op de BBC te kijken, waar op enig moment een presentator bij een vulkanische poel staat met daarin een soort oranje slijm, extreem primitief leven. Het spijt me voor wie dat niet fijn vindt, maar ik vond dat beeld uitermate ontroerend, tot tranen toe. Ecce homo, zie de mens, met aan zijn voeten zijn oudste voorvader: oranje slijm in een vulkanische poel.
Einstein zei: God dobbelt niet. Niels Bohr wist wel beter. Als God bestaat, dan dobbelt Hij wel degelijk. Toeval is niet de afwezigheid van betere verklaringen, toeval is fundamenteel voor de werkelijkheid. En toeval is één van de leidende principes die uit oranje slijm de mens deed ontstaan (ok, met wat tussenstapjes
). Niet dat ik niet bij tijden heel gecharmeerd ben van het idee dat toeval eigenlijk niet bestaat hoor, het is zo fijn en rustgevend om te denken dat alles simpel is en eenvoudig, en dat God het allemaal heel gericht zo heeft ingericht.
Alleen, ik ben bang dat het niet zo kan zijn. Geen 6-daagse schepping, geen geleide evolutie zelfs, maar ongeleide, ongerichte, doelloze, evolutie.
Schiep God de aarde goed? Met een paradijs? De jonge aarde was een bal van vuur, een hel waarop geen leven mogelijk was. Toen er eindelijk een beetje basaal leven ontstond, veranderde ze in een ijsbal, waar opnieuw het leven vrijwel uitgesloten was. Pas na een onmenselijk lange tijd ontstond een evenwicht tussen vrijkomend kooldioxide uit de grond en de chemische processen in "het leven" die samen de termostaat van de aarde tot rust bracht. En pas toen kon de evolutionaire race losbarsten. Een race, niet van lieve konijntjes in aangeharkte parken, maar een race van overwoekering, vernietiging en doden of gedood worden. En helemaal op het einde van die race, bij wijze van spreken in de laatste seconden van de eerste scheppingsdag, verscheen de mens pas ten tonele.
Hindoes kennen de goddelijke drie-eenheid van de schepper, de onderhouder en de vernietiger, en daarmee komen ze dicht in de buurt van de werkelijkheid waarop de mens wortelt. Wij zijn evenzeer het product van schepping, als van vernietiging.
Dus ja, was de aarde goed vanaf het begin? Hangt er maar vanaf wat je met "goed" bedoelt. Was er een paradijs? Geen tuin waar twee mensen rond dartelden tussen de potige sprekende slangen.
Genesis heeft hoogst waarschijnlijk historische elementen, al is het maar omdat je veel gewoon niet verzint, en omdat veel verhalen ook in omliggende culturen terugkeren. Er zal best in het verleden van Israël een fikse watersnoodramp zijn geweest, en dat hele steden in een regen van as en zwavel zijn vernietigd is bepaald niet onwaarschijnlijk. Maar imho heeft iemand die met satelietfoto's in de hand bergen in Turkije gaat beklimmen om restanten van de ark te zoeken, niet helemaal begrepen wat mythologie is.
Persoonlijk vond ik een boek dat ik over Mozes las behoorlijk verhelderend. Het gegeven dat (aangenomen dat dat klopt natuurlijk) de beschrijving van de tijd van Israël in Egypte volstrekt niet past in wat we weten over Egypte uit de beschreven tijd, maar opmerkelijk goed past in wat we weten over Babylon uit de tijd dat Exodus aldaar geschreven werd, vond ik wel een eye-opener. Kortom, ik ga het nog gekker voor je maken. Niet alleen denk ik dat Genesis mythologie is, ik denk dat Exodus ook maar deels historisch is. En als we dan toch bezig zijn, ik denk dat de vijf boeken van Mozes, behalve dat ze niet van Mozes zijn, in essentie nooit geschreven zijn als historische boeken, niet gaan over de ontstaans-vraag, maar bedoeld zijn als uitwerkingen van de zijns-vraag, en gericht zijn op de toekomst.
