quote:
St. Ignatius schreef op 28 juli 2012 om 07:20:Het woord van God (voor katholieken: de bijbel dus) lezen is prima, maar is voor een katholiek niet voldoende. We kunnen daarom wel gezamenlijk God zoeken... maar gehoorzamen is iets heel anders. Wij gehoorzamen niet de bijbel, want dat is slechts een boek die op duizenden manieren geinterpreteerd kan worden.
Ik denk dat je nu heel goed een als principieel ervaren verschil benoemd.
Niet de bijbel gehoorzamenVoor een protestant is de bijbel een Woord van het Hoogste Gezag van God. Dat wil echter niet zeggen dat een protestant alleen de bijbel gehoorzaamt in volkomen onafhankelijkheid en vrijheid. Integendeel !
De protestant kent heel duidelijk wel degelijk gezag toe aan de kerkleiding als instituut. Gezag kent de protestant toe aan de wereldse gezagbekleders, en evenzo aan kerkelijk gezag als instituut. En dan wordt nóg eens meer gezag toegekend aan de persoonlijke kerkelijke bedieners van Het Woord van God. En een leeruitspraak wordt opgevat als gemeenschappelijke eenstemmigheid bij de bedienaars van Gods Woord. Daarvan gaat dus het hoogste kerkelijke gezag uit onder mensen.
Echter; een protestant erkent praktische buitengrenzen. Dat zijn de grenzen van het gezag dat komt van en wordt gevestigd door God Zelf. Dat is Gods Woord (de bijbel). En dat is ook Gods Woord (Christus of de Heilige Geest). In het laatste geval gaat het om een grens van het geweten op het snijvlak van dienstbaarheid, gehoorzaamheid en kennis. Maar principieel bestaan die grenzen in het geloof ook voor protestanten niet. Want we mogen ervan uitgaan dat het gezag de bijbel zal volgen en de wet zal naleven en door de Geest geleid zal worden. Als dat uitgangspunt niet opgaat, dan is er reden voor bekering. En waar geen reden voor zorg is is bekering niet aan de orde en zijn die veronderstelde buitengrenzen ook niet aan de orde.
Verschillen welwillend vergelijkenAls je het welwillend zou gaan vergelijken zijn de verschillen praktisch dus niet zo groot. Immers ook een katholiek erkent buitengrenzen als het erop aankomt en het gaat om het doen wat een mens vraagt, zelfs als het gaat om geestelijken.
Ook de mondigheid van de gelovigen is (in welwillendheid bezien) niet zo heel verschillend. Want een protestant zoekt zelf kennis en begrip van God en hij zal proberen te groeien in kennis tot het niveau van de geestelijken. Maar het zou onzinnig zijn om daarvan te maken dat een
katholieke gelovige dus geen kennis zal zoeken, en niet zal zoeken te groeien in het geloof. Ook bij protestanten zijn er geestelijken en (zeg maar) leken. Dus ook op dit punt zal bij een welwillende vergelijking het verschil niet zozeer worden bepaald door de geloofsrichting, maar eerder door de individuele gelovigen zelf.
Maar principieel lijkt het verschil juist héél groot. Jij benoemt dat terecht. De protestant zal de geestelijkheid toch gaan narekenen en beoordelen op de mate waarin de geestelijkheid zich houdt aan Gods Woord. En de katholiek zal de geestelijkheid benaderen als het Godsgezag zelf. Een katholiek is dus geneigd de werken van de Geest terug te rekenen tot het gezag van de Geest. En daarin de levende aanwezigheid van de Geest meer concreet en relevant te achten dan de werken van de Geest in het verleden.
Maar dit principiële verschil bestaat niet echt. Het bestaat alléén maar omdat we het samen in het leven houden en benoemen als principieel verschil. Maar dat is het helemaal niet. Ook de protestanten leren vertrouwen in de broederschap en de Leiding door Gods Geest. Dat de leiding wordt getoetst en critisch benaderd is niet omdat de protestanten niet willen vertrouwen in de broederschap en in de leiding in Gods Kerk; maar dat is omdat dat vertrouwen is geschonden.
De katholieken daarentegen beredeneren dat het gezag van God niet geschonden kan worden, maar dat God Zijn Kerk zal bewaren; en dat daarom de Kerk altijd het juiste spoor volgt. Met Christus en Zijn Lichaam gaat het per definitie goed, omdat Christus c.q. de Heilige Geest zich daarmee verbindt. Dus de enige vraag is dan of het met de gelovige wel goed gaat.
Geen werkelijk verschilMaar is dat nu wel werkelijk een verschil? Als je het even specifiek door een vrijgemaakt gereformeerde bril bekijkt is dat verschil helemaal niet zo groot. Immers de vrijgemaakte historie is ook gekenmerkt door het gelijk toe te rekenen aan de eigen ware Kerk, tegenover de valse buitenwereld. En de oude belijdenissen getuigen dat dat verschil terug te voeren is tot de reformatie. Dus principieel is er nooit een verschil geweest, behalve dat alle munten verschillende koppen hebben maar met een gemeenschappelijke randtekst: God is met òns.
Maar aan de oppervlakte lijkt het verschil des te groter: de katholiek leert dat het vertrouwen in de kerkleiding een direct vertrouwen is in God Zelf, en een protestant leert dat het vertrouwen in de kerk goed is, maar in Gods Woord beter.
Maar het verschil is schijn. Het verschil is er niet werkelijk. Want hoewel we met elkaar spreken alsof het om gewichtige zaken van leer gaat is het gewoon een historisch gevormd iets. De geschiedenis wordt gebruikt als kapstok om oneigenlijke verschillen te maken.
Want de bijbel als het Hoogste Woord van God zou nooit een issue zijn geworden als de kerkleiding niet met het Woord gebroken had. Ik geef een voorbeeld: Stel je nu eens voor dat de kerk zou gaan oproepen tot bloederige kruistochten naar bepaalde islamitische gebedsplaatsen. Dat zou dan ook een breuk met "Gods Woord" worden genoemd, omdat het een breuk is met Christus. Excommunicatie volgt voor wie niet volgt. Dan zouden alle katholieken geëxcommucniaeerd worden c.q. zich onttrekken aan dat besluit en die concrete bediening, en oordelen dat op dit punt de kerk niet Gods gezag vertegenwoordigt. En omdat het een breekpunt is komen er nieuwe vergaderingen van gelovigen met een nieuwe praktijkgedrongen kern-norm dat het gezag van God wordt gecontroleerd op breken met Christus.
Een ander voorbeeld is als de geestelijkheid zich bezondigt aan Gods Wet. Waar het geloof heerst dat Gods Kerk en Gods Werk door diezelfde zondige mensen wordt bewaard en gehandhaafd, daar treedt een beschermende en een onrustmijdende houding op. Want het is Gods Zaak die wordt bewaart en bewaakt. Tot zelfs de wereld van ongeloof er een einde aan maakt en de schuldigen eruit trekt.
De katholiek (elke christen) in erkenning van de menselijkheid zal daardoor gewaarschuwd zijn en critischer worden tegenover het eigen geestelijk handelen. Er zal een norm erkend worden dat Gods Wet gewaarborgd moet blijven ook (juist) als het gaat om het handelen door Gods gezagsdragers. Maar principieel is dat dezelfde houding als de reformatoren van destijds. Dat kan dus worden opgevat als schriftuurlijk of wettisch; En het kan worden opgevat als scheurmaking en gezagsverwerping. Maar in wezen is het gewoon normaal christelijk zijn en alle vruchten beoordelen op de vruchten zelf, of anders gezegd: het blijft een voortdurend beproeven van de geesten of ze uit God zijn.
In wezen gaat het altijd om steeds hetzelfde: de krachten van het kwaad zijn geneigd zich te hullen zich in de gedaante van het goede. En het goede strijdt tegen de vruchten van het kwaad, ongeacht waar deze zich voordoen. Elke op macht beluste zal het goede voorwenden om invloed te krijgen. En elke dienaar van Christus zal de weg van Christus volgen, ook als deze hem in eenzaamheid brengt.
En als het gaat om de verbrokkeling en het daarin zien van een bewijs van ongeestelijkheid -zoals jij doet - dan is er een algemene les. Een gedeelte zal verbrokkeld worden om menselijke slechte redenen, maar ook een gedeelte zal verbrokkeld worden om redenen van het goede doen en God willen dienen en volgen. Elk brokkelstukje is daarom een aanklacht of vraag voor de eerdere kerk, waarom eerder de weg achter Christus in eenzaamheid wordt gevolgd, dan dat er overwegingen zijn dat de eerdere kerk de ware betere kerk is. Elke verbrokkeling is dus een aanklacht tegen de eerste kerk en de andere kerken. Soms ten onrechte; soms terecht. Maar altijd een vraag voor de andere delen, waarom kennelijke christenen Christus niet herkennen, niet zien, en niet kunnen volgen in reeds bestaande delen. Eenieder beproeve zichzelf. Maar uit het feit dat Christus-volgers niet kiezen voor jouw grotere oudere deel, dan gaan afleiden dat jij het altijd al bij het rechte eind hebt gehad, en dat Gods Geest alleen aanwezig is in de ene kerk die niet kan vergaderen wat dwaalt en niet kan beschermen wat beschutting behoeft, is daarin niet per sé de meest aannemelijke redenering.
Denk ik.
quote:
Wij gehoorzamen niet de bijbel, want dat is slechts een boek die op duizenden manieren geinterpreteerd kan worden.
1. Vind je dan niet dat het leergezag juist illustreert dat er wèl een eenduidige lijn kan volgen uit die bijbel?
2. Je moet het dus wel heel bont maken als je erin slaagt om in strijd te komen met de bijbel.. Maar evengoed is het het onfeilbare Woord van God.
3. Is de vermeende multi-interpretabiliteit dan voor jou een reden tot verwerping als waarheid en een ontslag van gehoorzaam luisteren?