Auteur Topic: Column van Marjan Kroone  (gelezen 119534 keer)

Marjan Kroone

  • Berichten: 385
  • Niet kletsen maar doen!
    • Bekijk profiel
Column van Marjan Kroone
« Reactie #90 Gepost op: januari 24, 2006, 03:39:23 pm »
Column van 20 januari 2006
 
Nou daar zit ik dan, in mijn kloosterkamer! in Tanquieta, een column te schrijven.
 
Vroeger wilde ik altijd missiezuster worden, in Afrika. Met een paar mannenschoenen onder je bed, zei mijn moeder dan altijd. En laat ze nou toch nog gelijk krijgen ook!!
Nouja, bijna, Jetse heeft zijn sandalen onder zijn eigen bedje, want tweepersoonsbedden vind je niet in een klooster.
 
Ook in Benin doen we naast onze dagelijkse werkzaamheden nog wat aan vrijwilligerswerk. Voor Jetse betekent dit onder andere dat hij maandelijks het onderhoud gaat doen van het labo in Tanquieta (een katholiek missieziekenhuis met alles erop en eraan, maar zonder techische staf).
 
Zelf ga ik hier klein chirurgische ingrepen leren, maar de chirurg is in vergadering, dus kan ik ff deze column schrijven. Ze hebben hier namelijk telefoon en een eigen internetverbinding. Dus vanavond gaan we eens kijken hoeveel vlotter het gaat als je de lijn voor jezelf hebt.
 
Volgend weekeinde ga ik naar Cotonou om de container in te klaren. Het is niet leuk in Coto, gewoon altijd zo eenzaam, een vieze stad, mentaliteit totaal anders als in het noorden, maar goed, het moet gebeuren. En de eerste dag is altijd even feest.
 
Wel is het ontzettend fijn om EINDELIJK weer een pizza te kunnen eten. Ik ben zo vreselijk moe en heb de hele dag maar trek in eten, eet me ongans in alle buikvulling, droge stokbroden en restjes macronie, maar komgeen kilo aan. Alle energie wordt opgebruikt.
 
Gewoon weer Europees eten en ook naar de kapper. Heerlijk. Dat is wel fijn. Tenslotte is dan alweer 4 maanden alleen maar keihard werken geweest – met iedere dag een pasta met tomatensaus en een paar keer per week een eitje. Nee, een dagje Cotonou voor jezelf is best even fijn na zo lange tijd. Salades eten en een supermarkt bezoeken waar ze dropveters verkopen en marsen en magnums.
 
Het grappige is dat Jetse en Alexander met de jaarwisseling in Coto waren en Alex een totale cultuurschok onderging. Hij had wat snoepjes gekocht en Annegreet vroeg waarom hij niet meer had gekocht. ‘Ik wist het niet meer toen ik alles zag”, was zijn antwoord.
 
Alex had een beetje wezenloos door de supermarkt gelopen, zo van: is dat ook te koop? Ojee, dat is ook lekker! Wat hebben ze hier veel. Oja, dat bestaat ook. Maar uiteindelijk stond hij buiten met slechts vier dingen in een zakje. Twee nieuwe scrub washandjes en twee zakken snoep. De dure dranken die hij in oktober nog liep te bewonderen zijn gewoon in de schappen gebleven. Raar eigenlijk, dat zulke luxe dingen zover van je af komen te staan.
 
Deze week begonnen met het inwerken van Guinevievre op de poli. Ongelooflijk wat gebeuren er toch steeds een wonderen. Er komen dagelijks zoveel zieken dat ik het echt niet alleen meer aankan. Bovendien had ik steeds slapeloze nachten als ik dacht aan april, de maand dat ik alles alleen zou moeten doen, het labo + de patienten, terwijl Jetse in NL is. Dat is onbegonnen werk, maar wat moet je doen?
 
En wat gebeurd er? Een klein wonder.  Guinevievre – een super intelligente vrouw, die al jaren voor een buitenlandse organisatie heeft gewerkt als animatrice (voorlichtser ) = kwam zonder werk te zitten. Het project is opgeheven.
 
Zij iedere dag bidden : hoe kom ik nu aan een nieuwe baan, want de hele familie is afhankelijk van haar. Ik iedere dag bidden; hoe kom ik nu aan hulp voor april en voor Jetse als ik er zelf van de zomer niet ben. Want Jetse weet gewoon niets over de ziektesymptomen en medicijnen en ik wil de tent niet dicht hebben als ik weg ben. Vorig jaar zijn er een paar kinderen gestorven wat absoluut niet nodig was, gewoon omdat ik in NL zat.
 
Wij komen aan de praat en jawel, Guinevievre vind het super en ze doet het geweldig.
Iedere morgen is ze nog vrij, om het boek “where there is no doctor” in het frans te bestuderen. Ik ben zelf druk bezig allerlei protocollen voor haar te maken, hoe te handelen, wat te geven bij welke symptomen en werkelijk Guinevievre is voor het vak geboren. Ze verbind al tropische zweren en botinfecties alsof ze nog nooit anders heeft gedaan.
 
Het is nu even veel werk, maar loont straks de moeite. Vandaag gaat ze – samen met Nicaise – de poli doen terwijl wij in Tanquieta zitten. Acute gevallen stuurt ze door en anderen laat ze maandag terug komen, maar de simpele dingen zoals malaria, dysentrie en dat soort ziektes, die kan ze al goed herkennen door volgens het schema door te vragen en ze weet wat ze dan moet geven. Gisteren heeft ze haar eerste twee Hb-tjes geprikt en afgelezen op het apparaat van Anno. Dieu merci ! Alles komt altijd goed.
 
Deze week trouwens de eerste blanke behandeld. Jetse wilde hem 4 keer de prijs vragen, zoals ze ook doen in Tanquieta, maar dat heb ik niet gedaan. Hij is jong en doet een half jaar vrijwilligerswerk. Nou heeft hij wel een verzekering, maar wat een gedoe voor hem. Was hij op vakantie geweest, dan had ik het wel gedaan. Maar het was wel grappig om een blanke te zien zitten tussen 35 zwarte koppies.
 
Het weer is trouwens helemaal van slag. Ik weet niet hoe het bij jullie is, maar wij hebben nog steeds geen Harmattan. Iedereen zegt dat het regenseizoen niet goed is afgesloten. Dus wel stof, omdat het droog is, maar dat is van de weg. Maar geen Saharawinden. Ik denk pas een keer of 5 totaal. Vorig jaar zat het weken achter elkaar helemaal dicht met stof vanuit de Sahara. Zag je dagen de zon niet. Heel bizar, maar nu hebben we toch, als echte Nederlanders, wat te zeuren over het weer.
 
Nou dit was het eerst weer even.
 
Ciao vanuit de kloosterorde St. Jean de Dieu in Tanguieta.
 
Marjan
 

Vriendelijke groet,
 
Marjan     www.aktiebenin.nl
Wees de verandering die je in de wereld wil zien. (Gandhi)

Marjan Kroone

  • Berichten: 385
  • Niet kletsen maar doen!
    • Bekijk profiel
Column van Marjan Kroone
« Reactie #91 Gepost op: januari 30, 2006, 10:26:50 pm »
zaterdag 14 januari 2006 vervolg Gittegroep

Zaterdags bezoek ik een andere quartier.
Daar woont Tenna Kouagou. Ze is VIJF jaar oud heeft 7 maanden geleden haar voet gebroken en kan de laatste tijd niet meer goed lopen. Tenna is niet bij Ineke weg te slaan. Ze is te somber en te serieus voor een kind van haar leeftijd.
Zelfs voor hier. Ik vraag waar haar ouders zijn. Haar moeder is weg – al 3 jaar – en een vader heeft ze niet. Maar – zo verteld Albert – ze heeft wel al een echtgenoot. Ik vraag de mari om naar voren te komen. Een man van ca. 30 jaar komt aanlopen en de kleine Tenna krimpt merkbaar in elkaar.
We lopen samen naar hun huisje. Tenna op de heup van haar echtgenoot. Ze kijkt ernstig naar ons, of we wel beseffen waar ze nu weer naar toe gaat.
Kunnen we dit kind helpen?
Nee denk je. De echtgenoot is alleen maar goed bezig dat hij al voor de kleine meid zorgt. Immers haar moeder is weggetrokken uit hun dorp.
Ik ga uit van het goede in de mens dus veronderstel dat hij haar niet zal ‘nemen’ voordat ze haar borsten heeft. Maar hoe dan ook, het is zijn recht haar bij zich te hebben. Hij heeft voor haar betaald.
KansLOOS dus op dit moment. KansARM als ze naar school gaat. Dan kan ze misschien uit haar isolement komen en wat plezier hebben met een vriendinnetje. Maar zeker zal ze er straks alles aan doen om HAAR kinderen wel naar school te laten gaan.
Je kunt niet de hele wereld op je nek nemen. Je kunt niet in je eentje een heel land ontwikkelen.
Maar je kunt wel persoonlijk ervoor zorgen dat een kansloos gezin een menselijker bestaan krijgt.
Met een groep mensen kunnen we wel een kansarme groep mensen op kleinschalig niveau helpen en hoop op de toekomst geven.
Ik weet zeker dat ook deze groep weer zijn spin-off gaat krijgen voor ons project.
Allemaal een dikke knuf.
Ciao,
Marjan

Vriendelijke groet,
 
Marjan     www.aktiebenin.nl
 
Wees de verandering die je in de wereld wil zien. (Gandhi)


Het wordt weer een lang verhaal dit keer. Annegreet zal ook een stukje schrijven over de twee bevallingen die zij heeft meegemaakt.

Maandag 23 januari 2006

 Vandaag een meneer met syfilis op de poli. Eerst moeten jullie weten dat dat ik sinds vorige week Guinevievre heb ingehuurd om met mij samen de poli te gaan doen, want ik red het echt niet meer in mijn eentje. Veel te druk. Nu we het samen doen zijn we nog pas om 8 uur s’avonds klaar. De zieken komen van heinde en ver.  In iedergeval, Guinevievre doet de poli in de prikruimte en ik heb mijn kamer waar we de donoren afnemen. De bewuste meneer wordt door haar opgeroepen maar hij legt uit dat hij denkt dat hij Fievre Thyphoide heeft en dus graag door de blanke vrouow zelf geholpen wil worden. Oke, ze laat hem zitten. Maar ik weet hier dus helemaal niets van, en als ik de volgende patient naar binnen roep komt hij dapper met mij meegelopen.   Bij de vraag wat de klachten zijn trekt hij zijn slurf naar buiten en aan de eikel + zijkant is gewoon een grote diep gapend gat. Twee zweren, die gelukkig pusvrij zijn, maar na doorvragen een supervoorbeeld van syfilis.  Ik zal dit ook even aan mijn assistente laten zien zeg ik tegen de meneer, want zij moet nog leren.  Guinevievre loopt met mij mee, ziet de piemel met de zweren en draait zich acuut om.  Aan haar gezicht is duidelijk te zien dat ze misselijk wordt en hier enorm van schrikt. Arme meid, ik had haar ook moeten waarschuwen. Als ze terug loopt zit haar sjaaltje scheef op hoofd en is ze gewoon verward. Jetse vraagt of het interessant was wat ze heeft gezien. Ze steekt haar tong uit.  Later verteld zij mij dat deze meneer niet door haar geholpen wilde worden omdat zij hem goed kent en dat nu dus alsnog gebeurd was wat hij had willen voorkomen.  Tja… het is niet anders.  In iedergeval, Jetse en ik hebben reuze lol als we thuis komen. We zien steeds de ontredderde Guinevievre voor ons, met haar sjaaltje scheef op haar hoofd van schrik.  Tenna KOUAGOU Het meisje van vijf dat al bij haar (toekomstige) echtgenoot woonde. Ik heb Albert vorige week heen gestuurd om een datum af te spreken waarop ik de oude wijze mannen van het dorp kan ontmoeten. Dan kan met hun doorgesproken worden waarom het belangrijk is dat Tenna evengoed naar school toegaat en als zij JA zeggen, dan heb je een goede controle dat de echtgenoot haar ook daadwerkelijk laat gaan.   Echter, Albert komt terug en zegt: haar man is gisteren gestorven. Doe niet zo raar, waaraan? Dat weet ik niet, heb ik niet gevraagd want ze waren bezig met de ceremonie, maar hij is dood.   Dit kan niet anders dan voorbestemd zijn. Eerst de ontmoeting van Ineke met Tenna. Ineke met haar behoefte om juist deze kleine meid te helpen, maar de onmacht omdat ze al bij haar echtgenoot woont.

Ik vraag Albert om een gezin te zoeken hier in Boukombe (controleerbaar voor mij), zoals het zijne, om Tenna te adopteren. Christelijk (dus tegen uithuwelijken), met een vader die meehelpt in het huishouden en met de opvoeding. Ontwikkeld (waarde van het naar school gaan beseffende), en met een mentaliteit waarbij ik niet bang hoef te zijn dat ene papa straks alsnog van zijn adoptiedochter gaat genieten. FSAB zal een bijdrage doen in het levensonderhoud en voor de kleding en scholing zorgen. Maar Tenna groeit dan wel op in een Afrikaans gezin en blijft behouden voor haar eigen cultuur.   Twee dagen later komt Albert me vertellen dat Sonia en hij de kleine Tenna willen adopteren. Hun familienaam is ook KOUAGOU en ze hebben zelf al 3 kleine kinderen en een half zusje + een nichtje dat bij hen woont. Geregeld. Nu nog toestemming van de overgebleven familieleden en de sage’s van het dorp. Afspraken worden gemaakt en verhaal wordt vervolgd.

Voor Tenna is de dood van deze man een wereld van verschil voor haar toekomst. Dit wil niet zeggen dat alles koek en ei wordt. Wij kunnen haar geen betere toekomst geven, iedereen moet zijn eigen leven inrichten en hard werken om die kansen te benutten die aanwezig zijn. Maar een grotere kans dan deze krijgt ze vast niet meer.

Ciao, Marjan

Afgelopen zaterdag heb ik twee bevallingen meegemaakt. Ik had Salma gevraagd of ik er een keer bij mocht zijn en zaterdagmiddag kwam er iemand aan de deur om mij op te halen. Bij de maternité aangekomen lagen er twee vrouwen. Salma en haar collega Celine waren al druk bezig met de voorbereidingen voor de komende bevallingen.

Wat ik in de uren daarna heb meegemaakt, heeft diepe indruk gemaakt en is een ervaring om nooit te vergeten. Als vrouw heb ik wel een paar keer gedacht…..als ik toch zo moest bevallen, nou dan bedacht ik mij nog wel een paar keer…..!

De eerste bevalling verliep vrij normaal en snel, maar jullie moeten beseffen dat middelen en ruimte erg beperkt zijn. Terwijl de eerste vrouw lag te bevallen lag de tweede vrouw er nog gewoon naast….zonder scheidingswand of een soort gordijn, er is geen privacy bij. Daarnaast zijn de vrouwen helemaal alleen en gaat het er onpersoonlijk aan toe, dit door de gebruiken van de Somba’s, vaders zijn taboe.

De eerste vrouw beviel van een gezonde ‘stevige’ meid van 3,5 kilo. Nadat de navelstreng was doorgeknipt, werd het kindje meteen meegenomen en op een oude roestige tafel met onderleggers schoongemaakt. Nadat ze was aangekleed met een rompertje en een mutsje werd ze in een pagne gewikkeld en daar lag ze..... Salma was ondertussen weer bezig met de moeder. Ze drukte met enorme kracht de buik van de vrouw in (ik stond er geloof ik met open mond naar te kijken) en even later kwam de placenta eruit. Het zag er erg pijnlijk uit….Daarna kreeg ze een nachtjapon aan en liep ze helemaal alleen naar de ziekenzaal. Het kindje lag daar maar op de tafel, terwijl Salma en Celine alweer bezig waren met de tweede bevalling. Ik heb het kindje maar even opgepakt en vertroeteld…..

De tweede bevalling was gecompliceerder. Het kindje wilde er niet uit, dus Celine ging op het bed, boven de vrouw staan, om vervolgens met haar handen het kindje eruit proberen te drukken. Dit was nog niet voldoende, dus moest Salma de vrouw in knippen. Daarna kwam het jongetje eruit. Hij was gezond en woog 2,5 kilo.

Salma gaat heel nauwkeurig en goed te werk. Hygiene, liefde voor het kind en de moeder zijn hier echter onbekende begrippen en alternatieven voor maatregelen als ‘buikdrukken’ zouden erg goed zijn voor hier!

Voor Salma zou het een goede ervaring zijn om verloskundigen in Nederland aan het werk te zien. Want als zij met haar eigen ogen geconfronteerd wordt met de enorme verschillen, weet ik zeker dat zij de opgedane kennis uit Nederland zal toe passen in de kraamkliniek van Boukombé! Ook al zal ze nooit de middelen hebben zoals we die in Nederland in overvloed hebben, alleen de manier van werken zal voor haar een enorme verrijking zijn.

Annegreet
« Laatst bewerkt op: januari 30, 2006, 10:28:36 pm door Marjan Kroone »
Wees de verandering die je in de wereld wil zien. (Gandhi)

Marjan Kroone

  • Berichten: 385
  • Niet kletsen maar doen!
    • Bekijk profiel
Column van Marjan Kroone
« Reactie #92 Gepost op: februari 13, 2006, 09:41:06 pm »
Twee weken geheel in het teken van de container.

 Beetje agenda / dagboek bijgehouden.

Gelukkig slechts vijf dagen in Cotonou hoeven te vertoeven om de container binnen te halen

Zondag 29 januari
S’middags komen we aan. Albert is mee om mij te helpen boodschappen te doen voor de nachtwachten. Pepperspray, styletto’s en dat soort ongein. Dit omdat er nu 2 keer een nachtwacht is overvallen in Boukombe in een paar weken tijd. Het zal wel net als in Nederland zijn, van die bendes die door het land trekken. Maar de nachtwachten willen wapens en ik heb geen tijd voor dit soort boodschappen als ik met die container bezig ben. Daar heb ik alle tijd en energie voor nodig.
 
S’nachts wordt ik gelijk ziek. Dat vieze Codiam, de lange reis, het vochtige klimaat. Altijd komt die grote eenzaamheid terug van de eerste maanden dat ik hier – echt helemaal alleen - heb gevochten voor dat begeerde Accord de Siege. Het is iets traumatisch geweest en ik wil dan ook geen dag langer in het zuiden blijven dan nodig is. Desolate, dat voel ik me in Coto, ondanks alle lekkere dingen die je er kunt krijgen.

Maandag 30 januari:
Bezoekjes  aan een aantal hoge piefen en vergadering op Ministerie de Sante.

Dinsdag 31 januari.
Eindelijk naar de kapper. Een echte kapper, een francaise die in Cotonou alle blanken bedient. Ik ben al 1,5 jaar op de hoogte van haar bestaan maar durf steeds niet heen te gaan. Ze is voor ex-patriots en toeristen en die hebben een giga salaris, dus ver boven mijn budget is het zeker. Ik ga zitten zonder naar de prijs te vragen. Dit wil ik echt niet weten. Dan loop ik vast de deur weer uit omdat het zonde is van het geld. Omdat er zoveel anders voor gedaan kan worden Ze geeft me een echt kopje koffie en alles is prachtig Europees ingericht. Wat ik wil? Alles eraf, kort, stiekels met een paar lichte lokjes bovenin.Geen idee wat mode is in NL, interesseert me ook niet. Ik zie alle krullen op de grond vallen en krijg toch wel wat pijn in mijn buik. De echte buikpijn komt echter opzetten als ik vraag wat ik moet betalen. 68 EURO! Wat goed dat ik dit niet van te voren heb geweten. Geen wonder dat ze op zondag en maandag gesloten is! Maar het lijkt weer op oude Martje, alleen een beetje grijs. Jetse zal het leuk vinden. Hoe ik het bij moet gaan houden? Daar ga ik later wel over nadenken. Dit is de echt Afrikaanse strategie. Ik leef nu en over 2 maanden kan ik wel dood zijn. Infection general zeggen ze hier als je koorts krijgt en dood gaat en men weet niet waaraan. Nou dan heb ik in ieder geval een kort koppie.

Woensdag 1 februari:
Alles verloopt best wel voorspoedig, maar vanmiddag werd ik serieus ziek. Overgeven van vermoeidheid, mijn linkerarm wil helemaal niets meer, behalve ontzettend pijn doen (gelukkig moet ik met rechts handtekeningen zetten  ). Ik ben niet in staat auto te rijden. Kan mijn arm geen 5 centimeter omhoog inkrijgen. S’avonds belt Jetse vanuit Nadoba – en hij wil direct zaterdag met Comfort Lines komen naar Coto komen om de auto zondag zelf naar huis te rijden. Ik zie wel. Komt allemaal goed, maar als ik eerder weg kan, dan vertrek ik, PUNT.

Donderdag 2 februari.
Ik mag om 18 uur nog een nieuwe stapel papieren invullen en JAWEL, de container mag morgen in de loop van de dag de haven uit. Het is toch maar weer giga soepel gegaan. Het transportbedrijf staat al klaar, alle papieren zijn geregeld, alle betalingen gedaan, dus ik kan naar huis. Wat is het toch belangrijk dat je de juiste mensen kent.  

Vrijdagavond 3 februari.
Ik heb mijn auto volgeladen, Chimene, Salma en Albert reizen met me mee terug. Iedereen heeft inkopen gedaan, dus ik ben VOL zeg ik. Maar in Allada wil Chimene nog zo graag 50 liter rode olie meenemen. Ze mist de olie uit het zuiden zo ontzettend zegt ze, terwijl ze me lief en vragend aankijkt.  Het lijkt wel of Hedwig voor me staat!

Chimene, jij mist de olie van slecht 600 km verderop? Wat denk je wat ik wel niet mis uit Nederland? Ik ben totaal ontheemd met alles, er is NIETS dat ook maar op mijn land of onze eet gewoontes lijkt! Zo hadden deze drie mensen het nog niet bekeken. Maar maman is lief, dus we gaan taxibrousse spelen en gooien de jerrycans op het dak. Rustig rijden, niet harder als 90 km/u want er komen ook nog 40 ananassen bovenop als we in Sehoue zijn. Iedereen wil ananas voor zijn vrienden en familie meenemen.

Onderweg zien we 4 ongelukken met een vrachtauto. Taxi brousses totaal geplet door het camion. Het is echt een gevaarlijke reis, iedere keer weer. Als er een benzinetank verongelukt is dan plunderen de mensen deze direct. Ze komen van 10 km ver op hun fiets over de snelweg met lege jerrycans om ook wat brandstof te winnen.

Maar het is ook niet gek dat er zoveel ongelukken gebeuren. Al die randdebielen die steeds inhalen als je totaal geen zicht hebt. Ik rijd gelukkig zelf en ben me terdege bewust van het feit dat ik maar een leven heb hier op deze aarde. Geen uitspraken van “ Als God het wil dan kom ik veilig thuis”. Nee, zelf ook een beetje of twee mijn best daarvoor doen. Rustig kachel ik verder en kom keurig zo rond 17 u 30 uur aan in Boukombe.

Eerste stop bij het Centre. Iedereen komt aanlopen en bewonderd mijn haar. Het blijkt dat Jetse al heeft verteld dat ik gekortwiekt ben. Nu ben ik net een echte meneer  lacht Guinevievre. Daarna thuis direct mijn bedje in en de arm in de mitella voor een paar dagen verplichte rust gedurende dit weekeinde. Nou dat is erg moeilijk voor deze dame. Het prikkelt in mijn lijf omdat ik wat wil doen. Alsof de zenuwen door mijn arm vliegen.  Ik kan me niet ontspannen. Een mens steekt raar in elkaar. Afkicken heet dit.

Zaterdag 4 februari
Strenge controle van Alex en Jetse opdat ik dit weekeinde werkelijk NIETS doe. Maar ik mag s’morgens  gelukkig wel de douane-ontvangst regelen in Boukombe zodat de meneer goed meewerkt als de container aankomt. Dat is dan ook het enige dat de heren me toestaan te doen. S’middags lekker in mijn uppie 2 video’s kijken. Wat een kalme dag. Dit is echt maanden geleden. Ik kan me het niet herinneren dat ik sinds ik terug ben uit Nederland (oktober 2005) een middag helemaal alleen en voor mezelf heb gehad. De ideeen om geld te verdienen voor het Centre schieten als paddestoelen omhoog in mijn hoofd, omdat ik weer wat uitgerust raak. Enthousiast begin ik alles te noteren.

Zondag 5 februari
Geen kerk vandaag, gewoon te moe. Moe van het niets doen gisteren. Het netwerken, de reis, het kostte allemaal zo ontzettend veel energie, het heeft me even helemaal leeg gemaakt. Maar zoiets gaat niet ongemerkt voorbij in Boukombe, dus s’middags komt een delegatie van de kerk – inclusief de dominee – op bezoek om te bidden voor lichamelijke en geestelijke kracht voor maman.

Ik vertel dat de container morgen aankomt en de dominee begint gelijk een giga gebed opdat de reis goed zal verlopen. Nou het heeft geholpen, de container arriveert s’nachts om twee uur in Boukombe en de chauffeur meldt zich uiteraard netjes aan de poort. Hij is er trots op dat hij midden in de nacht een hem onbekende piste heeft durven nemen. Ook heeft hij in 3 dagen en nachten rijden slechts 3 uur rust gehad. Nou daar kun je trots op zijn!

De hond stopt niet meer met blaffen – zoveel volk over de vloer midden in de nacht – en de camion moet ook weer keren en terug naar het centre. Dus iedereen is goed wakker, ook Annegreet en Alexander. Van de opwinding kunnen we haast niet meer slapen.

Maandag 6 februari
Om 6 uur ons bed uit om op tijd te kunnen beginnen. We zien het gevaarte staan achter het Centre. WAT EEN GROOT DING. Het is toch echt een wonder dat de reis zo voorspoedig is verlopen. Als Alex de container ziet staan vraagt hij: Waar blijft nou die bidsprinkhaan? Ik snap echt niet wat hij bedoeld. Hij antwoord: De dominee We mogen toch wel even bedanken dat dit ding is aangekomen !!  Dit is lastig. Bernard draagt nu de rest van zijn leven de naam bidsprinkhaan .

Weeshuis en container – hoe het ook kan gaan:
Er is in juni 2005 een container hulpgoederen verstuurd vanuit Frankrijk voor het weeshuis alhier – en die is nog steeds niet op plek van bestemming. Een frans echtpaar dat 3 maanden is gekomen om te helpen in het weeshuis en de container uit te ruimen is in plaats daarvan al ruim 2 maanden aan het ploeteren om dat ding naar Boukombe te krijgen. De goederen staan gewoon in de haven en hun 3 maanden vrijwilligerswerk zijn bijna om. Frustrerend.

Goed, voor wat betreft Aktie Benin. De rest van de week is uiteraard benut om – naast het gewone werk – de  buro’s en kasten in elkaar te zetten, de medicijnen te administreren en alles een beetje op de plek te krijgen. We behandelen deze week alleen spoedgevallen en de mensen die 10 km of meer hebben gelopen en dus weer terug moeten diezelfde dag. Je moet ergens een grens trekken en voor ons is dat minimaal een Pieterpad etappe of meer . Alleen aten wij ons tijdens het lopen rond aan sandwiches met kaas en gebakjes en andere lekkere dingen en deze mensen vragen bij aankomst of ze misschien wat water kunnen krijgen. Heel vervelend, de eerste die komt heeft “maar” 8 kilometer gelopen, dus die moet weer naar huis of naar elders. Nee, hij komt terug bij de blanke zegt hij tegen Guinevievre. Want de blanke is er voor ons, zij zal ons altijd helpen, ook als het moeilijk is. De blanke kent onze problemen. Oke, dan maandag terugkomen.

Parc de Pendjari:
Annegreet en Alexander zijn dinsdag vertrokken om de laatste interviews met de kinderen in het blindeninstituut CAMA te doen en woensdag gaan ze voor enkele dagen naar Parc de Pendjarie om leeuwen en olifanten te spotten. Deze dagen hadden ze al een paar maanden geleden gereserveerd voor de vakantie, dus dat moest gewoon doorgaan vonden Jetse en ik. Dat die container nou toevallig pas deze week is gekomen is vet pech. We hopen dat ze veel leeuwen en olifanten zien, want dat zijn toch wel heel imponerende beesten. Volgende week gaan A+A de dozen administreren in het magazijn. Zodat we in een excelbestand kunnen kijken waar een bepaalde doos staat.

De rollators
Deze zijn een GIGA succes. Iedereen die op de poli komt en slecht ter been is krijgt zo’n ding. Ze lopen er mee weg alsof ze nooit anders hebben gedaan en men is zo blij. Ik heb gezegd: “op is op” en dan zoeken we gewoon weer nieuwe in Nederland voor de volgende container. Mensen komen terug aan de poort om te bedanken, gaan naar de burgemeester en andere hooggeplaatste mensen om te laten zien wat FSAB wel niet heeft meegenomen voor de oude mensen die slecht ter been zijn. BEDANKT voor die dingen uit de container van 2005 ! Bedankt Gitte en Ineke dat jullie ze hebben nagekeken en in elkaar gezet! Dit zijn van die klusjes waar wij dus niet aan toe komen.

Tenna Kouagou
Ineke en Jos, het spijt me ontzettend, maar ik heb echt geen tijd gehad om naar Tenna en de dorpsoudsten te gaan. Dat gaat ook volgende week gebeuren. Ik stuur Zaterdag Albert heen om aan te kondigen dat we maandagochtend langs komen om te praten.

Lieve mensen, DANK, DANK, DANK aan iedereen die op welke manier dan ook heeft meegewerkt aan de container. Het is gewoon geweldig wat we hebben ontvangen. Een groot Sinterklaaspakket. Jullie kunnen niet beseffen wat dat doet met het hele project en met de bevolking, als ze zien dat er zo goed voor hen gezorgd wordt vanuit Nederland. Zondag zal wel een lange zit worden in de kerk.

Foto’s van de container volgen later op onze site, want mijn toestel is kapot, dus ben ik afhankelijk van Annegreet.

S’avonds moe maar voldaan in ons bedje, vraagt Jetse: En, wat vind je nu het allerfijnste van wat er is meegekomen in de container? Het eten voor onszelf, antwoord ik zonder ook maar een moment te aarzelen.

Dikke knuf,

Marjan
Wees de verandering die je in de wereld wil zien. (Gandhi)

Marjan Kroone

  • Berichten: 385
  • Niet kletsen maar doen!
    • Bekijk profiel
Column van Marjan Kroone
« Reactie #93 Gepost op: februari 20, 2006, 10:02:21 am »
Zaterdag 10-02-2006
Er komt een zeer arme familie aan de poort met een jongetje van ca. 4 jaar oud die puur bloed plast. We zijn gesloten, maar wat doe je? Jetse bekijkt het urinesediment, maar geen Bilharzia te bekennen (vaak de oorzaak van bloedplassen hier). Wel stampvol cylinders, ery’s, eiwit en andere tekenen dat de nieren echt ernstig beschadigd zijn. We vragen aan de ouders van hoe of wat (slaag gehad ofzo) maar ze weten van niets. Gisteravond was het zomaar begonnen. Wat moet ik doen? Geen dokter, maar ook geen bacterie te bekennen. Dus overleg niet mogelijk en in principe geen antibiotica nodig. Maar ter voorkoming van een ontsteking besluit ik toch maar wat te geven.

Echter wat te doen tegen zoveel eiwit en het inwendige bloeden?  (Meer dan 10% van zijn urine is klinkklaar bloed) Ik sla mijn homeopatieboek er maar op na en ben toch blij dat van alle markten een beetje thuis te zijn. Apis en Canth besluit ik te geven. Oke, de jongen gaat naar huis en zal maandagmorgen terug komen voor controle.

S’nachts komt toch de twijfel of we hem toch niet beter naar Tanquieta hadden kunnen brengen. Ik heb gedaan wat ik kon doen, maar dat is zo beperkt. Zondagavond maak ik mezelf wijs dat de kleine vast al doodgebloed is voordat hij ook maar op controle kan verschijnen. Waarom heb ik hem niet naar Tanquieta gebracht? vraag ik mezelf vertwijfeld af. Maar een wonder, maandagochtend staat hij op de stoep en zijn ouders zijn heel blij want volgens hen is het bloeden helemaal gestopt. Nou, microscopisch gezien nog niet, maar inderdaad het eiwit gehalte en de rest, het ziet er allemaal stukken beter uit. Hij gaat genezen.

Ik geef nogmaals de medicijnen en vraag om donderdag terug te komen. Donderdags is zijn urine zo schoon als water. Christine en Serena THANKS! Enne, willen jullie a.u.b. HEEL VEEL Carb-V meenemen in april? Dat is namelijk helemaal op. Ik pik nu gewoon wat uit jullie eigen voorraad in mijn pharmacie.

Maandag 12-02-2006
Deze morgen vertrek ik met Albert naar het dorp van Tenna KOUAGOU om met de dorpsoudsten over haar toekomst te praten. Het is een zeer vruchtbaar gesprek en iedereen is blij voor Tenna. Ik zou vorige week al komen, maar daar was geen tijd voor en aangezien haar vader weer eens weg is voor onbepaalde tijd, had een van de dorpoudste de kleine meid  zolang bij hem in huis genomen, in afwachting van de blanke die zou komen. We spreken alles goed  door en krijgen fiat om haar mee te nemen om – namens FSAB – bij Albert en Sonia te gaan wonen. Tenna zegt niets en kijkt argwanend als ik haar gebaar om bij me te komen zitten achterop de brommer. Wat zal er door zo’n koppie heen gaan, als je zomaar met een blanke meemoet naar een ander dorp om daar te wonen?  Ze kijkt me zeer indringend aan met haar grote ogen. Gelukkig wordt ze van te voren nog even gewassen, maar ik zie de grote schimmelplekken op haar hoofd en als we thuis zijn ontworm ik haar eerst en ga op zoek naar medicijnen en  een doos kleren, speelgoed en zeep et cetera om mee te geven.

Albert verteld dat Sonia en hij hebben besloten dat Tenna een Christelijke naam zal krijgen en dus in het vervolg Esther heet. Oke, het is jullie kind en Esther vind ik een erg mooie naam. Dus op haar geboorte-akte - die we nog gaan aanvragen - laten we opschrijven dat ze Esther Tenna KOUAGOU heet.

Albert brengt eerst de spullen naar huis en neemt zijn dochtertje Floresse mee om haar nieuwe zusje op te halen. Een klein wonder in mijn ogen, maar Floresse aarzelt niet, zegt het een en ander tegen Esther in het Ditamari en neemt haar bij de hand. Samen lopen de meiden het terrein af naar de moto toe, wat een ontroerend moment.

Esther loopt echter erg moeilijk en heeft duidelijk veel pijn in haar been en heup, daar moeten we nog een oplossing voor vinden, maar dat komt later. Eerst moet ze gaan wennen aan het wonen in een gezin met een vader en moeder met een aantal broers en zussen. Dat komt vast wel goed. Albert is ervan overtuigt dat ze binnen een maand zal praten. Ik ben benieuwd.

Woensdag 15-02-2006
Mijn vijftigste verjaardag. Om half twee s’nachts worden we wakker gemaakt door een enorme regenbui, die maar liefst VIJF uur duurt. Niet normaal! Wat is er toch met het weer aan de hand? Het water klettert op het dak en ik ga mijn bedje uit om naar buiten te kijken. Een grote vieze modderpoel. Dit kan toch niet waar zijn. Dan toch minimaal sneeuw op mijn verjaardag, maar geen regen. Maar nee, later hoor ik van iedereen dat het een heel mooi kado is, regen voor de mango’s.
 
We hebben besloten dat we deze dag “vrij” zijn, dus gesloten. Maar echt “vrij” zijn dat kan hier absoluut niet, dan moeten we naar Togo, minimaal, daar kent niemand ons – in ieder geval niet voor ons werk. Of naar het Parc de Pendjari, maar dat kost teveel geld. Jetse wil daar dolgraag een keer naar toe, dus als er nog mensen deze kant opkomen die het park willen bezoeken en Jetse vrij willen houden. Ik vind dat hij het verdiend. Die gozer werkt zo hard.

Maar goed, we gaan we dus toch maar op pad voor de Stichting. Zeker niet thuis blijven want daar heb ik nooit rust. Iedereen komt met zijn problemen. S’morgens vroeg vertrekken we naar Koronthiere, om kennis te maken met de nieuwe verloskundige en medicijnen af te geven ter ondersteuning voor haar werk en dat van Christophe, de infirmier die daar werkt.

Daarna door naar Sonta om alvast 10 van de 40 dozen met schooltassen heen te brengen, die met de container zijn gekomen. De kinderen zijn werkelijk door dolle heen als onze auto stopt. Niet meer in het gareel te houden. De leraren willen graag dat we zo spoedig mogelijk de andere 30 dozen komen brengen, zodat de tassen kunnen worden uitgedeeld. Nee dat gaat ECHT niet, sorry, daar ontbreekt de tijd voor. Maar ik zal voor de grote vakantie nog 20 dozen brengen en dan in oktober kom ik met de laatste 10 dozen en gaan we ze uitdelen aan de kinderen van het nieuwe schooljaar.

Wat zou ik toch graag twee meiden uit Sonta bij ons in het internaat nemen volgend jaar. Maar ja, dan hebben we 4 jaar lang 1200 EURO nodig en dat zie ik zo gauw nog niet gevonden worden.

Sonta is zo speciaal voor me. In februari 1999 was daar nog niets en in december 1999 zijn we begonnen met onze school. En moet je zien wat er nu staat! En ook nog volledig geintergreert in het Beninse schoolprogramma, met salarissen betaald door de staat. Heel Sonta heeft een lift gekregen en bij wijze van spreke een plek op de kaart verdiend.

Maar goed, dromen mag je houden, dus ooit komen er twee meiden uit Sonta bij ons wonen. Ooit vinden we daar geld voor. We vervolgen onze reis naar Tanquieta om even lekker te eten en daarna door naar Natitingou, waar 5 door FSAB geadopteerde kinderen wonen. Ik heb echter steeds geen tijd om hen op te zoeken als we in Nati zijn. Annegreet is deze week nog hier met haar fototoestel, dus daar moet even gebruik van gemaakt worden. Het is al wat later in de middag, wat betekent dat we er slechts vier kunnen opzoeken, maar dat is in iedergeval wat. Daarna gauw de piste over om voor het donker thuis te zijn.

Echter ’niets’ doen voor mijn lijf is altijd een reden om vervelend te gaan doen. Door de moeheid steekt die verrekte ringworm alweer een tijdje de kop op. Hoe kom je daar toch fatsoenlijk van af? Ik smeer me wezenloos, maar zodra ik moe ben komen de rondjes weer te voorschijn.  Echter wat erger is, deze dag begint met pijn links bovenin mijn rug. Vooral met diep ademhalen. Ik wil dit niet geloven en doe het af als een beetje pijn, maar als we eindelijk weer thuis zijn kan ik echt niet meer lopen. Ademhalen gaat bijna niet meer. Alsof er een band over mijn linkerlong zit die aangesnoerd wordt. Ik raak helemaal in paniek, wil een dokter die me onderzoekt, maar waar vind ik die? Rustig Mar – maan ik mezelf kalmte toe - wat geef je mensen die zo een enorme pijn hebben bij het ademhalen? Doxycycline. Jetse moet van mij naar de apotheek, doxy ophalen. Ik neem de pillen en jawel, s’morgens vroeg neemt de pijn wat af en kan ik weer op mijn rug en linkerzij liggen. Gaande weg de donderdag gaat het veel al beter, gelukkig maar want morgen gaan we in Tanquieta werken. Vrijdags is het echt bijna over. Leve de antibiotica!  Nu nog netjes mijn kuur afmaken. Ik denk dat iemand een vieze bacterie in mijn longen heeft geblaft. Nou ja, dat hoort er ook bij. Als jullie toch eens wisten hoeveel ontzettend vieze mensen ik behandel.  Soms te ranzig voor woorden.

Vrijdag 17-02-2006
We zitten weer in Tanquieta. Heerlijk, wat een ontvangst! En even niet zelf de verantwoording over alles wat er gebeurd. We werken hier, maar toch is het alsof we vrij zijn. Of we op vakantie zijn. Moeilijk uit te leggen, tenzij je de grote verantwoording en werkdruk kunt begrijpen die we continu hebben. Steeds weer ligt de eindverantwoording eigenlijk bij mij. En hier NIETS. Gewoon lekker leren en meelopen met kundige artsen. En Jetse gewoon lekker hobbyen met apparatuur zonder gestoord te worden. Iedereen komt naar Jetse toe om te vertellen hoe blij ze zijn met de gerepareerde apparaten van de vorige keer.

We hebben N’Coa SIMBOLA meegenomen voor een vervolgkuur. Ik breng haar naar de pediatrie. Florent en de kinderarts zijn het nog niet helemaal eens over de vervolgbehandeling, maar ze gaan haar onderzoeken en dan hoor ik het wel.

Ik bespreek gelijk Esther haar heup. Ze moet de volgende keer meekomen en dan gaan we rontgenfoto’s maken. Af en toe komt er een orthopedist over uit Italie en die zou dan eventueel – als Florent en of een van de dan aanwezige vrijwilligersz het zelf niet aankunnen – Esther in de toekomst kunnen opereren. Oke, gaan we regelen in maart.

Florent vraagt me om zaterdagmorgen om 8 uur op de OK te komen. Maar - antwoord ik heel timide -  ik wil alleen ‘petit chirurgie’ leren. Geen grote dingen. Nee, kom nou maar naar de OK, zegt Florent - We gaan een paar operaties doen die heel interessant zijn voor je. Ik zeg oke, maar vraag me ondertussen bezorgd af of ik niet over mijn nek zal gaan of flauw zal vallen. In Nederland deed ik de TV op een andere zender bij het zien van een operatie. Alhoewel dat pas is gekomen na al mijn eigen operaties. Maar goed, morgen schrijf ik verder om jullie te laten weten hoe het was.

Zaterdag 18-02-2006
Gael, een Belgisch die hier stage loopt voor drie maanden heeft vandaag ook OK-dag. We kunnen leuk met elkaar, ze is besmet met het Afrikavirus en wil  - als ze volgend jaar klaar is met haar verpleegkunde-opleiding - zeker terugkomen om hier weer te werken. Het blijkt dat Gael tijdens deze drie maanden stage slechts twee dagen wat anders heeft gedaan dan werken, een dagje Parc de Pendjari en een dagje waterval. Dus zondagmiddag nemen we haar mee naar Sonta om nog 10 dozen schooltassen af te geven die we mee hebben genomen. We gaan dan wel weer over Tanquieta terug, dan is ze terug voor haar werk maandagochtend en ziet ze toch nog wat van de omgeving. Ze vertrekt nl. 1 maart weer naar Belgie, dus we zien elkaar voorlopig niet meer.

Gezellig keutelend vertrekken we met zijn beiden naar het bloc d’operatoire. Gael is daar al goed bekend en we hijzen ons samen in onze groene kleding en gaan op zoek naar passend schoeisel. 8u 10 begint de eerste operatie. Dr. Florent is heel vaak alleen, maar vandaag heeft hij weer buitenlandse hulp gevonden. Heel bizar, maar zelfs de zwarte dokters die hem helpen komen voornamelijk uit het buitenland en niet uit Benin zelf. Het is zeer moeilijk om Beninse artsen hier in het noorden te krijgen, laat staan te houden. Maar goed, voor Florent, wat betreft de operaties, vandaag een rustige dag.

Om kwart voor negen ben ik ondertussen zo misselijk van de geur van verbrand vlees dat ik vrees dat het niet goed gaat komen. Vertwijfeld vraag ik aan Gael waar het toilet is. Belachelijk maar binnen 45 minuten hang ik al boven de pot! Het lucht wel enorm op en hevig transpirerend besluit ik een flinke meid te zijn en weer naar binnen te gaan.

Het is geweldig interessant en inderdaad er zijn een paar handelingen bij die inderdaad zeer handig voor mij zouden zijn om te leren. Bij een oude vrouw haalt Florent bijna 800 ml vocht uit haar long en je ziet haar ademhaling zichtbaar opknappen. Bij een klein meisje lukt het niet omdat er allemaal klonters meekomen in het longvocht, die dus de naald steeds verstoppen. Het kind gilt van de pijn en angst, maar Florent blijft haar geruststellen. Ik weet niet hoe het in NL gaat, maar het gaat hier zonder verdoving.
Ook tijdens de operatie wordt er regelmatig iemand wakker en dan spuiten ze gewoon wat bij. Steriel werken blijkt hier echt onmogelijk. Ze doen hun best, maar vrijdag en zaterdag hadden we behoorlijk last van de Harmattan, dus je ziet het zand en stof in de lucht zweven in het onbarmartige licht van de operatielampen.
Bij 4-5 kinderen per dag wordt hier (gedeeltelijk) een ledemaat geamputeerd of botten uitgeschraapt omdat een wondinfectie zich heeft uitgebreid tot diep IN het bot. Dat soort infecties zie ik zelf ook heel veel bij ons in Boukombe. Ik heb gemiddeld altijd 4-5 kinderen onder behandeling met lelijke wonden met afgestorven huid en gaten van een paar centimeter diep het vlees in en waar de bij ons aanwezige antibiotica niet bij helpt. (Dus moet ik Clindamycine hebben, dat wordt hier nog niet gebruikt, maar dat schijnt enorm duur te zijn.) Bij een jongetje wordt de wond helemaal opengesneden, schoongemaakt en volgespoten met antibiotica voordat de incesie netjes wordt gehecht. Dit schijnt de beste manier te zijn om te voorkomen dat de bacterien in de botten dringen. Wat heb je hier toch een gore wonden. Ik maak me een beetje zorgen om een plekje op Jetse zijn been dat maar niet dicht wil en al twee weken ontstoken is. Hij is aan de antibiotica, maar het helpt niet. Dat is vervelend, want hier heb ik geen trek in.

Er is een jonge kinderarts uit Kameroen te gast, Marius, die voor een paar weken meehelpt, maar ook nieuwe dingen leert. Zo zijn er twee kinderen waarvan de onderbenen volkomen naar elkaar toe gegroeid zijn en ze hebben dikke knieen en vrijwel geen onderbenen. Florent doet de knie-operatie links voor en Marius mag de andere kant doen onder zijn supervisie. Ondertussen legt Florent me uit dat het eerste kind mazzel heeft omdat het probleem NIET veroorzaakt is door polio en ik kijk hoe verschillende pezen worden doorgesneden en op een andere manier met het lichaam verbonden. Het tweede kindje is wel een poliogeval en er wordt flink getrokken en gewezen op allerlei verschillende aspecten van de zenuwen die ik als leek echt niet kan onderscheiden. Maar omdat Florent volgens mij niet verder gaat met opereren voordat ik het goed heb begrepen knik ik braaf van ja. De kinderen krijgen later gips om beiden benen en iedere drie dagen wordt dat vervangen om de benen steeds 5-10 graden verder in de juiste positie te buigen.

Florent verteld me een ervaring met goedbedoelde hulp die verkeerd uitpakt en het is zo herkenbaar voor me!

Een aantal jaren geleden was er een chirurg die voor hem enkele van deze operaties uitvoerde. Hij strekte de benen direct in de juiste – helemaal rechte - positie bij het plaatsen van het gips en toen Florent opmerkte dat dat echt niet kon en gevaarlijk was werd hem verteld dat hij niet bang hoefde te zijn. Florent was slechts een chirurg uit de brousse, maar de chirurg, hij wist heel goed wat hij deed; zo werd hem verteld. 10 Dagen later kon hij enkele benen met necrose amputeren.

Dit is een afschuwelijk verhaal, maar voor mij een bevestiging dat ik niet de enige ben die soms te horen krijgt hoe je dingen moet doen van stuurlui aan wal die het zo goed denken te weten, terwijl ik – met mijn slechts zeer beperkte ervaring van 7 jaar werken voor en 1,5 jaar wonen in Benin – al bij voorbaat zeker weet dat het lariekoek is wat ze vertellen. Maar ik gedraag me op dat moment als een echt negertje. Knik netjes en beleefd van “ja” en denk – ja daaaaaggg, kom hier eerst maar eens een tijdje wonen en werken, dan weet je waar je over praat.  


Ik dacht de enige te zijn die niet mondig genoeg is om te reageren, die niets durft te zeggen, gewoon omdat je bang bent de ander beledigen – met je eerlijkheid, maar absoluut zonder het zo te bedoelen  -  en daarom houd je uit beleefdheid maar je mond. De enige die er dan nadeel van heeft ben jezelf, het kost wat extra energie om dingen soms weer recht te zetten, maar alla.

Dit omdat je de uiterst goede bedoelingen van die persoon niet wilt kwetsen. Maar nee dus, ik sta hierin niet alleen! Dit soort ellende gebeurd op alle niveau’s. Zelfs bij artsen.

En ook Florent heeft niets gezegd tegen de chirurg en ik snap waarom. Ik snap de penible situatie omdat ik dit ook heb meegemaakt. Omdat je altijd blij en dankbaar behoort te zijn als je wordt geholpen. Het is een heel proces om te leren weigeren als je weet dat dingen niet goed zijn. Ook al verlies je daarmee soms mensen met goede bedoelingen.

Dit is een geweldige les voor mij! Maar of het problemen voorkomt in de toekomst? Ik hoop het, maar heb toch sterk mijn twijfels. Gewoon omdat je als hulpverlener in onze situatie – dus zonder een grote organisatie met veel (overheids)geld achter je - te afhankelijk bent van mensen met die goede bedoelingen.

Echter in 95 procent van de gevallen gaat het hartstikke fijn allemaal. Vraagt men waar je hulp nodig hebt en probeert men ook op dat punt daarmee te helpen, dus die 5 procent stuurlui aan wal, die neem je voor lief.

Wat kan het leven toch moeilijk zijn in en voor Afrika en andere ontwikkelingslanden!  Maar dat is direct ook de grote uitdaging.

In iedergeval, Jetse en ik hebben diep, diep respect voor Florent, die directeur medical is en dus een ziekenhuis moet besturen onder ongelooflijk zware omstandigheden, met altijd geld te kort, moeilijke infrastructuur, moeilijke ziektes, vrijwel geen locaal personeel te vinden, vooral geen locale artsen, terwijl hijzelf daarnaast ook dagelijks moet operen en verantwoordelijk is voor alle zware gevallen op welke afdeling dan ook. Deze man heeft echt nooit tijd voor zichzelf. Alleen tijdens de kerkdiensten. Zelfs tijdens het opereren komen ze om de haverklap met vragen bij hem. Chapeau !

Ciao en dikke knuffels

Marjan
Wees de verandering die je in de wereld wil zien. (Gandhi)

Marjan Kroone

  • Berichten: 385
  • Niet kletsen maar doen!
    • Bekijk profiel
Column van Marjan Kroone
« Reactie #94 Gepost op: maart 06, 2006, 09:53:21 pm »
Een extra column.

Morgen breng ik Alexander en Annegreet naar Natitingou, dan komen ze dit weekeinde weer jullie kant op. We hebben een fijne tijd gehad samen, maar het is goed als ze straks weer Nederlandse luchten ruiken en Hollandse pot eten. Daar zijn deze twee vliegende engeltjes wel aan toe (zie foto). Jullie zien dat alleen de vleugels ontbreken.

Gelukkig zullen we heel intensief contact houden, want Annegreet gaat penningmeester worden – de huidige penningmeester is ziek geworden – en Alexander wordt mijn persoonlijke email secretaris. Dat zal mij veel ergenis schelen in de cyber!

Annegreet en Alex THANKS !!! Een fijne tijd in Nederland en tot in september, dan zien we elkaar weer.

Maandag 20-02-2006
Iedereen is benieuwd  hoe het is geweest in Tanguieta en men heeft reuze lol dat ik moest overgeven tijdens de OK. Maar goed, het werk in Boukombe wacht weer en vorige week is de Fievre Typhoide hier uitgebroken, dus inderdaad het terras zit stampvol en blijft stampvol, hoeveel mensen je ook behandeld, er komt gewoon geen einde aan de rij.

Vooral met de armen moet je er goed op bedacht zijn dat de zieke niet minmaal twee ziektes onder de leden heeft. Naast een of andere huidinfectie. Voorbeeldje: U heeft malaria, hier zijn uw medicijnen. Blijkt de goede man ook nog dysenterie te hebben en ringworm.

Wat ik minder vind aan het einde van de dag, is mijn laatste patient. Een moeder met een kindje van 6 weken oud dat steeds overgeeft en aan de diarree is. Het kind spuugt echt in een boog alles er weer uit. Ik behandel het homeopatisch, dat werkt echt heel goed is mijn ervaring. Maar dan blijkt dat deze moeder – om 20 uur ! – nog 15 km in haar eentje naar huis moet lopen met de kleine. Hier moet ik een oplossing voor vinden, zodat de mensen die van ver komen voorrang kunnen krijgen zonder dat de plaatselijke bevolking zich gepasseerd voelt. Ga ik over nadenken, hoe dat opgelost moet worden.

Dinsdag 21-02-2006
Na wederom een loeidrukke dag die om 5 uur s’morgens begonnen is gaan we om 19u45 eindelijk naar huis. De middag siesta is zoals gewoonlijk slechts wat eten en een douche geweest om even af te koelen. Afrikaanse siesta wordt ons niet gegund. Half Boukombe is ziek met Fievre Thypoide, dus we werken ons het apezuur, maar gelukkig zijn we zelf (nog) niet ziek.

Als dank - op de terugweg – we zijn met de auto omdat we zoveel spullen en een paar honderd liter water mee moesten nemen – begeeft een band het. De tweede in zeer korte tijd die gewoon ploft. Het profiel is goed, maar door de droogte van 1,5 jaar Benin komen er gewoon scheuren in aan de zijkant. Dit betekent dat we nu geen reserve banden meer hebben, behalve onze afgekeurde banden uit NL. Dus moeten we nu - op zeer korte termijn –   een dag vrijmaken om in Togo op zoek te gaan naar nieuwe. En bidden dat de rest het voorlopig nog even houd. Hopelijk vinden we een goed merk.

Ik ben intussen loei sjacherijnig. Nou en berg je dan. Alles wat ik doe is zeer, zeer intens. Ik kan niet iets een beetje doen, dan laat ik het!  Gewoon omdat er weer werk is dat Jetse op zijn bordje krijgt. Naast alle andere dingen die nog moeten gebeuren. Donderdag komt een gehandicapte jongen een rolstoel ophalen en die is ook al twee keer naar huis gestuurd omdat het niet klaar was. We hebben de banden inmiddels maar vind maar ff tijd om ze te vervangen. Ik vind het zo rot voor Jetse dat hij altijd dit soort klussen ‘tussendoor’ heeft. Nou ja, ik moet altijd en eeuwig allerlei administratie doen naast mijn “gewone” werk, dus bezig blijven doen we wel.

Bekaf komen we om thuis en jawel, volgende verrassing staat ons te wachten, de kraan van de keuken is kapot. Het licht in de garage doet het niet en er is weer een groep termieten duidelijk zichtbaar bezig zich een weg te banen in de parmacie, dus binnenkort hebben we daar ook geen licht meer. Dit zijn dingen die zijn NIET LEUK  Dit wordt me allemaal teveel.

Gelukkig hebben we heerlijke brinta uit NL en we nemen een bord vol. Daar knapt een mens van op en wordt je weer helemaal gelukkig. Ik zou Jetse graag willen helpen met dit soort klusjes, maar dat kan ik niet, in geval van nood lukt het, maar dan ben ik uren bezig. Net zo min als er andere klusjes zijn waar hij mij niet mee kan helpen. Oke, ik maak er maar vrede mee.Vind het alleen zo ontzettend rot voor hem dat ook dit er nu allemaal weer even bij komt. We maken ons constant bezorgd om elkaar omdat de ander zo hard werkt. En dat is toch een rijkdom, dat iemand bezorgd om je is.

Weet je nog vorig jaar februari? Vraag ik aan Jetse.
Toen was je net een week weg en we wisten absoluut niet wanneer we elkaar weer zouden zien. Over 6 maanden, over een jaar, niemand kon er een zinnig woord over zeggen. Wat had ik een verdriet! Mijn hart werd uit mijn lijf gescheurd van pijn, wekenlang liep ik op de automatische piloot mijn werk te doen met een waas van verdriet om me heen.

Nee, het leven is zo slecht nog niet besef ik en mijn sjacherijnigheid verdwijnt als sneeuw voor de zon. Samen kunnen we alles aan, en die technische klusjes, ach dat komt ook wel weer goed, dan zijn we maar om 22 uur klaar in plaats van 20 uur. Het is alleen zo lastig voor de mensen die van ver komen. Maar daar moet ik mijn hersen maar even over gaan breken.

Woensdag 22-02-06
Het leven hier is fantastisch! We worden wakker en Jonathan heeft als verrassing voor papa de rolstoel al gerepareerd. (Jonathan is degene van het personeel die altijd aan moto’s loopt te sleutelen). Wat zijn ze allemaal toch lief voor ons.

Behalve mijn buurman, ik moet opeens aan hem denken omdat hij gisteren weer niet terug groette. Wat is er gebeurd? Toen ik hier alleen woonde is hij meerdere keren langs geweest, maar op een manier die mij niet aanstond. Op een goede dag heb ik hem regelrecht in zijn gezicht gezegd, dat ik daar niet van gediend ben. Oke, het werd behoorlijk kalm nadat Jetse is gekomen. Maar nu was enkele weken geleden zijn zoontje ziek en hij kwam – tijdens onze middagpauze die toch al niets voorsteld – het terrein oplopen. Ik zeg: O nee, handel jij hem even af!. De goede man wil dat ik zijn zoontje behandel want die is ziek. Hoelang al? vraagt Jetse. Drie dagen. Nou dan is het niet urgent, dan had je al een paar dagen op het labo kunnen komen. Dus vanmiddag om 15 uur, dan zijn we daar. Maar mijn buurman verbeeld zich dat hij andere rechten heeft, simpel omdat hij onze buurman is, dus dit gaat niet werken. Hij vertrekt zeer boos en neemt zijn kind mee naar een ander centre een kilometer of 10 verderop. Ook goed. Ik zal mijn buurman de volgende keer even vragen waarom hij me niet meer groet…

Donderdag 23-02-2006
Vandaag een interview uitgewerkt dat Albert had opgenomen. Hieronder een stukje van het verhaal van N’Coa N’TCHA, wiens kinderen volgend jaar naar school gaan dankzij een nieuwe donateur – de vriendin van Esther en Daan. Sorry vriendin, ik ben je naam kwijt, maar Daan zal je het hele verhaal met foto’s sturen.

N’Coa N’TCHA:
N’Coa leeft op dit moment via liefdadigheid. Mensen die haar helpen, mannen die betalen met eten, mensen die haar eten geven als zij helpt met oogsten. Ze heeft zelf slecht een klein stukje land dat vrijwel niets oplevert.

N’Coa zegt tijdens het interview letterlijk het volgende:
Wat ik nu ga zeggen is heel moeilijk, maar ik wil alles eerlijk tegen jou (Albert) zeggen. Ik lijd werkelijk heel erg omdat ik vaak geen eten kan vinden. Vaak komen er mannen midden in de nacht die met me willen sexen. Als ik weiger slaan ze mij, ze trappen mijn poort in om binnen te komen. De mannen zeggen dan tegen me: Jij bent niets, je hebt niets te willen, als je me weigert dan zul je morgen geen eten meer krijgen.
Ik heb geen programma, weet nooit wie komen gaat, steeds is dat iemand anders.

Ze is er zeker van dat God haar beschermd, anders zouden deze mannen echt vreselijke dingen met haar doen of demonen sturen.

Ze vraagt aan Albert of hij dit vreselijke verhaal niet aan de blanke vrouw wil vertellen, want ze schaamt zich dat ze dit doet, maar ze wil wel dat Albert duidelijk maakt aan de blanke vrouw dat ze erg lijdt en dingen doet die ze niet wil doen, maar waar ze toe gedwongen wordt.

Ze zou het heel fijn vinden als haar zoontje van ca. 6 jaar naar school zou kunnen gaan. Dan heeft zij alleen maar voor de kleine meid te zorgen als ze zoekt naar werk om wat eten te verdienen.

Op de dag dat ze geinterviewd wordt is de kleine meid ziek. Ze staat op en gaat water zoeken – moeraswater – om de koorts wat te temperen. Voor het interview wordt afgesloten bid ze eerst nog op de cassette. Ze vraagt aan God om de blanke vrouw goed te beschermen en haar gezin dan via deze blanke vrouw te helpen.

Marjan

Voetnoot op vrijdagmorgen.
Deze week bij ons al drie patienten overleden. Een meisje van 4, een kindje van 1 en een oudere man. Fievre Typhoide.  Vannacht hoorden we vanaf drie kanten tromgeroffel. Voor Annegreet en Alexander de laatste keer wakker worden van het geluid van de dodentrommels.
Wees de verandering die je in de wereld wil zien. (Gandhi)

Marjan Kroone

  • Berichten: 385
  • Niet kletsen maar doen!
    • Bekijk profiel
Column van Marjan Kroone
« Reactie #95 Gepost op: maart 06, 2006, 09:56:24 pm »
25 februari 2006
Vandaag een heerlijk rustig dagje.  We hadden het helemaal gehad na al het gesjees van de afgelopen weken, dus (heeft Jetse) een keuteldag ingelast. Gelukkig maar, want ook vannacht hebben de dodentrommels de hele nacht op diverse plaatsen geroffeld en geloof me, ik kan er niet van slapen.

We gaan lekker kleine klusjes doen. Jetse heeft vanmorgen o.a. de aan- en afvoer in orde gemaakt voor diverse apparaten in de optiek. De locale plombier zou het eigenlijk doen, maar die wilde gaten gaan hakken in het aanrecht. Gelukkig kwam Albert daar eerst even melding van maken, hij had al het idee dat we dat niet zouden waarderen. Nou Jetse begon gelijk te steigeren. Laat maar, zo blijven we aan het werk. We willen ook nog een aansluiting maken met het waterchateau, maar het chateau is nog leeg en ik verwacht niet dat het gevuld is voor september. Dat water gaat wel een serieus probleem worden, maar dat is het op dit moment ook al voor ons eigen werk op het labo. Net als de dagen dat we storing hebben met de electriciteit. Het went en dan worden patienten maar aan het infuus gelegd op vermoeden van. Vooral bij kinderen kan het vaak niet wachten totdat we weer stroom hebben. Maar soms gaat het ook twee, drie weken gewoon heel goed. Bizar.

Op dit moment – zaterdagmiddag - geeft Jetse de internaatmeiden hun allereerste computerles.We wilden dit al maanden, maar steeds andere dingen.Vandaag is het dan eindelijk zover. Jetse gaat dit in het vervolg ieder weekend een uurtje doen, hij vind het heerlijk ontspannend en die laiverd is gewoon zo ontzettend geduldig met dit soort dingen. De meiden vinden het GEWELDIG! Een computer voor hen vieren alleen. Op school staan op dit moment  5 computers voor 860 leerlingen. Dus dat is wel even andere koek. Vrijdag gaat de school een aanvullende partij krijgen via Paul. Ook hiervoor weer onze dank!

Vanmiddag heb ik een hele groep kinderen uit Boukombe uitgenodigd. Zij zijn al dan niet door FSAB geadopteerd of hebben gewoon hulp nodig. Er is nl. veel kleding voor hen is aangekomen met de container. Jammer genoeg kan ik geen foto’s maken, dus donateurs (o.a. Lida, mama, Yvet, Cyrille, moeder van Alexander en alle anderen, oma Stiekema) het spijt me. Volgend jaar hoop ik weer een camera te hebben. Anders hadden jullie echt foto’s gekregen. Maar ze vonden het geweldig en waren echter heel verlegen, maar ook zeer blij. Ik was overigens aangenaam verrast te lezen in de brief voor Sylvie dat Cyrille en Yvette dit jaar weer langs willen komen!  You’re welcome.

Elodie heeft wederom de hele vakantie bij ons gelogeerd. Dit is de tweede keer en dat bevalt erg goed. Hele dagen thuis zijn bij haar pa is absoluut niet goed voor dat kind. Vanochtend is ze naar huis gegaan en vanmiddag stond ze weer huilend op de stoep. Pa was weer dronken en zette de boel op stelten.  Ik heb nog steeds geen goede oplossing voor deze situatie. Nou ja, ze is vaak bij ons, dat scheelt in iedergeval. Haar vaders handen zitten erg los, dat is een ding wat zeker is. Ik heb bij hen gewoond tijdens mijn werkzaamheden hier in november 2003 en ik weet alles van de nachtelijke agressie. Ik heb daar wel liggen shaken in mijn bedje vanwege de dronken pa die zo nodig moe of de kinderen een pak slaag moest geven. En daarna moeder weer zwanger maken. Jammer genoeg gebeuren dit soort dingen ook nog steeds in Westerse landen. Maar goed, Elodie is gewoon zijn pispaaltje. Zij is degene die volgens de pa altijd alles fout doet. Er wordt ook continue op haar gescholden. Haar resultaten op school erg slecht zijn, echt erg slecht. Wat natuurlijk ook weer niet verwonderlijk is. Weer wat om over na te denken.

Zondag 26 maart 2006
Deze morgen hebben we de koelkast voor de vrouwen van de kerk overhandigd. (sorry, weer geen foto, dit is toch wel erg lastig.) De koelkast is geschonken door de Maria Salvator Kerk in Groningen en de vrouwen vinden het geweldig. Groot was onze verrassing toen de koelkast vol bleek te zitten met kraamverbanden. Maar die gaan naar de maternitee.  De vrouwen gaan gekoeld water verkopen en yoghurt maken. Van de opbrengst gaat de electriciteitsrekening van de kerk betaald worden en het restant gaat in de vrouwenpot die gebruikt wordt voor algemene en sociale doeleinden.

Zo heeft bevoorbeeld de man van Marquerite 2 maanden in het ziekenhuis in Tanquieta gelegen. Uiteraard heeft FSAB ook een bijdrage gedaan op de dagen dat wij daar werkten. Maar het grootste deel is betaald door rechtstreekse donaties en andere hulp van mensen uit de kerkgemeenschap. Want 2 maanden in het ziekenhuis betekent twee maanden geen inkomsten voor zowel man als vrouw. De vrouw gaat mee om de zieke te verzorgen en eten te koken. Beiden dus zonder werk. De 4 kinderen thuis moeten ook nog voedsel hebben, naar school en verzorgd worden. Het is ongelooflijk hoe er dan wordt bijgesprongen. Ieder geeft naar draagkracht, maar helpt op de een of andere manier. Petje af hoor.

De kerk heeft veel afschuwelijke dingen gedaan en er gebeuren nog steeds vreselijke dingen in de wereld “uit naam van God”. Maar hier, in het klein, is de kerk een prima instituut om mensen te bereiken en tevens ook een goed sociaal vangnet.

In iedergeval, ze zijn gelukkig weer thuis, dus Marquerite staat weer onder het bekende afdakje langs de kant van de weg haar oliebollen te verkopen. Weten jullie nog? Die grote vrouw met die bolle wangen en lach van oor tot oor. Ze staat aan de linkerkant vlak voor de benzinepomp en maakt de lekkerste zoete bollen van heel Boukombe.

Maandag 27 februari,
Het is al gezegd: Fievre Thypoide gaat rond. Vandaag 74 mensen behandeld! Niet normaal. Ik was sneller dan een huisarts in Nederland met mijn twee assistenten. Dominique en Guinevievre schreven de klachten op, ik luisterde longen en bekeek ogen en andere dingen indien nodig en schreef op wat er gegeven moest worden. Ik werkte van de ene patient naar de ander. Flits flits flits. Guinevievre was helemaal gelukkig, want gisteren in de kerk is er gebeden voor de mensen die getroffen zijn door fievre typhoide en uiteraard heb ik voorlichting gegeven over hoe je besmetting kunt voorkomen. Maar daarna ging iedereen nog een keer bidden! Vragen of maman veel mensen zou kunnen genezen. Tja….. Guinevievre had persoonlijk gebeden dat maman ten minste 50 zieken zou krijgen op maandag. Nou, ze worden bedankt . Ik zeg tegen Viefje: dan ga je vanavond maar heel hard bidden dat ik er dinsdag niet meer dan 10 zieken krijg! Maar laten we hopen dat we niet meer met geperforeerde darmen te maken krijgen (het eindstadium). Want daaraan overlijd je wel degelijk hier in de brousse. Daar heb ook ik geen pilletjes tegen.

Vrijdag 3 maart
Vanmorgen de computers officieel overhandigd aan het CEG. Om half negen kwamen er ruim 30 leerlingen naar het labo om alle dozen op te halen. Een geweldig gezicht: die dozen met computers, balancerend op de hoofden van deze leerlingen in hun kaki uniform, op weg naar school, in ganzenpas. Ik baal zo ontzettend dat mijn fototoestel kapot is! Wat was dit een mooi plaatje geweest.

Aanstaande Zondag zijn de eerste verrkiezingen. Het gaat hier in twee keer. Voor de eerste keer zijn er 26 kandidaten. Een week of wat daarna mogen de twee personen met de meeste stemmen door voor de tweede ronde. De verliezers lobbyen dan met hun stemmen voor een (ministriele) post bij de 2 winnaars en gaan daarna op campagne bij hun achterban voor degene die hen de beste post heeft beloofd.

Maar in deze regio is er slechts mondjesmaat TV, sowieso alleen in Boukombe zelf. In de omliggende dorpen zijn radio’s ook een schaars goed. Dus iedere kandidaat heeft zijn ‘afgevaardigden’ die in het hele land de dorpen uit hun eigen regio bezoeken en proberen zieltjes te winnen voor hun toekomstige president. De programma’s zijn ongeveer gelijk en veel te vol om alle beloftes waar te kunnen maken. Maar goed, dat zijn dingen die kennen wij ook. Anders is het feit dat iedere dag auto’s af en aan rijden die bijeenkomsten organiseren waarin mensen gewoon - meer dan - enthousiast gepraat worden voor de politiek – en de stemming is uitgelaten mede dankzij de tjouk en andere alcoholische dranken. Midden in de nacht rijden er auto’s rond met luidspeakers die de naam van hun kandidaat omroepen (en die daar dus geld voor blijken te hebben). Geen wet op geluidshinder. Hoe meer geld je hebt, des te beter je propaganda kunt maken (gratis T-shirts etc.) des te groter de kans dat je gaat winnen. Heel Amerikaans eigenlijk.

Door door alle drukte, het alcoholgebruik tijdens de bijeenkomsten en het feit dat veel mensen eigenlijk heel ongelukkig zijn met hun economische situatie, is de menigte gemakkelijk te verleiden zijn tot een hoop geschreeuw. Je ziet dat veel mensen niet hebben geleerd om te verwoorden wat zij denken en voelen.

Maar ja, aan de andere kant besef ik me heel goed dat in Nederland veel mensen juist totaal verziekt zijn door te grote vrijheden. Dat vuilbekkerij, intimidatie en brutaliteiten als normaal ervaren wordt en zelfs niet bekritiseert omdat men niet geinteresseerd is in wat er 50 meter verderop gebeurd, of omdat men vind dat iedereen ‘zijn mening’ moet kunnen geven, of omdat men bang is, of - en dat is het allerergste - omdat men het als normaal is gaan ervaren

Afijn, hier is het hele verkiezingsgebeuren sowieso een geweldige afleiding in de dagelijkse beslommeringen en toch voornamelijk een mannen aangelegenheid.
Echter de echt arme sloebers vind je niet bij deze bijeenkomsten. De ongeletterde vrouwen die hun stukje land niet afkomen: idem dito.

Daarnaast is president Kerekou nu 34 jaar aan de macht geweest en hij heeft als jonge kolonel van ca. 30 jaar oud niet geschroomd om deze macht via een millitaire staatsgreep te pakken. Want hij heeft verschillende keren op toch wel zeer dubieuze wijze de verkiezingen gewonnen. Ik bedoel, als je voor de verkiezingen een wet maakt dat er slechts een kandidaat mag zijn, dan is het niet moeilijk te winnen. En zo zijn er meer dingen geweest. Terwijl hier door de bevolking ervaren wordt dat men in een democratie leeft. En voor Afrikaanse begrippen is dat natuurlijk ook zo. Er is ook veel ten goede veranderd de afgelopen jaren. In iedergeval, de vraag is: staat zo iemand zijn macht af? Helemaal als je beseft dat dit voor de familie ook een enorme financiele aderlating betekent. Immers sinds midden jaren 70 loopt het hele olie-gebeuren via het alleenrecht! van de president. (Zuid-Afrika was op dat moment door het westen geboycot vanwege het apartheidsregime en Benin leverde wel olie, nadat de zeggenschap volledig in handen van president Kerekou kwam. Het zicht op de oliehandel is toen verdwenen.)

Veel mensen hier in Boukombe zijn zeer optimistisch en zeggen dat de verliezers de wet zullen respecteren. Anderen, bijvoorbeeld mijn vriend Ange uit Cotonou, zeggen ronduit JA als ik vraag of ze moeilijkheden verwachten met de verkiezingen.Wij kunnen niets doen, behalve doorgaan met onze missie. Eerst waren we van plan naar het buitenland te gaan. Maar ik heb geen zin op een vieze hotelkamer af te gaan zitten wachten wat er hier nu eigenlijk gebeurd.

Bovendien, wat moet ik de hele dag in Kara of Ouagadougou doen? Na een dag internetten heb je dat ook allemaal wel gezien.
Als het nu in een goed hotel was…… in een mooie omgeving waar je lekker kunt wandelen en gewoon ff lekker relaxen, ja dan werd het wat anders.

Vakantie:
In iedergeval, volgens mij ben ik aan vakantie toe. Ik heb de afgelopen week iedere nacht gedroomd over vakanties! We gingen een caravan kopen in Drenthe, terwijl we hier woonden! We waren in Oostenrijk en gingen wandelen in de bergen. Een paar dagen naar Frankrijk of Italie. Heerlijk, gewoon even lekker niets doen, wandelen, sauna, goed bed, goed boek. Dit soort verlangens kun je niet delen met de mensen van hier. Wat weten zij van prachtige vergezichten , voldoening als je de top van de berg hebt bereikt? Van apfelstrudel met vanillesaus, van pizza en een lekker wijntje aan de rand van het Gardameer, plekken zoals de kathedraal van Milaan, de Tuilerieen in Parijs, Rome, de verlaten stranden in Bretagne, de Wilde Kaiser in Oostenrijk, het prachtige natuurgebied in Noord-Oost Denemarken en niet te vergeten ons favoriete Drenthe. Soms zijn we ons  er toch wel erg van bewust dat we toch wel heel veel fijne dingen hebben opgegeven.

Dus halen Jetse en ik samen herinneringen op. Alle leuke dingen die we hebben gedaan met Paul en Hedwig passeren de revu en hopen we met heel ons hart dat we ooit weer in de gelegenheid zullen komen om een keer samen met hen op vakantie te gaan.

Marjan
Wees de verandering die je in de wereld wil zien. (Gandhi)

Marjan Kroone

  • Berichten: 385
  • Niet kletsen maar doen!
    • Bekijk profiel
Column van Marjan Kroone
« Reactie #96 Gepost op: maart 06, 2006, 09:58:20 pm »
Maman: N’TCHA N’Coa = eerste dochter van 2de zoon
Geboren ca 1977

Eerste dochter gekregen op ca 16-17 jarige leeftijd. Deze dochter heet N’Coa Marie en is inmiddels al getrouwd en het huis uit.
M’PO was haar eerst geboren zoon. Deze is inmiddels overleden
N’TCHA N’Tcha is haar tweede zoon. Die is inmiddels 6-7 jaar oud
N’TCHA Tena is haar tweede dochter. Deze is inmiddels 4-5 jaar oud.

Geen van deze mensen is geregistreerd. Geen van hen heeft een geboortebewijs.
Albert heeft het interview met een bandrecorder opgenomen, zonder dat ik erbij was, in het Ditamari. N’Coa was wel erg eerlijk, lees onderstaande verhaal.

Enigst kind van een vrouw die nooit getrouwd was, maar noodgedwongen in het huis van haar ouders moest blijven wonen omdat anders haar familienaam zou uitsterven. Deze vrouw (de moeder van N’TCHA N’Coa ) had geen middelen om haar enige dochter te onderhouden en uiteindelijk is N’TCHA dus toch uitgehuwelijkt aan een zeer arme man, zonder bruidschat te betalen, gewoon omdat haar moeder haar niet langer kon onderhouden. Voor de moeder was het gemakkelijker om alleen voor zichzelf te moeten zorgen.

Dus N’Coa trouwde op de leeftijd van 16 jarige leeftijd. Ze kreeg haar eerste kind en haar man overleed.

N’Coa is teruggekeerd naar de ruine van haar grootvader N’TCHA omdat haar overleden echtgenoot geen familieleden had en ze dus nergens kon blijven wonen. Ze heeft de naam van haar grootvader – de vader van haar moeder –  weer aangenomen.

Op dit moment overleeft ze via liefdadigheid. Mensen die haar helpen, mannen die betalen met eten, mensen die haar eten geven als zij helpt met oogsten. Dat helpen wordt straks nader toegelicht.

Ze heeft zelf een klein stukje land dat vrijwel niets oplevert.

N’Coa zegt tijdens het interview letterlijk het volgende: wat ik nu ga zeggen is heel moeilijk, maar ik wil alles eerlijk tegen jou (Albert) zeggen. Ik lijd werkelijk heel erg omdat ik vaak geen eten kan vinden. Vaak komen er mannen midden in de nacht die met me willen sexen. Als ik weiger slaan ze mij, ze trappen mijn poort in om binnen te komen. De mannen zeggen dan tegen me: Jij bent niets, je hebt niets te willen, als je me weigert dan zul je morgen geen eten meer krijgen.
Ik heb geen programma, weet nooit wie komen gaat, steeds is dat iemand anders.

Ze is er zeker van dat God haar beschermd, anders zouden deze mannen vreselijke dingen met haar doen of demonen sturen.

Ze vraagt aan Albert of hij dit vreselijke verhaal niet aan de blanke vrouw wil vertellen, want ze schaamt zich dat ze dit doet, maar ze wil wel dat Albert duidelijk maakt aan de blanke vrouw dat ze erg lijdt en dingen doet die ze niet wil doen, maar waar ze toe gedwongen wordt.

Ze zou het heel fijn vinden als haar zoontje van ca. 6 jaar naar school zou kunnen gaan. Dan heeft zij alleen maar voor de kleine meid te zorgen als ze zoekt naar werk om wat eten te verdienen.

Op de dag dat ze geinterviewd wordt is de kleine meid ziek. Ze staat op en gaat water zoeken – moeraswater – om de koorts wat te temperen.

Ze bid eerst nog voor ze vertrekt om water te zoeken. Ze vraagt aan God om de blanke vrouw goed te beschermen en haar gezin via de blanke vrouw te helpen.
Wees de verandering die je in de wereld wil zien. (Gandhi)

Marjan Kroone

  • Berichten: 385
  • Niet kletsen maar doen!
    • Bekijk profiel
Column van Marjan Kroone
« Reactie #97 Gepost op: april 05, 2006, 10:51:44 pm »
Donderdag 9 maart 2006
Vandaag komt er een meisje op de polikliniek  van 11 jaar oud, samen met een jongen van midden twintig. De man verteld me dat het meisje haar schaamstreek ontstoken is en gekneusd en dat haar vagina zo’n pijn doet als ze sex heeft. Ik val bijna  van mijn stoel van verbazing. Sex, is ze dan getrouwd? Ja, ik ben haar man. Oke, even slikken en even goed kijken, haar tepels zijn opgezet als dat van een meisje dat binnenkort borsten gaat krijgen.

Zijn jullie al lang getrouwd vraag ik aan de man – want het meisje zegt helemaal niets, ze draait steeds haar hoofd weg -. Nee, natuurlijk niet. Hij kijkt oprecht verbaasd dat ik zo’n domme vraag kan stellen. Ik heb haar meegenomen nadat ze de eerste keer ongesteld is geworden, dat was 6 weken geleden. Zo is afgesproken bij de bruidschat 10 jaar geleden. Oke. Manlief blijft hier maar even wachten.  Guinevievre en ik gaan eens even in de onderzoekskamer de schade bij het arme kind opnemen.

Nou het zag er om zo te zeggen niet al te fris uit. We hebben manlief erbij geroepen en uitgelegd dat het meisje weliswaar al een keer ongesteld is geweest, maar absoluut nog geen vrouw is. Dat haar borsten nog maar net beginnen op te komen, wat betekent dat ze ook van onderen nog niet klaar is om sex te hebben, laat staan kinderen te krijgen. Ze krijgt zalf en een antibiotica kuur, want ze is gewoon kapot van onderen. En de wondjes zijn gaan ontsteken. Maar ze mag minimaal EEN MAAND geen sex meer hebben. En over 14 dagen terug komen voor controle.

De echtgenoot verteld me dat het probleem is ze niet goed opent als hij erin wil. Ik leg uit dat hij er goed aan doet om voorlopig eerst op een andere manier met haar te vrijen. Door haar te strelen en lief voor haar te zijn, zonder in haar te komen. Dan zal hij vertrouwd voor haar worden en alles in de toekomst makkelijker gaan. Alle vrouwen gaan van onderen op slot als ze bang zijn leg ik hem uit. Bovendien, als ze nu geen rust krijgt van dan kan ze misschien wel nooit kinderen krijgen! Dat is een motief dat aanslaat, want dat is hier een hot-item, kinderen krijgen. Hij luistert geinteresseerd en beloofd me niets te doen voordat ik zeg dat ze genezen is. Nou ik weet niet hoe het verder moet, maar in iedergeval heb ik een maand de tijd om een soort van oplossing te vinden. Tenzij ze al zwanger is, dat kan natuurlijk ook. Maar dat moeten we de volgende keer maar even bekijken.  

Thuis gekomen kan ik de slaap niet vatten. Ik zie het meisje steeds voor me. Arm kind. Wat zijn ze hier toch onwetend. Om me te ontspannen pak ik een Volkskrant Magazine, om te zien wat we in NL doen. Niet te filmen.

Nou, dat is pas ranzig. (zie uitgave van 15-10-05). Brabantse humor bij pas getrouwde stellen. Ik zal jullie de discriminerende en sextische uitdrukkingen besparen, maar dat er in Nederland – waar mensen naar school gaan en boeken lezen en TV en radio en kranten hebben om zich te ontwikkelen – zulke leuzen op spandoeken worden gekladderd om te laten zien dat hun ‘vrienden’ getrouwd zijn. Ongelooflijk, wat een lage, minne, discriminerende bedoening. Vrouwonterend dat dit wordt toegestaan!

Dit artikel lezende maakt me gewoon weer onzeker of ik in 2007 Salma wel mee wil nemen naar NL. Doe ik daar wel goed aan? Ze kan zoveel leren, er zijn zoveel goede dingen in NL, maar in mijn hart schaam ik me voor de vele banaliteiten die niet meer worden opgemerkt. Ondanks het feit dat we “ontwikkeld” zijn.  Alle sex die steeds weer voorbij komt op de TV, het verloederede taalgebruik, alle onverschilligheid en onbeleefdheden , de agressiviteit – de minachting die men naar vreemden uitstraalt. We zijn zoveel goede dingen kwijtgeraakt de afgelopen jaren. Voor mijn gevoel hebben we veel gewonnen maar misschien nog wel veel meer verloren. Of komt dit omdat ik ouder wordt? Ik ben in iedergeval blij geen 20 meer te zijn.

Het is eigenlijk allemaal zo simpel. Beroemd zijn maakt niet gelukkig, want dan heb je slechts weinig vrienden. En voor geld geldt dat het meer nooit vol is.
Vrijheid van meningsuiting mondt uit in respectloos banaal gedrag als men niet de moed heeft elkaar te corrigeren en grenzen niet meer gesteld durven te worden.

Vrijheid is een mooi goed, maar waar ligt de grens? Als ik in een pessimistische bui ben lijkt het of dit het begin van het einde is, net als het Romeinse tijdperk of de Griekse cultuur, of wat dan ook. Maar goed, dat is in pessimistische buien en dit zijn slechts de onbeduidende mijmeringen van een vrouw van 50 jaar oud, die altijd al heel bewust met alles bezig was, maar sinds ze in Afrika woont en werkt de dingen nog weer anders is gaan bekijken.  

Zaterdag 11 maart
Jetse geeft weer computerles aan de meiden en ik ben vandaag begonnen met de bijlessen via Nederlands materiaal. Heerlijk dat daar nu ook wat tijd voor is. Ik geef deze bijlessen aan Jonathan, Albert, Guinevievre + de nonnen uit Panama – die op de Katholieke Missieschool werken - en dan gaan zij samen een schema maken om het zelfstandig met kinderen te gaan doen en door te geven aan andere leerkrachten. Oke, we beginnen met een boek waarin plaatjes staan van Eskimo’s en Indianen. Guinevrievre, Jonathan en Albert hebben werkelijk nog nooit van de Noordpool gehoord of van Eskimo’s of Indianen.

Ze zijn helemaal verbaasd als ik uitleg dat wij Europeanen enkele eeuwen geleden de Indianen hebben uitgemoord in Amerike, de Inka’s in Zuid-Amerika en de Aboriginals in Australie. Al die moorden en oorlogen alleen maar omdat wij hun land en rijkdommen wilden bezitten. Jonathan vraagt: Net als met de slaven, gewoon buit voor jullie om te gebruiken? Ja, en ook voor het ivoor van jullie olifanten, de pelsen van jullie wilde dieren, het goud, de diamanten, de olie en het cobalt uit Afrika. En nu de olie uit het Midden-Oosten. Wij blanken zijn niet zo lief hoor. We weten er mooie namen en redenen aan te hangen, maar wij hebben heel wat bloed en ellende aan onze handen kleven. Hele volkstammen hebben wij vermoord, direct of indirect. Nou, dit boek gaan we in ieder geval in het les pakket opnemen en de wereldkaart komt ook in het paillot te hangen. Dan weten we waarover we praten.

Iedereen is razend enthousiast over het rekenloco, de plastic boxen waar wij onze peuters mee laten spelen om gekleurde figuren in een gaatje te stoppen, de telraampjes. Iedereen heeft een kleintje mee om wat uit te proberen en het duurt best even voordat de kids doorhebben dat een vierkantje in een vierkantje moet. Nu praat ik over kinderen van 6 jaar oud. Maar wat leren ze hier als peuter? Niets, behalve water dragen en hout sprokkelen. Dit is geweldig leuk, het doet me goed dat ze zo gemotiveerd zijn. Vooral omdat we het met zo een fijne groep menssen doen, waarvan ik weet dat zij straks intensief dit spul gaan gebruiken.

Alle plannen die ik heb voor Boukombe – en dat zijn er veel -  het gaat allemaal STUKKEN langzamer dan ik had gehoopt. Door de diverse onvoorziene bobbels op de weg blijft het een groot leerproces. Maar uiteindelijk leren we wat we wel en niet moeten doen en met welke personen, om daar te komen waar we willen komen. Maar als we uiteindelijk daar zijn waar we wezen willen en zal alles goed gebruikt gaan worden. En dat gaat gebeuren, geloof me!

Voor mij persoonlijk is Afrika de grote levensles van nee leren zeggen en geduld hebben.

Mijn angst om nee te zeggen, steeds weer proberen het de ander naar de zin te maken ten koste van jezelf, dat zijn dingen die mij in het (recente) verleden vaak onnodig werk hebben opgeleverd en heel veel energie hebben gekost. Gewoon omdat ik niet durfde te zeggen dat het eigenlijk niet gelegen kwam, dat ik te moe ben of te druk bezet of dat het zo niet kon omdat ik al andere plannen had, of gewoon omdat ik het niet wilde.

De ander niet willen kwetsen omdat hij het met goede bedoelingen aanbiedt en dan zelf maar de schade weer herstellen en je laatste energie weggeven. Maar werkelijk, het gaat nee zeggen gaat me steeds beter af.

NEE, dat wil ik niet meer of NEE, dat heb ik niet nodig, of NEE, dat kan ik er echt niet bij hebben, NEE, die periode komt me echt niet uit. Dat moet nu ook wel, omdat ik heb geleerd dat ik hier mijn werk absoluut niet kan volhouden als ik me steeds weer schik naar de ander. We zijn hier voor de behoeftigen en daar moeten anderen gewoon rekening mee houden. Jetse zegt steeds: We draaien managers dagen in tropen jaren. Dat gaat vierdubbel op, vergis je niet.

En dat geduld? Nou het is werkelijk een openbaring voor me dat ik zoveel geduld in mijn donder blijk te hebben. Dat heb ik nooit geweten. Het gemak waarmee ik nu de dingen accepteer omdat het nog even niet anders is, dat had ik 10 jaar geleden niet kunnen bedenken. Ieder heeft zijn eigen leerproces, een deel van mijn leerproces ligt duidelijk in Benin. HEERLIJK.

Woensdag 15 maart
DE grote verrassing van deze week. Tik, tik, wordt er s’avonds op de deur van mijn behandelkamer geklopt. We zijn bezig alles schoon te maken en op te ruimen. Nous sommes fermez !, -  roept Guinevrievre dapper - ga maar naar de nachtdienst. En het is waar, we kunnen niet meer, staan beiden op punt van instorten van moeheid. TOK TOK blijft de persoon halstarrig volhouden, maar een stuk luider nu. Ik roep nu ook: We zijn gesloten! MARJAN, ook voor mij? vraagt Marisca. GIL GIL, iedereen in alle staten, Marjan en Jetse hun nichtje uit Nederland is er. Huilen, lachen, knuffen, bij iedereen langs, weer boordevol energie.

Heerlijk, even gezellig familiebezoek uit Nederland en wij kunnen gewoon door blijven werken want Marisca die redt zich wel.  Ze is er aan gewend alles alleen te doen in Afrika. Woont ook nu weer voor drie maanden in een locaal lemen huisje bij een Afrikaanse familie. Geen douche, geen toilet, geen stromend water en locaal voedsel drie maanden lang. Dus voor haar heerlijk luxe om even bij ons te zijn. Hedwig was 18 en zij 19 jaar oud toen ze samen de eerste keer alleen naar Benin kwamen om voor onze Stichting in een zomerschool programma te werken. Momenteel werkt Maris aan haar afstudeeropdracht medische antropologie. Ze gaat op de fiets het dorp in en de omgeving door en doet wat voor de kraamafdeling – ziet en passant tijdens een bevalling de baby sterven omdat de moeder haar bekken nog niet volgroeid is en vrijdag gaat ze weer terug naar Nati. Marisca blijft 3 maanden in Natitingou, dus af en toe een familielid op bezoek is best wel geinig!

Vrijdag 18 maart
Naast de Fievre Typhoide nu ook de Meningitis uitbraak. Genoeg doden reeds, dus de gratis landelijke inentingscampagne is afgelopen maandag van start gegaan.

Wat dus betekent dat ik vanmiddag een diep bedroefde vrouw op de poli kreeg die bezig was een miskraam te krijgen omdat haar niet verteld was dat ze geen inenting mag halen als je zwanger bent. Ze vroeg of ik de miskraam kon stoppen. Want de verloskundige kon en wilde niets doen. Ik heb haar uitgelegd dat ik ook niets kan en wil doen. Gewoon omdat we niet willen dat er een mismaakt of debiel kind geboren gaat worden tengevolg van de inenting. Ik leg troostend mijn armen om haar heen en geef haar Reiki om een beetje kalm te worden. Ze blijft wel een half uur bij ons zitten. Steeds weer vraagt ze “waarom” en steeds leggen Guinevievre en ik uit dat God wil dat ze het kind verliest omdat ze anders waarschijnlijk met een ongelukkig kind komt te zitten en dat ze geluk heeft vergeleken met de andere vrouwen die misschien ook een inenting hebben gehaald maar geen miskraam krijgen. Uiteindelijk gaat ze weg en ze verteld hoe blij ze is met de informatie die ze heeft gekregen en dat ze aan alle vrouwen zal vertellen dat ze dergelijke inentingen niet meer moeten halen als ze zwanger zijn.

Ik vraag aan de hoofdverpleegkundige die met de masale inenting is belast waarom ze niet vragen of de vrouwen zwanger zijn en krijg als antwoord dat het de vrouwen hun eigen verantwoording is. Daar kunnen ze niet aan beginnen. Iedere dag aan het begin van de inentingsprocedure roepen ze heel hard dat zwangere vrouwen zich niet mogen laten inenten. Nou, je moet je voorstellen dat er per dag op het Centre 500 mensen worden ingeent tijdens de campagne. Dan sta je 100 meter verderop in de rij en dan moet je maar verstaan wat er eenmalig vooraan omgeroepen wordt. Er wordt ook geen administratie van bijgehouden niets. Ik zucht maar eens heel diep om het nare gevoel bij mijn hart weg te halen. Wat een onverschilligheid van het personeel. Daar kan ik met mijn pet niet bij.

Zondag 19 maart 2006
We zitten weer in Tanquieta, ons ontspannen vrijwilligersweekeinde. Wat wat zijn er veel mensen ziek geworden en ook veel mensen gestorven de afgelopen maand. Niet voor te stellen. Dus ik heb eigenlijk de hele maand amper geslapen, met de doden tamtam iedere nacht. En Jetse maft maar gewoon door alles heen, om jaloers op te zijn. Gewoon je hoofd kunnen neerleggen en in dromenland verzeilen. Waarom kan ik dat niet?

Jetse heeft dit weekeind hier weer goed werk verricht,, maar ik ben gisteren slechts twee uurtjes bezig geweest en werd zo moe dat ik bijna 24 uur heb geslapen. Nou een ieder die mij kent…..

Ik ben hier ook zo relaxed dat ik werkelijk alle problemen even door kan schuiven.

Then take me disappearin' through the smoke rings of my mind,
Down the foggy ruins of time - far past the frozen leaves,
The haunted, frightened trees -out to the windy beach,
Far from the twisted reach of crazy sorrow.

Yes, to dance beneath the diamond sky - with one hand waving free,
Silhouetted by the sea - circled by the circus sands,
With all memory and fate - driven deep beneath the waves,
Let me forget about today until tomorrow….
Bob Dylan

Morgen begin ik weer met frisse moed in Boukombe.

Allemaal dikke knuf,
CIAO et a bientôt

Marjan (www.aktiebenin.nl)
« Laatst bewerkt op: april 16, 2006, 04:46:48 pm door Marjan Kroone »
Wees de verandering die je in de wereld wil zien. (Gandhi)

Wybo

  • Zijlijnbemoeier
  • Berichten: 10394
  • Ik ben principieel pragmatisch
    • Bekijk profiel
Column van Marjan Kroone
« Reactie #98 Gepost op: april 05, 2006, 10:52:53 pm »
En toen was het stil.... Hoe gaat het ermee Marjan?

/edit: LOL wat een timing :D
« Laatst bewerkt op: april 05, 2006, 10:53:40 pm door Wybo »
Pinkeltjefan

Marjan Kroone

  • Berichten: 385
  • Niet kletsen maar doen!
    • Bekijk profiel
Column van Marjan Kroone
« Reactie #99 Gepost op: april 16, 2006, 04:45:25 pm »
Nou, ik ben helemaal vergeten hoe het allemaal werkt.  Els, een vriendin, plaatst altijd mijn column. Deze week komt er nog een vervolg op het gastencolumn door Lisette Havermans geschreven. Het gaat goed, ik ben alleen vreselijk moe, maar dat is niet zo vreemd denk. Leuk te merken dat de column ook nog gelezen wordt. Soms vraag je je weleens af of het wel gelezen wordt. Maar voor mezelf is het ook lekker om van me af te kunnen schrijven.  Ik zal eens kijken of ik de eerste gastencolumn van Lisette kan splitsen van mijn eigen column. dikke knuffel allemaal en we bidden veel voor iedereen in Nederland.
Marjan
Wees de verandering die je in de wereld wil zien. (Gandhi)

Marjan Kroone

  • Berichten: 385
  • Niet kletsen maar doen!
    • Bekijk profiel
Column van Marjan Kroone
« Reactie #100 Gepost op: april 16, 2006, 04:48:50 pm »
Zoals beloofd, het eerste stuk dat Lisette Havermans als gast bij mij in Boukombé heeft geschreven heb ik even gesplitst van mijn eigen column.

GASTENCOLUMN Lisette Havermans, deel 1
Gastencolumn Stichting Aktie Benin projectgroep Farmacie

Net thuisgekomen van een enerverende reis en nog enigszins overdonderd van alle indrukken zal ik mijn best doen om onze ervaringen in Cotonou en Boukombe met u te delen.

Dinsdag 21 maart
Om twee uur ’s nacht arriveren wij in Cotonou, waar een warme deken ons omvat en een warm onthaal van Marjan en Albert ons wacht. “Wij” bestaan uit Henk Schut, apotheker van Farmacie Mondiaal en onze Nestor, Kyros Mes, apotheker van Lloyds Apotheken en Lisette Havermans, projectleider farmacie voor de Stichting Aktie Benin. Al ruim voor het vertrek van Marjan en Jetse hebben wij met elkaar afgesproken, dat wij hen zullen ondersteunen bij de organisatie van de farmacie en een eventueel (bij)scholingstraject voor alle voorschrijvers in de regio Boukombe. Doel van deze reis is het in kaart brengen van de situatie ter plaatse en de mogelijkheden onderzoeken voor structurele hulp door middel van opleiding en ondersteuning. Het is wel even spannend om te gaan, omdat uitgerekend op de dag van aankomst de uitslag van de verkiezingen bekend zal worden, waar zeer onverwacht een tweede kiesronde voor is georganiseerd in het weekend voorafgaand. Hoeveel onrust dit zal brengen is niet bekend, maar we besluiten de reis gewoon door te laten gaan.
Marjan is er, ondanks een wijziging in ons reisplan kort tevoren, in geslaagd om afspraken te maken bij het Ministerie van gezondheid voor de komende dag. We beginnen met een verlate maar welverdiende nachtrust.

Woensdag 22 maart
Na het ontbijt en een bezoek aan de ambassade vervoegen we ons bij het secretariaat van Dhr. Moussa. Deze is zeer verheugd met de hoogstwaarschijnlijke overwinning van Boni. Tot Marjans grote vreugde laat hij weten een oude (school)vriend te zijn van Boni. Dat geeft dus ene goede kans op een mooie plekje voor Moussa in de komende regering en dat zou betekenen dat Marjan niet weer van voren af aan hoeft te beginnen met het op nieuw aangaan van relaties op dit niveau. Het gesprek verloopt in allerhartelijkste sfeer, Moussa is zeer geïnteresseerd in het doel van onze komst en de mogelijkheden die dit biedt om de gezondheidszorg in Boukombe (en eventueel aanpalende regio’s) verder te ondersteunen. Hij laat bovendien weten in april naar onder andere Boukombe te komen. De werkrelatie is duidelijk op inhoud gericht maar bovenal zeer harmonieus. Marjan heeft hier duidelijk het respect en vertrouwen weten te winnen, hetgeen voor het werk van de Stichting enorm belangrijk is. De Divi blijkt helaas uit huis te zijn, maar de grote baas van de Farmacie is er wel. Moussa heeft geregeld dat wij hem om 16 uur moge ontmoeten. Na een lunch in Costa Rica dus weer terug naar het Ministerie. Tot onze grote teleurstelling worden wij direct geconfronteerd met een commerciële campagne van een franse organisatie, die duidelijk met financiele ondersteuning probeert voet aan de grond te krijgen. Het hele project is er in onze ogen niet op gericht om het medicijngebruik doelmatig en efficiënt te laten zijn, maar om vrij weg te banen voor een goede introductie van de betreffende commerciële organisatie. Verder wordt ons alle succes gewenst en verneemt Marjan dat de apotheker in Natitingou, met wie zij een goede samenwerkingsrelatie heeft opgebouwd, helaas weer naar het zuiden zal vertrekken. Er zal dus een nieuw gezicht voor in de plaats komen. Enigszins ontluisterd staan wij weer buiten.

Donderdag 23 maart
Een dag die iedereen kent die een bezoek aan Boukombe heeft gebracht; de reis van Cotonou naar Boukombe. Ik vond hem zwaar, mogelijk ook door een gebrek aan caffeine en een overdaad aan warmte.
Onderweg brengen wij een bezoek aan CAMA waar wij op hartelijke wijze worden ontvangen door zowel de leerkrachten als de leerlingen. Iedereen is zeer opgewonden over het feit dat er brailleboeken zijn geregeld en een tandem is geschonken. Binnenkort worden deze zaken allemaal overhandigd aan de school. Een korte stop bij Marisca en we aanvaarden het laatste stuk van de reis over de piste naar Boukombe, waar wij een bijzonder aangenaam huis aantreffen, vorzien van alle nodige voorzieningen en niet in de laatste plaats de hartelijke ontvangst van Marjan en Jetse in hun huis. Het zal niet gemakkelijk zijn om telkens weer nieuwe gasten te ontvangen, de weg te wijzen en er energie in te moeten steken. Het lijkt hen niet te deren en we voelen ons dan ook direct thuis.


Vrijdag 24 maart
Gelijk mee in het ritme van Marjan en Jetse. Ik spreek af om Marjan te helpen bij het spreekuur, terwijl de mannen afspreken bij Jetse in het labo hun ontdekkingstocht te beginnen. Wij hebben de startsituatie slechts op afstand meegemaakt, maar zijn bijzonder onder de indruk van de professionaliteit in het labo en de toewijding tijdens het spreekuur. Nog wat ongewend aan het Frans sla ik mij met behulp van een tolk dapper door de consultaties, onderwijl bekijkend hoe de structuur en organisatie in elkaar steekt. Het volste vertrouwen van de mensen maakt vanzelf dat je hen de beste zorg wil bieden. Wij zijn zeer gecharmeerd van de inzet van collega´s als Genevievre, Dominique en Sophie. Marjan krijgt een beetje een fip van het feit dat ik nog veel vraag, maar staat mij met engelengeduld bij in mijn eerste worstelingen.
We gaan eten en daarna weer terug naar het Centre, omdat er nog patiënten zitten te wachten en mensen met uitslagen van het labo terug komen voor verdere behandeling. Opvallend zijn de vele gevallen van palu en urineweginfecties. Ontwormen lijkt bij iedereen noodzakelijk. Heerlijk om te zien dat ook patiënten die geen urineweginfectie hebben door Marjan met volle overtuiging aan vijf keer per dag een druppel Echinaeforce in een liter water (goed mengen  en helemaal opdrinken hoor!!!) toch geholpen worden aan een schone blaas en doorspoelde nieren in de komende weken, wat weer bijdraagt aan een goed herstel. De mannen zien bij Jetse cellen onder de microscoop die in Nederland alleen maar in de theorie vorkomen. Het is er echt en het leeft ook echt. Geweldig dat dat nu allemaal kan worden vastgesteld en daarna ook doelmatig worden behandeld!!

Zaterdag 25 maart
We spreken af om alledrie met Marjan en Albert mee het buitengebied in te gaan. De dorpsoudste heeft toestemming gegeven voor de komst van Marjan. Bij aankomst worden we ontvangen door de dorpsoudste en geven een aantal mensen een hand. Marjan geeft per ongeluk een vrouw met lepra een hand, enkelen van ons volgens spontaan haar voorbeeld. Win realiseren het ons direct en reinigen grondig onze handen voor aanvang.
Een geheel nieuwe ervaring, zittend onder de baobap zien we in de ochtend minstens vijftig mensen aan ons voorbij trekken. Lang en geduldig wachtend op hun beurt. Een totaal andere populatie dan ik gisteren bij het Centre heb gezien. Deze mensen hebben echt niets, maar dan ook helemaal niets. Echt ondervoede kinderen en ook hun moeders. In eerste instantie bekruipt me het gevoel dat dit water naar de zee dragen is. Maar het tegendeel blijkt waar. Bij aanvang spreek Marjan de mensen toe over het belamg van het koken van water, wassen van handen voor het eten en het doen van hun behoefte op vaste plekken. Kortom het basisproces voor de organisatie van een goede gezondheid. Een aantal mensen kunnen met een wormenkuur en vitaminen goed geholpen worden, maar weer andere vragen we dringend om naar het Centre te komen de maandag erop om acht uur. En reken er maar op dat we dien maandag braaf een deel van deze groep terug hebben gezien en we hebben enkele kinderen met Bilharzia, een paar urineweginfecties, kinderen en mama´s met schurft en een mogelijke tbc patiënt onze kant op gekregen. En ziedaar het tweede grote voordeel van dit soort bezoeken. Het heeft een belangrijke voorlichtende, maar vooral ook een signalerende functie voor mensen die anders de stap naar hulp te groot vinden (en vooral ook te duur). Na een intensieve ochtend van praten en voorschrijven spreken we af dat Kyros en Henk hun bevindingen verder willen uitwerken. Kyros heeft de hele ochtend ferrotebletten, vitamines en wormenkuren geteld en is dus wel uitgeteld en is vast van plan deze activiteit voor de toekomst naar de voorbereiding te verhuizen (indien dit uitvoerbaar en haalbaar is). Henk is inmiddels ook op de rit met de consultaties en het verwoorden ervan in de boekjes of het schrift voor degenene die geen boekje hebben. We slepen ons in de namiddag weer op de fiet richting centrum.s
 Voor mezelf stond er het assisteren van Salma in de planning, die ook weer met veel enthousiasme de zoveelste tijdelijke collega´s in haar kliniek ontvangt, maar daar erg nog steeds uitnodigend op reageert. Helaas kwamen er geen babies meer deze dag en we spreken af dat zij mij komt wekken ( al is het midden in de nacht) als er weer bevallen wordt.
Buiten wordt ik aangesproken door een oudere vrouw, die op de bevalling van haar oudste dochter wachtte. Zij geeft mij spontaan haar ketting, die mij zal beschermen tegen beten en `mal a la tete`. Er schattig en ik ben er trots op. We besluiten de dag door aansluiting op het terras bij Kyros en Henk, die daar graag een nabespreking houden met een biertje in de buurt.

Gelet op de maximale grootte van deze column beloof iku dat de rest van ons verblijf de komende week door mij wordt ingeleverd. Tot dan!!

Lisette Havermans
Wees de verandering die je in de wereld wil zien. (Gandhi)

Marjan Kroone

  • Berichten: 385
  • Niet kletsen maar doen!
    • Bekijk profiel
Column van Marjan Kroone
« Reactie #101 Gepost op: april 17, 2006, 10:54:09 pm »
Zondag 26 maart

Al vroeg in de morgen wordt ik gewekt door de vroedvrouw met gerammel op de luiken; er gaat een vrouw bevallen in de kraamkliniek en ze had me de vorige avond bij de kroeg met de hand op haar hart beloofd dat ze me zou halen. In het schemerdonker dus bij Salma achter op de brommer gesprongen. Aangekomen in de kliniek handen wassen, schort aan en handschoenen aan. Salma geeft me al snel ruimte om te assisteren bij de bevalling.
De bevalling verloopt wat moeizaam. Het is het eerste kind van deze jonge vrouw en de baby heeft dan ook wat moeite om op gang te komen. Navelstreng zat om de nek, in het vruchtwater gepoept en behoorlijk blauw. Terwijl Salma zich met grote toewijding, doch enigszins hardhandig om de baby bekommert zorg ik verder voor de moeder. De placenta ziet er verder prachtig uit en nadat ook het jongetje duidelijke tekenen van wellevendheid heeft gegeven. Veel tijd om op te ruimen is er niet, want terwijl moeder en kind naar de kraamzaal worden gebracht dient de volgende met vrijwel volledige ontsluiting zich aan. Salma nodigt me uit deze bevalling zelf te doen en ik ben het gelukkig nog niet verleerd. De volgende wereldburger dient zich aan. Weer een prachtig jongetje. Ook bevallen is in deze cultuur een totaal andere zaak dan ik gewend ben.
Wat me opvalt, is dat de vrouwen die ik heb meegemaakt geen enkel uiterlijk vertoon hebben gegeven aan de bevalling. Geen schreeuw, geen kreun, niet eens een zucht!
Een voorzichtig traantje heb ik zien rollen. De verloskamer is behoorlijk schoon en er wordt zoveel mogelijk steriel gewerkt. De bevallingstafel vind ik zeer oncomfortabel. De vrouwen kunnen zich nergens tegen afzette en moeten hun eigen enkel vastpakken. Om de kosten van matjes uit te sparen krijgen ze bovendien een steek onder hun billen. Ik moet er niet aandenken om met zo´n ding onder mijn billen en met mijn handen om mijn enkels te persen. Mijn voornemen is dan ook om met Jetse te bespreken om voetsteuntjes te monteren aan de bevallingstafels, dat scheelt in ieder geval al! Maar het meest bijzondere vind ik toch wel dat ze vlak voor het persen een blinddoek omdoen. Zij mogen niet als eerste hun kind zien. Dat recht is voorbehouden aan de vader. Van Salma begrijp ik dat vrouwen alleen met toestemming van hun man het dorp uit mogen, dus ook alleen dan naar de kraamkliniek mogen komen. Na de geboorte is er geen enkele reactie op het geboren kind.
Daar waar bij ons iedereen ondersteboven is van de komst van een kind betreft het hier niet meer dan het netjes afkoppelen, verzorgen van moeder en kind en wegbrengen. Het is niet belangrijk wat het geslacht is, hoe het eruit ziet of hoe het met het kindje gaat.
Na de apgar score en de controle van placenta en eventuele nabloedingen worden moeder (met blinddoek) en kind naar de zaal gebracht. De baby wordt in de buurt van de moeder gelegd en het wachten is op de vader, die het kind verwelkomt met een ceremonie.
Tijdens de ceremonie strooit de vader de veren van een kip uit over moeder en kind. De hele kraamzaal is een sneeuwdeken van veertjes, hoezo vogelgriep?  Pas na de ceremonie mag de moeder het kind zien, bij zich nemen en aan de borst leggen.


Weer enigszins verward ga ik terug naar huis, waar iedereen zich mooi maakt voor de kerkdienst. We praten wat na over de ervaringen van die morgen en Marjan laat met een folder zien welke campagne er wordt gevoerd om ervoor te zorgen dat kinderen die via een stuitbevalling ter wereld komen niet worden doodgeslagen tegen een boom, omdat deze behekst zou zijn. De folder legt aan de hand van plaatjes uit dat de baby in dit geval beter kan worden afgeleverd bij de politie, de kerk of een ziekenhuis. Ik dacht dat ik al een beetje begon te wennen, maar hier kunnen we niet goed bij.

De kerkdienst was een feest, al was de preek een hele zit. We worden welkom geheten, Marjan heeft mogen uitleggen wie we zijn en wat we komen doen en we dansen om beurten de benen uit ons lijf. Helemaal geweldig. Aan het einde van de dienst worden er zakjes koud en schoon water uitgedeeld, die zijn gekoeld in de koelkast die de jongeren van de kerk van Lida en Anno hebben geschonken aan de kerk. Luid applaus valt hen op afstand ten deel en Marjan neemt dit graag namens de gulle gevers in ontvangst.  Na de kerk lekker even de kroeg in gegaan (die uit de Lonely Planet!!) en eten wat oliebollen (de patat was niet te verkrijgen).
´s Middags geven Kyros en ik gehoor aan het verzoek van Marjan om de plaatselijke middenstand te ondersteunen en bestellen een echt Afrikaans pak bij Sonia. Niet nodig, maar wel tof!
Zondag rustdag, lekker! `s avonds gaan we eten bij Isodor en zijn vrouw. Geheel tegen hun regels in vraagt Marjan of zijn ouders en vrouw en kinderen samen met ons mee mogen eten. Normaal gesproken eten de vrouwen en kinderen wat er overblijft. We hadden afgesproken om vooral weinig van de dure gerechten te eten. Dus de gefrituurde kaas, de saus en de eieren laten we zoveel mogelijk liggen en geven het direct aan de kinderen, zonder onbeleefd te willen zijn. De maaltijd moet hen een fortuin gekost hebben. Er komt heel wat aanloop, ook Albert eet een bordje mee en samen doen ze voor ons een geweldige vogeltjesdans terwijl ze erbij zingen. Waarom heb je eigenlijk een televisie nodig?


Maandag 27 maart
Het is maar goed dat we zijn uitgerust! Als Marjan en ik maandag bij het Centre komen zit de wachtkamer echt bomvol! We zien veel gezichten van mensen die we zaterdag in hun eigen dorp hebben ontmoet en uitgenodigd hebben om naar het Centre te komen. Jetse krijgt die dag een enorme hoeveelheid verzoeken binnen. Veel van onze vermoedens worden (helaas) bevestigd en we worden in staat gesteld om een gerichte therapie voor te schrijven. Omdat Sophie zich nog niet heeft gemeld in het laboratorium kan Dominique niet gemist worden. Genevievre vraagt een van de wachtenden om Brigitte voor me te gaan halen. Zij heeft me eerder geweldig geholpen als tolk en tot mijn grote vreugde kwam ze direct om ons vervolgens de hele dag terzijde te staan. Brigitte is mijn Favorite.
Kyros en Henk zijn intussen aan de slag met de medicatielijsten van Marjan, die zij met grote zorgvuldigheid en veel studieuren heeft samengesteld. Met respect en bewondering voor haar werk gaan de heren apothekers met hun kritische blik door het excel sheet. Wanneer wij halverwege de middag even een hap komen eten (voor Jetse nemen we wat mee terug, er is veel te veel werk die dag!) dienen Kyros en Henk een verzoek in voor een serieus overleg met Marjan. We hebben allang in de gaten dat Marjan niet gaat zitten voordat iedereen die hulp nodig heeft ook geholpen is. Het risico is alleen, dat het doel van onze komst niet gerealiseerd wordt wanneer we niet in alle rust met Marjan kunnen gaan zitten. Helaas moeten we nog even terug naar de kliniek om de laatste wachtende mensen te helpen en tegen zevenen komen we moe maar voldaan binnen. We hebben die dag 87 patiënten gezien en weten in ieder geval  voor wie de Stichting het doet! Lisette stuurt Marjan met Jetse vast naar huis, want Kyros en Henk wachten al lang op hun gesprek met Marjan. Terwijl wij het Centre nog even opruimen en schoonmaken. We spreken voor de volgende dag af dat we een paar andere lokaties gaan bezoeken en dat de middag wordt gebruikt voor een farmaceutisch overleg! Met deze wetenschap sjokken we weer heerlijk naar ons favoriete terras, waar de lokale middenstand inmiddels zeer goed weet in te spelen op haar tijdelijke markt, er staat namelijk genoeg bier koud voor ons en iedereen die nog aanschuift voor de hele avond. Wat dat betreft is er geen enkel cultuurverschil!!!

Dinsdag 28 maart
Jetse begint zich voor te bereiden op zijn vertrek en Marjan neemt ons mee naar lokaties die voor wat betreft ontwikkeling nog niet op het niveau van Boukombe staan. Vooral van Manta schrikken we nogal. Eten onder de bedden, erg vieze muren en een farmacie die die naam echt niet mag verdragen. Zo krijgen we een beetje een beeld van het niveau waar Marjan in is begonnen en ons respect groeit met terugwerkende kracht. In de middag krijgen Henk en Kyros alle ruimte om hun bevindingen, adviezen en alternatieven op de door Marjan samengestelde lijsten te bespreken. Ondanks het feit dat een behoorlijk aantal middelen die op de lijst staat ( en dus ook in het magazijn liggen) het advies `weggeven aan `Tanquieta` of `vernietigen` meekrijgt, neemt Marjan de adviezen van de professionals over. De eerste schreden op weg naar een formularium. De stappen die Kyros en Henk deze week ook nog willen zetten betreffen de houdbaarheid van de medicijnen, de routing en de opslag. Kortom, we zullen Marjan nog een paar keer nodig hebben. Op haar beurt begint Marjan veel last te krijgen van het aanstaande vertrek van Jetse. Het is duidelijk dat ze niet uitkijkt naar een paar weken alleen in Boukombe….

Woensdag 29 maart
Een heel bijzondere dag in Boukombe. We komen aan op het Centre en dit lijkt uitgestorven. De collega´s zijn er wel, maar verder is er niemand. Wachtkamer leeg, straten leeg. Het is ongelooflijk, maar tussen 10 en 11 zal er een Eclips zijn en ondanks dat er in de kerk aandacht is besteed aan het feit dat de boze geesten hier niets mee van doen hebben, blijven alle mensen toch maar in hun tata´s. Een vreemde sfeer in Boukombe. De stilte en het bijzondere licht maken het waarachtig nog mysterieus ook. We kijken om beurten door de eclips brilletjes (niet alle medewerkers durven te kijken) en proberen onze dag zinvol te vullen. Jetse heeft nog werk te over. Kyros, Henk, Marjan en ik lopen langs de gebouwen om de opslagmogelijkheden, de koelingsmogelijkheden en de routingzaken te bespreken. Met Jetse bespreken we de aanpassing van de bedden in de verloskamer. Zelf probeer ik Virmaine het gebruik van het automatisch patientendossier bij te brengen (met de computer dus). Een geweldige instructeur had ze aan mij. Ik vergeet op te slaan en bij de eerstvolgende stroomuitval (we hebben er wel vijf die dag), was ik alles kwijt en kon opnieuw beginnen. Kyros scheldt mij vrolijk uit tot grote verwondering van de Afrikaanse collega´s. Ik ben immers ouder en dat kan toch niet zomaar• Mooi wel dus. Marjan verrast ons niet wanneer zij ons aankondigt met Jetse mee te willen gaan wanneer ze een ticket kan krijgen op dezelfde vlucht. Misschien een goed idee om een even afstand te nemen en bij te komen. Het is een zware tijd geweest in de aanloop hiernaar toe.  Het ticket wordt gekocht en er moet ineens heel veel geregeld worden. Hierdoor lijkt de tijd die nog nodig is om de farmaceutische zaken te bespreken beperkt te zijn. Alle medewerkers maken zich zorgen over het vertrek van Marjan, ze komt toch nog wel terug? Iedereen wordt uitgenodigd voor een medewerkerbijeenkomst op donderdagmiddag op het Centre.
´s Middags nog gewerkt op het Centre. De routine zit er lekker in. HB´s prikken, palu testjes doen. Echt fantastisch materiaal om in zeer korte tijd een goede diagnose te stellen. Die zouden ook in de koffers voor de buitenconsulten moeten zitten. Dat zou echt opschieten. Die koffers hadden Henk en Kyros ook nog willen screenen, maar daar komt het niet meer van helaas. We moeten toch nog een keer terug komen voor het vervolg.
´s Avonds zijn we uitgenodigd bij Nicaise om bij hem te eten. Wederom een zeer riante maaltijd, waar we zo weinig mogelijk van proberen te eten. Gelet op het aantal monden wat daar gevoed moet worden laten we ongetwijfeld te weinig over. We krijgen als `Farmaciens`een prachtig masker als wisseltrofee als dank voor de hulp aan Boukombe van Nicaise. We hadden wel wat voor hem mee kunnen nemen, hij heeft zo goed voor ons gezorgd de hele week! De minderen hebben weer ballonnen en bellenblaas gekregen uit de tas van Apotheek Jansen in Hoogeveen, de apotheek van Kyros. Ze hadden een inzamelingsactie gehouden en we hebben de hele week veel kinderen blij gemaakt met ballonnen, jojo´s stiften, schriften en wat al niet meer. Bij terugkomst gaan we lekker naar ons terras. Veel bekenden schuiven aan en de kroeg heeft weer een top/avond. Thuis aangekomen hebben we nog een goed gesprek en een lekker glas cognac. De muziek gaat aan en voor we het weten staan we tot midden in de nacht te dansen. Een heerlijke ontlading en we eten alle boerkaas uit Nederland op!

Donderdag 30 maart.
Het bezoek aan Tanquieta moet wachten tot een volgende keer. We gaan ons klaarmaken voor vertek. De volgende morgen om 4 uur op om de terugreis te aanvaarden.
Ík ga nog met een paar lakens naar Facile, die hier kraamtassen van naait voor Marjan. Weer zo´n prachtige vrouw met een gouden hart. Ik herkende haar niet, maar zij mij wel. Afgelopen maandag was ze er bij toen de hele wachtkamer in lachen uitbarstte nadat ik voor de derde keer een patiënt opriep door vanaf het carnet de naam weer zo slecht uit te spreken, dat niemand mij begreep. Dit leidde uiteindelijk tot nogal wat hilariteit. Facile belooft tijdens Marjan´s afwezigheid de tassen te maken en naar Salma te brengen. In de middag hebben we met Henk en Kyros nog een vervolggesprek over opslag en vervaldata. Een bijkomend groot probleem is toch wel dat er geen mogelijkheid is om vervallen medicijnen te vernietigen. Bovendien is een extra medicijnkoelkast echt noodzakelijk. En hoe brengen we negen opslagplaatsen terug naar maximaal twee? We spreken af om op zaterdag in alle rust in Cotonou nog eens met elkaar verder te praten. Na de medewerkerbijeenkomst (waarin ook aan de heren is aangegeven alle dames die niet aan hen toebehoren met rust te laten op straffe van????) komt iedereen naar het huis van Marjan en Jetse waar een dansgroep afscheid neemt van ons allemaal. Ze zingen en dansen voor de blanken die komen helpen, voor een veilige terugkeer van Marjan en Jetse en voor de medicijnmensen die in Nederland voor verdere hulp aan het werk gaan. Aansluitend eten we een door Salma gekookt maal bij Marjan en duiken nog voor een laatste keer de kroeg in.

Vrijdag 31 maart
Na een enge hobbelige rit in een Peugeot die in Nederland 10 jaar geleden de APK al niet meer gehaald zou hebben, een lange rit in de bus naar Cotonou, zijn wij blij om aan het einde van de dag in het koele zwembad van Hotel du Port te duiken. Wat een weelde!!

Zaterdag 1 april
We bezoeken de ateliers om nog zaken mee te nemen voor Lida voor de verkoop in Nederland tijdens diverse braderies en nemen zelf nog wat souvenirs mee voor het thuisfront. Henk en Jetse gaan op koelkastenjacht. Henk heeft namens Farmacie Mondiaal een joelkast aangeboden voor de medicijnen! Tijdens de lunch in Costa Rica (ook hiervoor dank je wel Henk) bespreken we de laatste farmaceutische onderwerpen. Iedereen is tevreden met de behaalde resultaten van de afgelopen twee weken. We komen zeker terug voor het vervolg, maar gaan nu eerst in Nederland ons rapport uitwerken, plannen uitschrijven en middelen en mensen vinden om vervolgens binnen een jaar terug te komen voor een (trainings)vervolg.
Vol van de indrukken en ideeën gaan we weer terug naar huis. Marjan en Jetse zien we nog in Nederland, wat zal iedereen verrast zijn om hen samen te zien! Even wat afstand nemen van Boukombe geeft vast nieuwe impulsen om weer met volle kracht vooruit te gaan.
Keep up the good work!
Wees de verandering die je in de wereld wil zien. (Gandhi)

Marjan Kroone

  • Berichten: 385
  • Niet kletsen maar doen!
    • Bekijk profiel
Column van Marjan Kroone
« Reactie #102 Gepost op: mei 08, 2006, 05:19:40 pm »
Donderdagavond zijn we in Boukombe aangekomen, terug uit Nederland. Manfred Heddes – een Nederlandse opticien - is met ons meegereisd om Albert zijn opleiding af te ronden.

Manfred verteld vrijdagavond reeds dat hij er alle vertrouwen in heeft dat het Albert gaat lukken en wij zien dat de boys het samen wel gaan redden, dus zaterdag op naar Tanquieta, ons maandelijkse vrijwilligerswerk doen. Ik ben van plan niets te doen, alleen administratie voor FSAB, maar Jetse heeft het lekker druk. Er is voor 10 dagen een bioloog over uit Italie, die komt helpen op het labo, dus de heren vermaken zich uitstekend.

Tenna Esther is mee naar Tanquieta, want ik wil weten wat ze nu eigenlijk hebben gedaan met de kleine meid. Haar heup is dus aan het afsterven naar aanleiding van een ongeluk dat ze heeft gehad en waarvoor ze niet goed behandeld was. Op de foto zie je duidelijk het necrose gedeelte zitten. In iedergeval, ze heeft nu een hulpstuk om het geheel op zijn plaats te houden. Ze zal het hulpstuk heel lang moeten dragen en in de toekomst moet er hoogst waarschijnlijk een nieuwe heup geplaatst worden, maar dat kan slechts 1 keer in een mensenleven, althans hier. Dus dat moet zolang mogelijk uitgesteld worden. Florent verteld van vrouw bij wie ze de operatie  hebben kunnen rekken totdat ze 30 jaar oud was. Dat is voor hier al lekker op leeftijd.

Ook bespreken we N’Coa SIMBOLA. Het is bizar, maar ze doet het buiten verwachting ontzettend goed. Florent stelt dan ook voor om een schema te maken wat betreft de voortzetting van de chemotherapie. We zullen het met Bernadien bespreken als ze volgende week N’Coa heeft bezocht, want uiteindelijk is zij degene die het geheel betaald.

Verder ontmoeten we twee gepensioneerde Italianen die in heel Afrika particuliere projecten bezoeken en ondersteunen qua onderhoud en inrichting van rontgenafdelingen. Roberto heeft – speciaal voor dit doel - naast zijn huis in Italie – een magazijn laten bouwen waar hij alle gekregen apparatuur opslaat en nakijkt.

En jawel, ze beloven ons een complete inrichtig voor onze toekomstige rontgen. Ook gaan ze op zoek naar nog wat andere wensen. We zoeken ter plekke op de afdeling radiologie uit welk apparaat voor ons geschikt zou zijn en bij een volgende reis naar Benin gaat  Boukombe ook bezocht worden.

Ze vragen of Jetse in de toekomst wat locale mensen wil gaan opleiden in de omgeving van Parakou, waar een vriend net een - door hen ingericht - labo is gestart. Hun vriend zal binnenkort naar ons toegestuurd worden voor verder contact. Jongens, het leven is hier altijd vol verrassingen en zonder werk zit je nooit.

Ik zeg dat we wel nog een probleempje hebben: eerst geld vinden om uitgebreid bij te bouwen op ons terrein, want we hebben nog meer wensen. Maar, ook deze mannen hebben wonderen gezien en weten uit ervaring dat je droom lukt als je daaraan werkt met heel je hart. Zij vertellen dat mijn rotsvaste geloof in de realisering van ons Centre en de realiteitszin die daarnaast duidelijk aanwezig is – de reden is dat anderen ons zullen helpen – zoals zijzelf. Samen met anderen kun je je doel bereiken en iedereen heeft zijn eigen aandeel in de verwezelijking van de hulpverlening.

Ze vertellen een verhaal van een hen bekende Afrikawerker die in januari 2005 – tijdens een fondswervingsbezoek aan Italie - het gewenste geld niet bij elkaar kreeg, want iedereen had recent al diep in de buidel getast voor de Tsumani ramp. Je kon niet om deze vreselijke ramp heen. Maar hij wilde wel verder met zijn projecten in de structurele hulpverlening, immers de mensen thuis rekenen op hem. Wat kon hij doen?  Hij was speciaal naar Italie gekomen voor dit tekort op de begroting. Drie dagen voor zijn terugreis naar Afrika belt een onbekende vrouw hem op en verteld dat haar man iets te vieren heeft en aan de gasten geld wil vragen voor een goed doel, zijn stichting. Heeft hij nog iets  specifieks nodig? Ja, 50.000 EURO voor mijn ondervoede kinderen dit jaar, antwoordde de wanhopige persoon. Absoluut niet verwachtend dat hij dit bedrag zou krijgen. De gulle gever schreef echter diezelfde dag nog een cheque uit.

Zondagavond gaan we weer naar huis. Tenna Esther klimt in de auto en LACHT naar me. Mijn hart springt uit mijn borst van blijdschap. Dit is de eerste keer dat ze naar me lacht! Twee maanden na haar adoptie. Ongelooflijk, voor een kind dat zo getraumatiseerd is. Ik pak mijn fototoestel en klets een beetje in de rondte en kietel haar op haar buik en jawel, ze lacht weer naar me. Ze begint waarschijnlijk te begrijpen dat dat blanke mens toch niet zo beroerd is. Haar niet alleen naar vreemde oorden brengt om daar achter te laten, maar dat ze ook weer mee terug mag.Vertrouwen krijgen in, zo heet dat geloof ik…

De rest van de week werken Jetse en ik – een beetje vreemd – weer in ons Centre. Het is zo gek dat we - voor het eerst sinds de start - het project alleen hebben gelaten. Wel wordt direct duidelijk wie waar staat. Dat was het daarvoor ook al, maar nu is het bevestigd Er zijn bijvoorbeeld een aantal verpleegkundigen die keurig zijn doorgegaan met het geven van een uniek nummer aan de zieken – en anderen zijn gestopt met het nummeren en andere belangrijke bezigheden op de dag dat ik ben weggegaan.

Weliswaar is er genummerd in een schrift, omdat er nog niemand is die zelfstandig met de computer kan omgaan. Maar dat is een kwestie van inkloppen in een verloren uurtje en Dieu Donne begint daar ook direct mee als ik daarom vraag.

Uitleg: M’PO = eerste zoon, N’TCHA = 2de zoon, N’DAH = 3de zoon, KOUAGOU = 4de zoon, N’KOUE = 5de zoon et cetera. Dit geeft dus altijd een combinatie van de eerste zoon van de tweede zoon of omgedraaid en ga zo maar door: M’PO N’Tcha, N’TCHA M’Po, KOUAGOU M’Po en daarnaast weet 85 % niet hoe oud hij is. Achternamen schrijf je overigens volledig met hoofdletters.

Vrouwen kunnen alleen de achternaam van hun vader of echtgenoot hebben, Bijvoorbeeld: N’Coa = 1ste dochter, Tenna = 2de dochter, Tempa = 3de dochter dan heb je nog Kanti, Tcheita, Touata et cetera, maak zelf maar de combinaties. Ik ben zelf de 1ste dochter van 1ste zoon, getrouwd met 2de zoon van de 1ste zoon. Ik heet dus officieel – zeer origineel – als getrouwde vrouw -  N’TCHA M’PO N’Coa. De vrouwen krijgen gemiddeld 6-7 kinderen dus de eerste namen en dus die combinaties, komen veelvuldig voor.

Een uniek nummer krijgen als je de eerste keer wordt behandeld is dus echt heel belangrijk en uiteraard het feit dat mensen hun unieke nummer niet kwijtraken. Ook zijn we heel blij met mensen die moslim of christen zijn, die hebben daarnaast altijd een geloofsnaam. Dat geeft een beetje duidelijkheid en bovendien zijn ze vaak trots op hun geloof, dus stellen ze zich ook voor met hun geloofsnaam als eerste naam.
 
Spontaan bedank ik de infirmiers die – zonder dat hiertoe speciaal is verzocht – tijdens mijn afwezigheid zijn doorgegaan met de nieuwe werkwijze – omdat dit aantoont dat zij begrijpen waarom het toekennen van een uniek nummer aan de patient belangrijk is en ook omdat zij hiermee aangeven dat zij werkelijk willen meewerken aan een betere werkwijze in het gezondheidscentrum, ook al betekent dit nieuwe dingen leren en veel meer werk dan voorheen. Ik beloof deze mensen een prive computer bij de volgende container. O, wat ben ik eigenlijk een kreng…

Ciao en iedereen dank voor alle hulp, op welke manier dan ook, iedere keer weer.

Marjan Kroone
(www.aktiebenin.nl)
Wees de verandering die je in de wereld wil zien. (Gandhi)

Marjan Kroone

  • Berichten: 385
  • Niet kletsen maar doen!
    • Bekijk profiel
Column van Marjan Kroone
« Reactie #103 Gepost op: mei 22, 2006, 12:47:33 pm »
Cultuurverschillen.

Zondag 7 mei 2006
De kerkdienst vandaag verloopt een beetje vreemd, de meeste vrouwen zijn op pad om te evangeliseren en zonder vrouwen is er merkbaar minder dans en geen patroon in het zingen. Maar dan, later tijdens het bidden. Er zijn twee vrouwen die compleet doordraaien.  Een moeder – die 9 van haar 11 kinderen heeft verloren en eerder deze week in een bidsessie met Bernadien en Lieke ook al zo heftig heeft gehuild – begint weer te huilen. Ze valt achterover en roept om haar kinderen. Dan wordt Brigitte ook niet goed, zij begint te huilen en te roepen om haar  kinderen die zij nog nooit heeft gekregen.
Het is angstaanjagend en niemand doet er wat aan. Wel ik kan hier gewoon niet tegen. Haal een lading papieren zakdoekjes uit mijn tas en ga naar de vrouwen om hen Reiki te  geven. Mijn troostende handen werken, samen met de zakdoekjes….. Bekaf gaan we weer naar huis.

Maandag 8 mei 2006
Nou het is weer zo’n dag dat ik tegen mezelf zeg dat ik toch eigenlijk in een gebied woon waar het - voor mijn westerse denken - allemaal niet te volgen valt. We hebben al een kindje dat 8 ons woog bij de geboorte. Het is onbegrijpelijk, maar deze kleine doet het wonderbaarlijk goed, ook zonder couveuse (zie foto)

Maar vandaag zijn er weer twee kinderen geboren. Een giga dikkert van maar liefst 3 kg. Geen baby op de kraam evenaart zijn gewicht. Zelf ik vind het een knoepert terwijl ik in NL waarschijnlijk zou denken dat het een mager scharminkel is.

Echter ook een prematuurtje dat overlijdt vlak voor de bevalling. Ik kom aanlopen en de moeder ligt alweer in de andere kamer, de blinddoek nog voor. De kleine jongen ligt in een papieren onderlegger op de bevallingstafel te wachten om mee naar zijn huis te worden genomen om te worden begraven, samen met de placenta in een zakje ernaast. Hij is zo klein en toch zo volmaakt als je naar hem kijkt. Wat is hier toch mis gegaan?
De moeder ligt zo eenzaam te wezen in haar verdriet, mijn hand op haar rug en hoofd vertellen me over haar pijn. Het snijdt door mijn ziel dat ze niet mag huilen. Mijn hart  huilt zachtjes met haar mee.

Dezelfde morgen overlijdt er nog een kindje. De dochter van een collega – slechts 5 maanden oud. We laten allemaal ons werk in de steek en gaan gezamelijk heen om te condoleren. Alleen Chimene, Jetse en Guinevievre blijven achter.

De vader wordt gecondoleerd echter tegen moeder wordt helemaal niets gezegd. Niemand richt het woord tot haar. Ze zit triest voor zich uit te staren met haar rug tegen de muur van haar huisje. Ik vraag waarom niemand iets doet, haar troost of zo. Dat doen we hier niet, is het antwoord. Ik loop naar haar toe, hurk bij haar neer en houd haar hoofd in mijn handen. Laat wat woorden van troost in het Ditamari vertalen. Later op de avond ga ik nog weer even terug, speciaal voor haar, om haar even vast te houden en je kunt duidelijk merken dat ze het waardeert. Ik vraag haar om – als ze dat wil – de komende weken iedere Maandag op de poli te komen, zodat ik haar misschien wat kan helpen om de pijn in haar hart weg te halen. Dat belooft ze en buren en familie bedanken me uitvoerig voor de geboden hulp. Papa komt zelf de dagen erna iedere dag vertellen hoe goed het gaat met zijn vrouw dankzij mijn hulp. Welke hulp?

Later op de dag komt Guinevievre naar me toe met een stuk voorbeeld stof. Want als er in september een groot feest gegeven wordt – een galadiner – als ik in Nederland ben, dan willen de vrouwen dat ik er uit zie als de koningin van Benin! De stof is veel te chique, niets voor mij. Guinevievre ziet de twijfel, maar iedereen vindt het mooi. Ik bedenk me dat ik waarschijnlijk de hele avond ga lopen kriebelen omdat er gouddraad doorgevlochten zit. Ach, ik laat het maar over me heen komen. Er gaan een aantal vrouwen volgende week naar de stad om voor mij een dure en chique stof te bestellen. Wat maakt het uit, ik zal het dragen, desnoods verkleed ik me later op de avond.

Dan worden we uitgenodigd voor een speciale bidseance op dinsdagavond. Een bidseance speciaal voor Jetse en mij. Om God te bedanken dat Jetse en ik veilig zijn thuis gekomen vanuit Cotonou. Ik had nl. bij het ophalen van Bernadie en Lieke een klapband gekregen op de piste en Jetse heeft bij het wegbrengen van de meiden op de terugweg een bijna dodelijk ongeluk gehad doordat een vrachtauto op een aantal stilstaande auto’s inreed. De auto achter hem is door de vrachtauto volkomen van de weg afgedrukt en in de berm terecht gekomen – en alles kapot - en al door een wonder heeft de vrachtauto alleen de achterkant van onze auto geschrampt. De vrachtauto is daarna langs Jetse heengeschoten en ook op zijn zij gekanteld en pal naast onze auto in de berm geknald.
Jetse zag de vrachtauto aankomen rijden en dacht dat zijn laatste uurtje geweest was. Echt angstig. Daarom heb ik zo’n hekel aan die reis naar Coto, iedere keer weer. Zoveel ongelukken. Reizen in Afrika is gewoon een gevaarlijke aangelegenheid. De meeste blanken die overlijden, overlijden ten gevolg van een ongeluk. Ik moet er toch niet aan denken dat mijn kerel niet meer thuis was teruggekomen. Nog maar even niet. We zijn nog niet zover!

Afijn, het bidden is om 20 uur en dan komen wij vaak pas thuis van de poli, maar we beloven dat we komen. We kunnen toch moeilijk een bidsessie speciaal voor ons - zonder ons laten plaats vinden.

Allemaal een dikke knuffel, en voor de mensen die mijn column lezen via mamshoekje moet er even gemeld worden dat mijn column met ingang van augustus daar niet meer geplaatst gaat worden. Jullie kunnen dan terecht op www.aktiebenin.nl

Ciao
Marian


Vandaag komt er weer een gastencolumn. Dit is uiteraard makkelijk voor mij, maar ik vind het bovenal belangrijk dat jullie ook de mening en de ervaring van bezoekers hier lezen. Bernadien en Lieke zijn hier een weekje geweest om te zien wat we nu eigenlijk doen.

Maar ik wil even wat vertellen over onze school in Sonta. We hebben twee donateurs gevonden die de BEPC (=MAVO) willen betalen. Dit betekent dat er twee meiden op ons internaat kunnen komen wonen volgend schooljaar.


Eind juli ga ik terug naar Sonta, dan zijn de uitslagen van de testen bekend. Er zijn slechts 8 meisjes die in de hoogste klas zitten. Eentje gaat het volgens de leraar niet halen. Een is reeds zwanger!  Een heeft een oogafwijking, dus dat is ook lastig – en verder zei de directeur dat we met het probleem van de bruidschat zitten!

Dat wil zeggen, de meeste meiden zijn al uitgehuwelijkt en dit jaar ongesteld geworden, dus mogen hun echtgenoten al met hen slapen. Door sensibilisering van de directeur mogen de meiden hun lagere school afmaken. Dit betekent dat ik dus ook met de echtgenoten om de tafel moet gaan ziten en dus bijvoorbeeld de bruidschat terug moet gaan betalen, om het meisje vrij te krijgen. Ze moeten dan nog niet zwanger zijn geworden. En daarnaast moet het meisje het aandurven om zonder echtgenoot verder te gaan, niet wetende of zij ooit nog een echtgenoot vind die haar hebben wil! Mannen zitten niet te springen om een echtgenoot die meer heeft geleerd dan zijzelf en als ze alleen maar MAVO hebben kunnen ze in feite – in deze afgelegen contreien – geen werk vinden. Dus niet in hun eigen onderhoud voorzien. Dan moeten ze toch echt doorleren. En dat kunnen wij niet garanderen, dat we daar donateurs voor vinden.

Ook de ouders moeten akkoord gaan. Jullie snappen dat het nog een HELE KLUS gaat worden om twee meiden uit Sonta op het internaat te krijgen. Ik schrijf dit gewoon even om aan te geven dat het niet zo is van “Hai jongens, ik kom even langs met een beurs en er mogen er twee naar school op kosten van SAB”. en dat dan iedereen maar wil en kan en mag. Er komt heel wat bij kijken, juist bij de afgelegen dorpen.

Hieronder komen Bernadien en Lieke aan het woord:

03-05-06
Deze week bezochten wij, Lieke en Bernadien, SAB en we verbleven bij Mama en Papa de Boukombé (Marjan en Jetse).
Onze eerste indruk van Cotonou was: ‘Is dit de hoofdstad?’ Waar komen wij dan terecht! Echt een enorme chaos van brommertjes en auto’s die volgeladen waren.
Zelfs het verkeer was een puinhoop. Wie de sterkste is heeft voorrang…..
Gedurende onze reis naar Boukombé zagen we steeds meer armoede. We probeerden ons voor te stellen hoe het zou zijn om in Boukombé te leven.
De reis viel ons mee, we moesten alleen nog een stuk over de piste (zandweg). En ja hoor na een aantal kilometer hadden we een klapband. Gelukkig was Jonathan erbij en wisselde de band. En anders waren er genoeg voorbijgangers die ons hadden kunnen helpen, want iedereen die stopt om te vragen of ze kunnen helpen. Daar kunnen wij Nederlanders nog wat van leren. Aangekomen in Boukombé wisten we niet wat we zagen. Veel mensen hadden ons op staan wachten en waren erg enthousiast dat we er waren, ze hadden gebeden dat Mama en wij goed zouden aankomen terwijl zij ons niet eens kennen. Wij realiseerden ons dat deze mensen ontzettend blij zijn met Marjan en Jetse.
Marjan heeft ons laten zien en ervaren hoe de Ditamaries leven. We hebben hier veel indrukken op gedaan en een enorme cultuur shock gehad. Dit kunnen we niet allemaal beschrijven, deze ervaring moet je zelf op doen. Wat de meeste indruk heeft gemaakt op ons zijn de vrouwen, jonge kinderen en mensen met een beperking. De vrouwen hebben hier geen enkel recht. Wanneer ze rijp zijn dan hebben de mannen het recht om deze vrouw ’s nachts te bezoeken, ondanks dat ze soms maar elf jaar oud zijn. Dikwijls zijn ze direct zwanger, terwijl ze dit niet eens weten. Ze vragen zich wel af waar de dikke buik en de buikpijn vandaan komt, maar leggen de link niet tussen geen menstruatie meer krijgen en een zwangerschap. De vrouwen werken op het land net zo lang door totdat de weeën begonnen zijn. Als de vrouw besluit om naar het Centre te komen om daar te bevallen, dan kan het zijn dat ze nog 20 kilometer moet lopen in de hitte. Vandaag hebben we onze eerste bevalling meegemaakt. Echt ongelooflijk hoe dat er hier aan toegaat. De vrouw geeft geen kick. Wanneer het kind geboren is heeft de moeder geen contact met het kind, de verloskundige “handelt” het verder af. De moeder mag het namelijk niet zien voordat de vader of de familie ervan het heeft gezien. De moeders hechten zich pas aan het kind wanneer het een grotere overlevingskans heeft. Omdat er hier veel kinderen voor hun vijfde levensjaar sterven. Zo werd het voor ons nog duidelijker dat het om overleven gaat. Kinderen zijn namelijk een “middel”. Voor de meisjes kan een bruidschat worden ontvangen en de jongens onderhouden de familie. De kinderen zorgen later voor de ouders.
Elke dag hebben we steeds meer respect voor het werk van Marjan en Jetse. Hun werk is hier namelijk zo hard nodig. Zo veel ellende en niet altijd kunnen helpen. De mensen die ze wel kunnen helpen, zijn hen erg dankbaar en komen soms ook later terug. Dit moet hen ook op de been houden. Ook de grote steun uit Nederland is erg belangrijk, zo kunnen zij hun fantastische en onmisbare werk voortzetten.
Wij hebben deze week kennis gemaakt met twee fantastische mensen waar wij ontzettend veel bewondering voor hebben.
« Laatst bewerkt op: mei 22, 2006, 12:50:47 pm door Marjan Kroone »
Wees de verandering die je in de wereld wil zien. (Gandhi)

Laodicea

  • Berichten: 4061
    • Bekijk profiel
Column van Marjan Kroone
« Reactie #104 Gepost op: mei 22, 2006, 06:20:40 pm »
Mooie stukjes hoor, en jullie verrichten goed werk! d:)b
"Helvidius heeft zichzelf erg naïef betoond, door te zeggen dat Maria diverse zonen had omdat in enkele passages gesproken wordt over de broers van Christus" Johannes Calvijn.