Auteur Topic: (katholiek) onderwijs  (gelezen 6419 keer)

Thorgrem

  • Berichten: 3000
    • Bekijk profiel
(katholiek) onderwijs
« Gepost op: maart 17, 2009, 09:22:40 am »
Gezocht: hernieuwde bezieling

Het katholieke onderwijs in de Nederlandse steden staat al enkele tientallen jaren op een laag pitje. Sinds eind jaren zeventig weet men zich nog maar moeilijk raad met de secularisering en ontkerkelijking van Nederland. Dit drong als eerste hard door in het onderwijs, steeds minder mensen waren overtuigd van het katholieke geloof en lieten dat ook blijken in hun werkveld. Begrijpelijkerwijs had klassiek onderwijs met de catechismus afgedaan en daarvoor in de plaats was de belevingsgerichte catechese gekomen. Uiteindelijk bleek één en ander ook niet helemaal goed uit te pakken na vele jaren verschillende dingen geprobeerd te hebben. Catechese had inmiddels plaatsgemaakt voor levensbeschouwing. Dat belevingsgericht onderwijs niet altijd goed hoeft uit te pakken hebben we zeer recent kunnen ondervinden met het oplaaien van nieuwe discussies over het rekenonderwijs.

En zodoende hebben nu enkele generaties die in hun kindertijd geen kaas hebben gegeten van het katholicisme, anders dan dat je goed voor jezelf en anderen moet zorgen. Wat op zich een hele goede christelijke boodschap is, namelijk diaconie. Zorg dragen voor elkaar. Logischerwijs is dat ook wat het dichtste bij de leefwereld van de kinderen ligt. Het kan een mooi begin zijn, maar in vele gevallen is het tevens het eindpunt. Leerkrachten die zelf niet gelovig zijn zullen ook niet met passie een overtuiging over kunnen brengen op kinderen waar zij zelf niet achterstaan of niet in geloven. Ze kunnen het allicht proberen met een methode in de hand, de methode is echter slechts een basisrecept, de leerkracht zal er zelf smaak aan moeten geven om het verteerbaar te maken. Lastige onderwerpen als het petrusambt en het seksuele moraal om maar twee voorbeelden te noemen, of zelfs het onderwerp Christus waarin Christus de weg, de waarheid en het leven is worden gemeden. Wat nodig is in het katholieke onderwijs is op de eerste plaats hernieuwde bezieling bij de leerkrachten. Want daar ligt de bal. Indien leerkrachten weer bij zichzelf ten rade gaan wat hen bezielt om onderwijs te geven in het katholieke onderwijs moet men conclusies gaan trekken. Ouders mogen verwachten van een katholieke school dat het schoolteam als een blok achter de identiteit staan, identiteiten die overigens wel wat daadkrachtiger verwoord kunnen worden in schoolgidsen. Betekend dat dat alle leerkrachten zeer actieve en zwaar pausgezinde orthodoxe gelovigen moeten zijn? Nee zeker niet. Binnen de katholieke kerk zelf is ook ruimte voor zowel orthodox als vrijzinnig, het spreekt voor zich dat die ruimte er ook moet zijn op katholieke scholen.

De katholieke gemeenschap in Nederland en eigenlijk geheel (West-) Europa gaat momenteel een diep dal door. In Nederland zijn echter de eerste zwaluwen al weer zichtbaar. Weliswaar in zeer geringe aantallen, maar ze zijn er wel. Reeds nu is er ook in het katholieke onderwijs hernieuwde belangstelling voor het katholicisme. Zoals het vroeger ging met de catechismus zal het waarschijnlijk niet meer worden, en het is maar de vraag of de katholieke gemeenschap dat nog wil. En in hoeverre kun je als katholieke school nog je identiteit belijden als slechts een procent of twintig van de leerlingen en ouders nog katholiek is. De toekomst zal het ons uitwijzen.

Pooh

  • Administrator
  • Administrator
  • Hero Member
  • *****
  • Berichten: 5794
    • Bekijk profiel
(katholiek) onderwijs
« Reactie #1 Gepost op: maart 17, 2009, 12:17:29 pm »
Laten jullie het onderwijs volledig over aan de scholen?

Ter vergelijking:
In de gereformeerde traditie is het gebruikelijk dat er, naast het onderwijs op school, catechisatie wordt gegeven aan de kinderen van ongeveer de middelbare school-leeftijd. Dat is een traject van een jaar of 6, waarin wekelijks een stuk catechismus (of een modern equivalent daarvan) behandeld en uitgelegd wordt. Catechisatie is noch vrijwillig, noch vrijblijvend, en werkt in principe toe naar het doen van belijdenis.

Daarnaast worden in de GKv de meeste kids van die leeftijd lid van jeugdverenigingen, waar de focus meer op bijbelstudie en persoonlijke verwerking ligt. Doorgaans ook 1 keer per week.

Thorgrem

  • Berichten: 3000
    • Bekijk profiel
(katholiek) onderwijs
« Reactie #2 Gepost op: maart 17, 2009, 01:44:49 pm »

quote:

Pooh schreef op 17 maart 2009 om 12:17:
Laten jullie het onderwijs volledig over aan de scholen?

In de praktijk wel sinds 1977 bij de installatie van de nieuwe Nederlandse Katholieke Schoolraad. Toen gaven de bisschoppen aan: “Uw bisschoppen leggen vandaag de volle verantwoordelijkheid voor het welzijn van de katholieke scholen op uw schouders, van u, de ouders, de docenten, van u, de schoolleiders”.

Later zagen ze dat het niet helemaal volgens wens ging (om het maar zacht uit te drukken) en hebben zichzelf in theorie weer wat meer invloed gegeven, maar in de praktijk merk je daar niets van, althans niet in het primair onderwijs.

De bisschop moet zijn goedkeuring geven voor het document van een scholenstichting waarin de visie en missie beschreven staat. Maar volgens mij is dat momenteel slechts een formeel iets.

Pooh

  • Administrator
  • Administrator
  • Hero Member
  • *****
  • Berichten: 5794
    • Bekijk profiel
(katholiek) onderwijs
« Reactie #3 Gepost op: maart 17, 2009, 02:09:05 pm »
Dat beantwoordt mijn vraag denk ik, maar alleen als ik tussen de regels doorlees. Bij de gereformeerden heeft de kerk geen enkele officiele invloed op de scholen. In de praktijk doorgaans ook niet, al is er natuurlijk wel sprake van samenwerking.
Maar naast het onderwijs op de scholen, verzorgt de kerk dus ook zelf onderwijs. Doen jullie dat niet?

Thorgrem

  • Berichten: 3000
    • Bekijk profiel
(katholiek) onderwijs
« Reactie #4 Gepost op: maart 17, 2009, 02:22:23 pm »

quote:

Pooh schreef op 17 maart 2009 om 14:09:
Dat beantwoordt mijn vraag denk ik, maar alleen als ik tussen de regels doorlees. Bij de gereformeerden heeft de kerk geen enkele officiele invloed op de scholen. In de praktijk doorgaans ook niet, al is er natuurlijk wel sprake van samenwerking.
Maar naast het onderwijs op de scholen, verzorgt de kerk dus ook zelf onderwijs. Doen jullie dat niet?
Vormsel en Eerste Heilige Communie wordt door de school of door de plaatselijke parochie voorbereid of een combinatie van beide. Verder is het geheel aan de parochie wat er verder nog aan onderwijs gegeven wordt buiten de school om.

Pooh

  • Administrator
  • Administrator
  • Hero Member
  • *****
  • Berichten: 5794
    • Bekijk profiel
(katholiek) onderwijs
« Reactie #5 Gepost op: maart 17, 2009, 02:29:16 pm »
Is het geen idee om daar meer mee te doen dan? Niet elk rkk-kind zal op een rkk of zelfs maar een christelijke school zitten, niet elke school zal een even heldere identiteit hebben of even deugdelijk onderwijs kunnen verzorgen, maar als parochie hoeft het toch niet zo heel moeilijk te zijn om een uurtje per week voor wat bijscholing te zorgen? Niet als vervanging voor alles wat ouders en scholen doen (die blijven onmisbaar voor vooral de praktische uitwerking, lijkt me), maar dan krijg je in ieder geval geen generaties die bepaalde onderwerpen 'gemist' hebben.

Thorgrem

  • Berichten: 3000
    • Bekijk profiel
(katholiek) onderwijs
« Reactie #6 Gepost op: maart 17, 2009, 02:37:29 pm »

quote:

Pooh schreef op 17 maart 2009 om 14:29:
Is het geen idee om daar meer mee te doen dan?
Dat is aan de parochies zelf. Idealer zou het natuurlijk zijn als de basisscholen hun identiteit serieus zouden nemen.

quote:

Niet elk rkk-kind zal op een rkk of zelfs maar een christelijke school zitten,
Niet elk, maar veruit de meeste katholieke kinderen (althans van belijdend ouders) zullen op katholieke scholen zitten simpelweg omdat de kwaliteit vrij goed is en omdat het een vrij veel voorkomende identiteit is van scholen. Maar een klein deel zal op een christelijke of openbare school zitten, indien dat het geval is dan zal de parochie wel met een oplossing komen om het kind oor te bereiden op de Eerste Heilige Communie en het Vormsel.

quote:

niet elke school zal een even heldere identiteit hebben of even deugdelijk onderwijs kunnen verzorgen,
Van kunnen kan haast geen sprake zijn. In principe ligt het niveau van het onderwijs in Nederland vrij hoog en zijn leerkrachten goed genoeg geschoold om degelijk onderwijs te kunnen geven. Financieel zit het ook wel prima. Het is een kwestie van willen.

quote:

maar als parochie hoeft het toch niet zo heel moeilijk te zijn om een uurtje per week voor wat bijscholing te zorgen? Niet als vervanging voor alles wat ouders en scholen doen (die blijven onmisbaar voor vooral de praktische uitwerking, lijkt me), maar dan krijg je in ieder geval geen generaties die bepaalde onderwerpen 'gemist' hebben.

Dat kan, maar daar zullen enkel kinderen komen van belijdende ouders, en die krijgen over het algemeen toch wel genoeg mee oa in de Mis.

De populatie van katholieken op een katholieke basisschool maakt in een stad zo'n 20% uit. Scholen moeten gaan inzetten op kwaliteit en niet op kwantiteit. Het katholieke onderwijs heeft altijd opengestaan voor niet katholieken vanuit de katholieke visie. Echter wanneer een te groot aantal leerlingen/leerkrachten niets meer hebben met de katholieke identiteit dan lijd de invulling van die identiteit daaronder.

Anemino

  • Berichten: 365
    • Bekijk profiel
(katholiek) onderwijs
« Reactie #7 Gepost op: maart 17, 2009, 03:32:50 pm »

quote:

Thorgrem schreef op 17 maart 2009 om 14:37:
<...> om het kind voor te bereiden op de Eerste Heilige Communie en het Vormsel.
Dat is toch rond een jaar of 7 a 8 jaar? Zijn ze niet een beetje te jong voor dat soort dingen?
.
.
« Laatst bewerkt op: maart 17, 2009, 03:33:03 pm door Anemino »
"Science only adds to the excitement and mystery and awe of a flower. I don't see how it subtracts." Richard Feynman

Thorgrem

  • Berichten: 3000
    • Bekijk profiel
(katholiek) onderwijs
« Reactie #8 Gepost op: maart 17, 2009, 03:39:00 pm »

quote:

Anemino schreef op 17 maart 2009 om 15:32:
[...]
Dat is toch rond een jaar of 7 a 8 jaar? Zijn ze niet een beetje te jong voor dat soort dingen?
.
.
De Eerste Heilige Communie is idd rond een jaar of 7 a 8. Waarom zouden deze kinderen te jong zijn voor een op hun toegesneden programma?

Anemino

  • Berichten: 365
    • Bekijk profiel
(katholiek) onderwijs
« Reactie #9 Gepost op: maart 17, 2009, 03:50:22 pm »
Omdat het het bestaan van god impliceert (anders zou het niet de 'heilige' communie worden genoemd), en een kind van zeven is mijns inziens te jong om daar een afgewogen oordeel over te vellen. Er wordt dus voor hem/haar beslist dat god bestaat.
"Science only adds to the excitement and mystery and awe of a flower. I don't see how it subtracts." Richard Feynman

rkdiak

  • Berichten: 1995
    • Bekijk profiel
(katholiek) onderwijs
« Reactie #10 Gepost op: maart 17, 2009, 03:54:19 pm »
Oei! Je hebt gelijk!

Ik neem aan dat we kinderen van zeven ook nog niet mogen vertellen dat Teletubbie-land niet echt is, en dat de aarde rond is?

* rkdiak is soms verbaasd over volwassenen die nog steeds denken dat ze in Teletubbie-land leven.
So sue me!

Anemino

  • Berichten: 365
    • Bekijk profiel
(katholiek) onderwijs
« Reactie #11 Gepost op: maart 17, 2009, 03:58:04 pm »
Dan heb je het over verifieerbare wetenschappelijke kennis. Maar ik begrijp dat jij dat graag op 1 lijn wilt zetten met de stelling dat god bestaat.
"Science only adds to the excitement and mystery and awe of a flower. I don't see how it subtracts." Richard Feynman

Pooh

  • Administrator
  • Administrator
  • Hero Member
  • *****
  • Berichten: 5794
    • Bekijk profiel
(katholiek) onderwijs
« Reactie #12 Gepost op: maart 17, 2009, 03:59:32 pm »

quote:

rkdiak schreef op 17 maart 2009 om 15:54:
Oei! Je hebt gelijk!

Ik neem aan dat we kinderen van zeven ook nog niet mogen vertellen dat Teletubbie-land niet echt is, en dat de aarde rond is?

* rkdiak is soms verbaasd over volwassenen die nog steeds denken dat ze in Teletubbie-land leven.

Geloven katholieken dan dat de aarde rond is? :+

Maar hoewel ik 7 jaar natuurlijk niet te jong vind (geloofsopvoeding begint bij de geboorte zo'n beetje), denk ik wel dat de belangrijkste fase waarin je er als kerk moet zijn, juist die fase is waarin kids zelfstandig gaan nadenken en vooral ook minder blindvaren op hun ouders. Tussen 10 en 16 jaar ofzo. Voor die tijd is het vaak toch een stuk minder complex allemaal.

Thorgrem

  • Berichten: 3000
    • Bekijk profiel
(katholiek) onderwijs
« Reactie #13 Gepost op: maart 17, 2009, 04:03:25 pm »

quote:

Anemino schreef op 17 maart 2009 om 15:50:
Omdat het het bestaan van god impliceert (anders zou het niet de 'heilige' communie worden genoemd),
Zeker weten, sterker nog, het gaat veel verder dan dat. :) Maar goed, dat hoef ik denk niet verder uit te leggen. Zoek maar eens op communie of eucharistie. :)

quote:

en een kind van zeven is mijns inziens te jong om daar een afgewogen oordeel over te vellen.
Ongetwijfeld, net zoals over zoveel andere dingen. Gelukkig groeit een kind op bij ouders die het kind helpen en sturen in beslissingen. Een kind kan volgens mij niet vroeg genoeg in aanraking komen met de blijde boodschap.

quote:

Er wordt dus voor hem/haar beslist dat god bestaat.
Nee dat wordt niet beslist, God bestaat nou eenmaal ondanks wat individuele mensen daar over denken. :)
« Laatst bewerkt op: maart 17, 2009, 04:04:56 pm door Thorgrem »

rkdiak

  • Berichten: 1995
    • Bekijk profiel
(katholiek) onderwijs
« Reactie #14 Gepost op: maart 17, 2009, 04:04:26 pm »

quote:

Anemino schreef op 17 maart 2009 om 15:58:
Dan heb je het over verifieerbare wetenschappelijke kennis. Maar ik begrijp dat jij dat graag op 1 lijn wilt zetten met de stelling dat god bestaat.
"verifieerbare wetenschappelijke kennis" is een leuke term, die vooral betekenis heeft voor mensen die graag hun eigen paradigma tot absolute waarheid verheffen. Je kan jezelf heel slim vinden en verheven boven die domme gelovigen die denken dat God bestaat, maar zolang je niet eens door hebt jouw idee van "verifieerbare wetenschappelijke kennis" extreem betrekkelijk is, zegt dat vooralsnog erg, erg weinig.
So sue me!