Arie Dijkstra heeft onlangs het adjunct hoogleraarschap sociale psychologie, gezondheid en ziekte aanvaardt aan de Rijks Universiteit Groningen. Tijdens zijn intreerede heeft hij beweerd dat alle grote ontdekkingen zijn gedaan. Hij pleit er dan ook voor om ons meer te richten op toegepaste wetenschap.
Het is mij wat onduidelijk of hij hiermee alleen zijn vakgebied bedoelt (of in ieder geval voornamelijk) of de wetenschap in het algemeen.
In bepaalde artikelen, zoals hier in
Elsevier, wordt het vrij algemeen gebracht. Het is wel grappig vind ik om te zien hoeveel verontwaardigde reakties er dan komen. Wij willen blijkbaar niet dat we nu wel zo ongeveer alles weten. En sommigen verwachten nog wel hèèl veel van de wetenschap.
Ook
hier wordt het vrij algemeen gesteld:
quote:
Dijkstra is het dit keer menens met het al vaker aangekondigde ‘einde van de wetenschap’. Wie denkt dat daar nog aan revolutionaire ontdekkingen wordt gewerkt, heeft niet goed gekeken. “Het is naïef om te denken dat de grote ontdekkingen maar dóór zullen gaan. Je kunt de fysieke realiteit door veel brillen bekijken, maar het aantal zinvolle paradigma’s is niet oneindig.”
Met andere woorden: “Wat binnen de muren van de universiteit een revolutie lijkt, is van een afstandje beschouwd hooguit een rimpel in de vijver.”
Maar volgens het
Nederlands Dagblad lijkt het alleen over zijn eigen vakgebied te gaan.
Hij is ook nog op
de radio zelf te beluisteren. Daarin spreekt hij eigenlijk alleen over zijn eigen vakgebied, dus het ND heeft het blijkbaar goed aangevoeld.
Ik vind zijn boodschap (als geïnteresseerde leek) best heel overtuigend en nuchter. Veel huidig wetenschappelijk onderzoek zou niet zo relevant zijn. Daarbij wordt nagelaten om de kennis die er is toe te passen. En in de keuzen voor wetenschappelijk onderzoek wordt te weinig gekeken naar het nut ervan voor de maatschappij.
Waar hij aan denkt bij het toepasbaar maken van wetenschappelijke bevindingen is bijvoorbeeld het effectief 'lokken' van mensen tot gezond gedrag. Natuurlijk roept dat de vraag op of de overheid wel zou moeten betuttelen, ook al is het ‘in het verborgene’. Maar aan de andere kant, als nu wel heel veel geld gestopt wordt in het bestrijden van roken bijvoorbeeld, maar we benutten te weinig de kennis die er is over het ‘hoe zo’n verslaving nou werkt als je kijkt naar het psyche van de mens’, dan is het ook wel jammer van het geld.
Als je de stelling wel breder neemt dan zijn eigen vakgebied, wat hij volgens sommige artikelen dus wel lijkt te doen, dan zou je je bijvoorbeeld af kunnen vragen of we nog wel naar de maan moeten en we dat geld niet in andere, gelijk toepasbare onderzoeken moeten steken.
Of vinden jullie het helemaal niet zo’n dilemma? Overdrijft de man? Of zou het echt alleen maar in zijn eigen vakgebied gelden?
Verder: ik heb zelf vaak gedacht en gezegd: zoveel veranderingen als er in de 20e eeuw waren in het dagelijkse leven door verschillende ontdekkingen, zullen wij vast niet meemaken in de 21e eeuw. Hoe denken jullie daar over? En dan bedoel ik dat ik niet zo snel vliegende automobielen verwacht of het kunnen verplaatsen in tijd en ruimte van mensen en alles wat daar op lijkt. Want als de ontwikkelingen in onze eeuw net zo snel zouden gaan als in de vorige, ga je toch aan dit soort dingen denken?