Onderstaande Vond ik in mijn mailbox. Ooit geschreven als antwoord op een zeer dringende vraag. Afkomstig uit een discussie over wind en bagger.
Ter leeringhe ende vermaeck.
D.B. wrote:
>
> Wat betekend:
> "dat zal hem geen windeieren leggen"
>
Ik wil wel een poging wagen:
Om de betekenis van een woord of van een uitdrukking te achterhalen kan het beste een analytische methode gekozen worden. (Het is natuurlijk ook mogelijk andere wegen te bewandelen: historisch onderzoek, empirisch onderzoek dmv enquetes, metafysisch onderzoek, etc. Maar ik zal je nu niet gaan vermoeien met allerlei metholodogische vraagstukken want dan komen we niet toe aan het eigenlijke probleem).
Goed... de analytische methode dus. We hakken de zin in stukjes en bekijken elk woord afzonderlijk.
1. "Dat". Het woordje "dat" verwijst naar iets. Helaas wordt uit de door jou gegeven zin niet duidelijk waar naar verwezen wordt. Met andere woorden: deze uitdrukking is uit zijn verband gerukt. En dat is een kwalijke zaak. De context waarin een bepaalde opmerking gemaakt wordt is immers zeer bepalend voor de betekenis ervan. Omdat we nu niet weten wat hem geen windeieren zal gaan leggen, zal de rest van deze analyse een abstract verhaal worden. Maar dat is nog altijd beter dan niets.
2. "zal". Hieruit blijkt dat deze uitdrukking gaat over iets dat nog moet gaan gebeuren. Het is dus een voorspelling, een profetie. En hiermee begeven zij die deze uitdrukking in de mond nemen zich op zeer glad ijs. Wie kan er in de toekomst kijken? Als degene die dit gezegd heeft een profeet of een helderziende is, dan moet deze uitspraak serieus genomen worden. Ieder ander die zulke dingen zegt is een koffiedikkijker en moet derhalve met argwaan tegemoetgetreden worden.
3. "hem". Het gaat dus over een manspersoon. Ook hier is het ontbreken van context desastreus voor onze zoektocht naar betekenis. Wie is die "hem"? We weten te weinig. Wat we wel kunnen constateren is dat het woord "hem" in de derde naamval staat. We mogen dus aannemen dat het meewerkend voorwerp in de zin is.
4. "geen". dit is een ontkenning van dat wat gaat volgen. Om hier betekenis aan toe te kennen, moeten we naar het volgende woord kijken.
5. "windeieren". Hier zijn we bij de kern van deze zin aanbeland. Zodra we weten wat windeieren zijn, hebben we een belangrijk aanknopingspunt om de betekenis van de hele zin te achterhalen. Voor zover ik weet worden windeieren door windkippen gelegd. Deze komen echter alleen maar voor op de Galapagos Archipel. Aangezien mijn eenvoudige persoon nog nooit daar geweest is, heb ik geen idee hoe zo'n windkip eruit ziet, en dus ook niet hoe een windei eruit ziet. Dit staat helaas het proces van betekenisvinding in de weg. We zullen dus opnieuw de analytische methode moeten toepassen. We hakken het woord "windei" in stukken:
5a "wind". Wind is lucht die haast heeft. Het kan erg nuttig zijn om lucht te verplaatsen. Als dat in huis gebeurt noemen we dat tocht. Dit doet vermoeden dat tamme windkippen tochteieren leggen. Maar meestal gaat lucht zich spontaan verplaatsen. Dit houd verband met drukgebieden.
5b "ei". Het lijkt me het beste om hier een fenomenologische beschrijving van het verschijnsel ei te geven: Een ei is hard en kent veel ronde vormen. Wanneer men teveel druk op een ei uitoefent bezwijkt de schaal en komt de inhoud naar buiten.
Door nu 5a en 5b te combineren, kunnen we de volgende hypothese opstellen: Een windei is hard en kent veel ronde vormen. Wanneer men teveel druk op een windei uitoefent bezwijkt de schaal en komt er wind naar buiten.
Deze hypothese is zeer geloofwaardig omdat er een algemeen geaccepteerd verband tussen druk en wind bestaat. Een hogedrukgebied levert wind op.
6. "leggen". Dit geeft aan wat er met de windeieren gebeurt. Ze worden niet geworpen, maar gelegd. Een zeug werpt jongen, maar een windkip legt windeieren.
Om de betekenis van de hele zin te achterhalen moeten we 1 t/m 6 combineren. Dit moet wel op een verstandige manier gebeuren want het geheel is altijd meer dan de som der delen.
We komen tot:
Er is iets waarvan we niet weten wat het is, dat in de toekomst geen harde dingen met veel ronde vormen waar wind uitkomt als je er teveel druk op uitoefent, zal leggen, bestemd voor een manspersoon van wie we niet weten wie hij is.
Ziehier de door jou gevraagde betekenis!!
Tot slot moeten we deze gevonden betekenis evalueren:
Ons proces van betekenisvinding leert ons dat het woordje "dat" uit het begin van de zin verwijst naar de windkippen. Die leggen immers de windeieren. Maar naar windkippen verwijs je niet met "dat", maar met "die". De hele zin klopt dus niet. Nu hebben we een serieus probleem.
Ik begin zo langzaamaan het vermoeden te krijgen dat jij mij een strikvraag loopt te stellen. Ik doe mijn uiterste best om betekenis aan de door jou gegeven zin te verbinden, klopt de hele zin niet!
Ik zal er niet van opkijken als je dat van te voren al wist.
Bah... Nu is zelfs het laatste restje vertrouwen weg. Bij dezen sluit ik mijn hart voor u toe.
dat bagger u moge overdekken tot in het derde geslacht!
Pulpeet.
