quote:
Iets wat ik tot mijn grote plezier, o.a. hier op deze site, meer en meer mag ontdekken. Mijn vraag over de mogelijkheden belijdenis te doen was niet als grap. In tegendeel, ik merk dat ik al jaren nauwe verwantschap voel met het geloven in gereformeerde kring, terwijl mijn kennis van dat geloof me vertelde dat er geen serieuze verwantschap kon zijn. Dat kon maar één ding betekenen (aangezien ik vrij stevig op mijn gevoel vertrouw), en wel dat mijn kennis van het gereformeerde geloven ernstig tekort schoot. Een hoofdreden om hier te zijn. En mijn gevoel heeft me, zo te zien, opnieuw niet in de steek gelaten.
quote:
We hebben al eens eerder wat uitgewisseld over de drieslag van de oude kerk (canon, regula en ambt). Er is ook nog zo Iemand als een sprekende God, die altijd al veel meer sprak van in de bijbel is vastgelegd. In ieder geval het gereformeerde protestantisme wil geen boekgodsdienst zijn. Het gaat om de God die spreekt, en Hij heeft zich echt niet tot wat nu in de bijbel staat beperkt. En Hij heeft dat spreken altijd een plaats gegeven in de omgang met mensen. Het NT is zichtbaar ontstaan uit de nieuwe toeëigening door de kerk van de Schriften van het OT, die ook al zichtbaar verweven waren met het leven van Gods volk. De bijbel uit die context loshalen is de beste garantie om er niets meer van te begrijpen, zoals je dan ook ter linker (vrijzinnige) en rechterzijde (biblicistische) ziet gebeuren.
Amen meester, amen!
quote:
Daarom is de traditie als doorgaande geschiedenis van bijbeluitleg binnen de kerk iets wat bij doorgewinterde gereformeerden veel zeggingskracht heeft.
Het punt waarop in de reformatietijd de wegen scheidden was vooral de reformatorische overtuiging dat de bijbel alles leert wat een christen nodig heeft om gered te worden, en dat boven-bijbelse leerstukken (zoals die over de transsubstantiatie, de aflaat, het vagevuur, etc.) dus niet gepresenteerd mochten worden als heilsnoodzakelijk. Daarmee raak je direct de andere component van de Traditio.
Zijn dat "boven-bijbelse" leerstukken? Mogelijk, maar zijn de triniteitsleer en de twee-naturenleer, dat dan niet evenzeer, of evenmin?
Toevallig, nou ja, niet geheel toevallig, heb ik zowel Luthers stellingen, als de 3FvE redelijk grondig (voor een niet theologie-studerende katholiek dan
) bestudeerd, en ik haal daar niet uit dat de reformatie haar wortel vindt in verzet tegen deze zaken. Wel uit verzet tegen misbruiken in de Kerk, die ook, en al lang vóór Luther, in de Kerk onderkend werden. Het is wellicht bekend dat "Trente" al heel lang in voorbereiding was vóór Luther op het toneel verscheen. De beweging van Trente, die dankzij Luther in contrareformatie verwerd, was oorspronkelijk die van een binnenkerkelijke reformatie. Ik waag vooralsnog te betwijfelen dat de reformatie zoals wij die nu kennen is begonnen om leerstellige verschillen van inzicht.
quote:
broeder
Een terzijde. Ik merk dat ik zojuist geneigd was "Amen, vader" te schrijven, waarop ik me realiseerde dat dit in protestantse oren minder positief zou kunnen klinken dan ik het bedoel, en waarop ik me vervolgens realiseerde dat een dominee een ambt bekleed dat, was hij katholiek geweest, passend tot een "vader" had geleid, maar als dominee ben je, in katholiek verstaan, een leek. Recent vertelde ik een protestant dat een dominee, naar de letter, voor ons een leek is, en dat vond ze uitermate kwetsend. Vervelende situatie, maar los daarvan: hoe kijk je hier tegenaan?
quote:
Ja, dat is een boeiende geschiedenis, ook van een toenemend afhaken van ons, protestanten. Van de weeromstuit vergeten we zelfs vaak dat we het Theotokos wel delen en dat er alle reden is om met eerbied over de Moeder Gods te spreken. Maar ja, het gaat er wel om dat er maar één Middelaar is tussen God en mensen, de mens Christus Jezus. Dat hebben protestanten altijd bedreigd gezien door de uitdijende positie van Maria. Ik weet dat er verschil is tussen vereren en aanbidden en zo, en dat het ook orthodoxe katholieken in alles om de éne Middelaar gaat, maar ja, in de praktijk en zo...
Oh, niet alleen in de praktijk! Ik moet durven vertrouwen op de wijsheid van de Kerk, maar onderschat niet welke diepe zorgen er leven binnen delen van de Kerk, over het voortgaande geroep om een vijfde mariaal dogma: dat van Maria medeverlosseres! Als dat dogma er ooit komt, dan zal er heel goede uitleg nodig zijn, willen we niet zwaar in de problemen belanden.
quote:
Dat heeft wel even geduurd, nietwaar, die ontwikkeling van het pausdom. Trente en de contra-reformatie horen er ook bij, lijkt me. Ik heb meer de indruk dat de harde secularisatie van de 20e eeuw hier de hoofdrol speelt, dan dat het om invloed van de reformatie gaat. Erg onder de indruk van de ontwikkelingen in het Westen is Rome nooit geweest... Of zie ik iets over het hoofd?
ja. De reformatiebeweging binnen de Kerk, die grofweg gezegd op gang kwam ongeveer anderhalve eeuw voor de Lutherse reformatie een aanvang nam. Mocht het je in meer detail boeien, dan kan ik je aanraden te lezen:
- Pauselijk zonde, Geconstrueerd bedrog (Garry Wills)
- Momentopnamen uit de geschiedenis van de katholieke kerk (Robrecht Boudens)
- A concise history of the Catholic Church (Thomas Bokenkotter)
maar specifiek over dit onderwerp, en nog opmerkelijk goed gedocumenteerd ook:
- De klokkenluiders / Hervormingsbewegingen in de katholieke kerk (Michel van der Plas)
Of Rome erg onder de indruk is geweest van de ontwikkelingen in het Westen? Ik denk dat je dan eerder het Noorden bedoelt overigens, maar ja, Rome is daar nogal stevig van onder de indruk, altijd al geweest. Ik denk dat ik je daar vrij eenvoudig tientallen voorbeelden van zou kunnen geven, maar wellicht raak ik dan niet het punt dat je precies wilde maken. Kortom: wat bedoel je precies?
