quote:
grompie schreef op 28 juli 2006 om 01:55:ik mis het stukje, waarin je uitlegt, hoe de samenstelling van de bijbel niet binnen de term traditie valt.
ps.
volgens mij herken ik het stukje onder het kopje traditie ergens van
Dat stukje was er al hoor, maar dan in een ander topic
(onderstaande komt grotendeels uit:
http://forum.gkv.nl/forum/view_message/233096)
De Traditie wordt nog wel eens 'verdedigd' met een beroep op wat jij hier ook vraagt. Je hebt toch de Traditie nodig, omdat die ervoor gezorgd heeft dat de bijbel samengesteld is?
Maar dan wordt natuurlijk wel met de apostelen en hun directe leerlingen, meteen de
hele traditie van de RKK binnengesmokkeld, en dat lijkt me geen zuivere redenering. Het
zou kunnen uiteraard, maar het is zeker geen noodzakelijkheid. Uit allerlei aanwijzingen weten we, dat de canon al lang voor haar offciele vaststelling in de 4e eeuw, vrij duidelijk omlijnd was (op enkele 'rest'boeken na). Net zo goed als dat we in nederland al lang rechts op roltrappen staan als we geen haast hebben, lang voordat het een keertje in een wet formeel wordt vastgelegd.
Marcion kon rond het jaar 150 al parasiteren op de canon, door alleen de (door hemzelf gezuiverde) brieven van Paulus en het evangelie van Lukas (eveneens gezuiverd) over te houden. Het was in de klassieke oudheid bij literatoren gebruikelijk om je brieven te verzamelen, te 'redigeren' en als bundel 'te publiceren', dus het kan goed zijn dat Paulus dat ook deed. Hij stuurde in ieder geval dezelfde brieven langs meerdere gemeenten (Kol.4:16). En als je 1 Korinte en 2 Korinte vergelijkt, dan zie je dat er vermoedelijk een brief tussen moet zitten (2 Kor. 2), die Paulus mogelijk zelf al geredigeerd heeft, omdat ze vooral kritiek en minder opbouw bevatte.
Ook als je kijkt naar de bronnen waaruit de kerkvaders citeren, dan zie je een duidelijk patroon, zelfs al bij iemand als Clemens van Rome (eind eerste eeuw). Die citeert veelvuldig uit Paulus en Hebreeën, en verwijst naar de evangelien.
Dus zo'n groot gat zat er niet tussen de apostelen en hun werken, en de canonisering. Je kunt met evenveel gemak (en ondersteunende aanwijzingen) stellen, dat de apostolische werken vrijwel direct als autoriteit werden gezien, omdat het immers de neerslag van de leer was die ze in levende lijve verkondigden. In dat geval is de bijbel de neerslag van de generatie van de apostelen, de directe (en soms indirecte) getuigen van Jezus' leven, dood, opstanding en hemelvaart.
Dit past ook mooi bij de vroege kerkvaders, die aan de apostolische werken autoriteit toekenden, veel meer dan aan hun eigen werken of die van collega-kerkvaders.
Het lijkt er dus op, dat de grote lijnen zich tijdens en direct na het leven van de apostelen Petrus, Paulus en Johannes uitkristalliseerden. Uiteraard heb ik het dan niet over alle theologische details, maar over de grote lijnen.
Je zou dus kunnen stellen, dat de RKK de tijdsperiode van de apostelen, de directe getuigen, kunstmatig verlengt, door haar door te trekken naar de hele Traditie. Uiteraard is het alternatief evenmin te bewijzen, en geen noodzakelijkheid. Maar geeft in ieder geval aan, dat 'traditie' niet de enige legitieme oplossing is uit het dillemma.
De oplossing uit het dilemma:
kerk -> bijbel -> kerk, is:
apostelen -> bijbel -> kerk. Uiteindelijk is het toch het gewicht van de apostelen geweest, en hun leven met de Heer, samen met hun leer, die de kerk gevormd hebben. Het twistpunt zit 'm er dus in, of de opvolgers van de apostelen, en alle opvolgers daarna, diezelfde autoriteit hebben? In dat geval is de kerk de basis van de bijbel, en de bijbel de weerslag van de kerk. Als alleen de apostelen - want direct door Jezus/God aangesteld - dat gezag hebben, dan is de bijbel de weerslag van hun gezag en leer, en de kerk een gevolg daarvan. Het kan dus best zijn dat de katholieke kerkvaders 'gekozen' hebben, maar ze hebben dan niets anders gedaan dan de autoriteit die de apostelen van God gekregen hadden, accepteren en daarnaar leven en leren.
Een zelfde probleem zie je overigens ook m.b.t. het OT. De joodse traditie kent ook haar toevoegingen in de 'mondelinge overlevering'. Ergens in de tweede tot vierde eeuw (na Chr.) zijn die opgetekend, maar ze zouden teruggaan tot de tijd van Mozes. Het bestaat uit allerlei commentaren (en commentaren op commentaren op commentaren op ..) van rabbi's. Voor veel (alle?) Joden was ook deze Traditie gezaghebbend, maar de christelijke kerk heeft die 'openbaringen' die mondeling doorgegeven waren, afgewezen. De boeken die van Mozes, de profeten, etc komen hebben Autoriteit, maar de tradities die claimen ook van die personen af te stemmen hebben dat niet. Je zou dus kunnen stellen dat de RKK dezelfde 'fout' maakt die het OT-jodendom ook maakte, en die juist door de vroege kerk is afgewezen
