quote:
Pulpeet schreef op 22 oktober 2006 om 21:30:[...]
Daar geeft Calvijn het antwoord op in de Institutie, boek 1, hoofdstukken 6 t/m 8. In het kort: men toetst de canon van de Bijbel niet aan de Bijbel, maar deze wordt bevestigd door het getuigenis van de Heilige Geest.
"Daarom wordt het hoogste bewijs van de waarheid der Schrift overal ontleend aan de Persoon Gods, die in haar spreekt" (I,VII,4)
"Dit moet dus onveranderlijk vastgesteld blijven, dat zij, die door de Heilige Geest innerlijk onderwezen zijn, volkomen rust vinden bij de Schrift, en dat deze haar geloofwaardigheid in zichzelf heeft, en niet onderworpen mag worden aan bewijsvoering en redenering, en dat ze niettemin de zekerheid, die ze bij ons verdient te hebben, door het getuigenis des Geestes verkrijgt." (I,VII,5).
Dat antwoord ken ik, en kende ik al toen ik mijn vraag stelde. Het was dus ook al in mijn vraag inbegrepen.
quote:
Jouw voorstelling dat alle protestantse waarheid uit de tekst van de Schrift moet worden afgeleid, is niet reformatorisch. Het is altijd Woord en Geest. Zonder de Geest is de letter dood.
Bovendien wordt aan de traditie wel zeker belang gehecht. De reformatoren zochten expliciet aansluiting bij de vroege kerk.
Ik weet het, ik ken Calvijns Institutie inmiddels redelijk, ken wat van Luther, ken de 3FvE, en dankzij dit forum heb ik enig begrip opgedaan over de reformatie. Nee, ik stel me niet voor dat alle protestantse waarheid uit de tekst van de Schrift moet worden afgeleid. Ik schreef dat dan ook al. Punt is en blijft, dat als je Sola Scriptura niet uit de Schrift kan aantonen, als je de Scriptura niet uit de Schrift kan aantonen (de canon dus), als zoals E-Line en Laodicea al hebben laten zien de traditie niet eenduidig is over de canon, je met Calvijn in de hand als gereformeerde
niets anders hebt dan "verklaring X" (waar we in dit topic nu al een tijdje op zitten te wachten, maar die niemand blijkt te willen leveren) of "de Geest". Met Calvijn in de hand naar Luther kijkend, is dan dus de vraag: waarom zou je Luther geloven? Of moet ieder voor zich maar uitmaken welke canon hij gebruikt voor zijn "Sola Scriptura"? Calvijn als grondlegger van het post-modernisme, met Luther als de eerste post-modernist avant la lettre, het moet niet gekker worden. Ik waxht toch maar liever op "verklaring X".
quote:
Wat me trouwens opviel tijdens het lezen in de institutie, is dat Calvijn nergens rept over de inhoud van de Canon. Misschien dat hij dat in andere geschriften wel doet, maar hier dus niet. Terwijl, als je het érgens zou verwachten, dan is het wel hier. Hij lijkt ervan uit te gaan dat voor de lezer volstrekt duidelijk is wat tot de canon behoort en wat niet.
Verder vraag ik me af of we Calvijn bij het vraagstuk van dit topic moeten. Hij was van een latere generatie dan Luther. Blijkbaar heeft hij Luther gewoon nagevolgd hierin.
Het verband zit in de gereformeerde leer, die nogal schatplichtig is aan Calvijn, en de canon van diezelfde gereformeerden, die nogal schatplichtig is aan Luther, en het verband tussen die twee. Hoe kan iemand gereformeerd zijn, en geen verklaring hebben voor de canon van Luther, die past in de theologie van Calvijn? Hoe leg je dan verantwoording af van je geloof? "Luther zei het, en Calvijn zei dat de Geest er van getuigt, dus ja, dan moet het wel waar zijn"? Dat zal toch niet waar zijn?
Wat mij overigens opvalt (en nee, dat is verre van origineel) is hoe Luther vooral een theologie zocht die zijn privé-problemen kon oplossen:
- zijn onvermogen om te gaan met heilsonzekerheid;
- zijn afschuw van misbruiken in de Kerk;
- zijn behoefte aan politieke steun.
Wat me opvalt in de Institutie is hoe Calvijn vooral een poging doet om:
- een met juridische nauwkeurigheid dichttimmeren van de door Luther ingezette weg van de gebondenheid van de wil;
- zijn afkeer van ieder gezag buiten zichzelf, met name van de Kerk, te verenigen met zijn wens zijn eigen theologie aan anderen te kunnen opleggen.
Beide heren schijnen nogal de waarheid tot functie van persoonlijke voorkeuren te maken. Maar goed, ik zeg bewust "schijnen". Want als "verklaring X" bestaat, dan is mijn indruk natuurlijk volstrekt onjuist.
quote:
De vraag is natuurlijk wat Luther hiervan wist. Als Luther (wellicht onterecht) in de veronderstelling was, dat hij met de echte bron te maken had, had hij die gebruikt. Er zijn wel meer van die historische, historische vergissingen.
En, aldus Calvijn, de Geest getuigde dus van de juistheid van een historische vergissing. Dat zou opmerkelijk zijn.
quote:
Dat Luther slechts een niet zo vreemde stellingname innam in een bestaand debat, in plaats van geheel eigenmachtig boeken uit de canon te verwijderen. Hij sloot wel boeken uit van de canon, maar dat kwam grotendeels niet uit zijn eigen koker. Ik wil wat tegenwicht bieden aan de (katholieke?) voorstelling van zaken dat al die tijd die boeken zonder discussie, volledig tot de canon behoorden, en dat Luther ze er ineens uitgooide. In die voorstelling van zaken is de rol van Luther veel te groot.
Als je even terug leest, zal je zien dat dit geen voorstelling is die door katholieken hier wordt neergezet. In tegendeel, juist het ontbreken van een algemeen aanvaarde canon, en het bestaan van die discussie, onderstreept dat het onzinnig is om te doen alsof Luther terug greep op de traditie. Dus, wat deed hij dan wel?