Het artikel in de Zwolse Courant. Helemaal, omdat je op
website moet registreren.
-------
Gereformeerd vrijgemaakten ‘op dwaalspoor‘
door Wout Sleijster
16 SEPTEMBER 2003 - ZWOLLE/DALFSEN - Het spant binnen de gereformeerde kerken vrijgemaakt, de kerk die in 1944 los kwam van de gereformeerde kerken (synodaal). In 1968 volgde binnen de gereformeerde kerken vrijgemaakt al een scheuring, waarbij de nederlands gereformeerde kerken ontstond. En nu dreigt de vrijgemaakte gemeenschap opnieuw te splijten. Zaterdag komen ‘verontrusten‘ bijeen in Zwolle, nadat dezer dagen in Berkel en Rodenrijs al een groep besloot zich los te maken en de Akte van Vrijmaking te lanceren.
Een van de woordvoerders van de verontrusten en zaterdag spreker is de in Dalfsen wonende dr. P. van Gurp. Volgens hem zijn de gereformeerde kerken vrijgemaakt het spoor al jaren bijster: ‘Deze kerk is op weg de naam van de kerk van Christus te verliezen. Men is zelfs verder op het dwaalspoor dan de gereformeerde kerken (synodaal) in 1944 waren.‘
Van Gurp is redacteur van het blad Reformanda. Achter die naam heeft ook de vereniging van verontrusten zich gegroepeerd.
De geschilpunten spitsen zich toe op besluiten van de synode van Zuidhorn, die vorig jaar werd gehouden. De twistpunten zijn besluiten inzake de zondagsrust, de aanvaarding van gezangen uit het Liedboek voor de Kerken, standpunten over huwelijk en echtscheiding en last but not least de toenadering tot de christelijk gereformeerde kerken en de nederlands gereformeerde kerken.
Bij de ‘vrijmakingsbijeenkomst‘ in Berkel werden onlangs journalisten geweerd. Toch is dr. Van Gurp wel bereid een aantal vragen te beantwoorden, met het oog op de bijeenkomst in Zwolle.
- Maakt u nog deel uit van de Gereformeerde Kerken (vrijgemaakt), gelet op gesprekken tussen u en kerkenraden?
‘Nog wel. Ik ben met de kerkenraden in gesprek. Het betreft de kerkenraad in mijn woonplaats Dalfsen en die te Emmen, waar ik emeritus-predikant ben.‘
- Is de reden om de ‘landelijke openbare vrijmakingsvergadering‘ in Zwolle te houden ingegeven door de ligging van deze stad? Of wordt uw verontrusting over de koers van de gereformeerde kerken vrijgemaakt juist binnen deze regio breed gesteund?
‘Die keuze is ingegeven door de centrale ligging van Zwolle. Wij verwachten dat de meeste bezoekers afkomstig zullen zijn uit het noorden des lands én uit de provincie Overijssel‘.
- De conflictstof binnen de gereformeerde kerken vrijgemaakt waaide naar mijn inschatting al eerder op dan begin dit jaar toen de ‘Oproep tot Reformatie‘ werd gedaan. Is deze veronderstelling juist?
‘Onze zorgen zijn er al jaren. De laatste tien jaar is in het blad Reformanda steeds uitvoerig gewezen op de verkeerde koers van de gereformeerde kerken vrijgemaakt. Echter, zonder resultaat. Deze vrijmaking komt dus niet uit de lucht vallen.‘
- Ziet u in een ‘nieuwe vrijmaking‘ de lijn van voortgaande reformatie?
‘Deze stap past in de lijn van alle voorgaande reformaties. Het gaat er om kerk te blijven en altijd weer terug te gaan naar de wortels‘.
- Er wordt door verontrusten gesproken over ‘het afwerpen van het synodale juk‘, alsof de huidige situatie net zo schrijnend zou zijn als die van ‘1944‘ toen ook in dergelijke termen werd gesproken? Ook het verwijt dat de gereformeerde kerken vrijgemaakt ‘dwaalleer en leugens tolereren‘ liegt er niet om...
‘Het is volgens mij zelfs erger dan in 1944. De gereformeerde kerken vrijgemaakt zijn nu een pluralistische kerk (meerstromingen-kerk ? red.) geworden. Daarin mogen waarheid en dwaling naast elkaar bestaan. Met name inzake het gebod tot zondagsrust. Dat gebod zou nu alleen maar een menselijke instelling zijn en geen goddelijk gebod. Ook de stellingname ten aanzien van Bijbelkritiek is fout. Veel in de Bijbel, zo wordt nu verkondigd, zou niet letterlijk moeten worden genomen. Het zou alleen symbolisch bedoeld zijn. Dat vinden wij onacceptabel.‘
- Is theologisch debat in termen als ‘Gods Woord is door mensen op schrift gesteld‘ (en dus voor interpretatie vatbaar) geoorloofd?
‘De Bijbel is wel door mensen geschreven, maar het is geïnspireerd door de Heilige Geest en dus zonder fouten.‘
- Een ‘kerk zonder zonden‘. Is dat een illusie of opdracht?
‘Een ‘kerk zonder zonden‘ is er niet. Zeker niet in dit leven. Wel na het eind der tijden.‘
- Is er nu sprake van ‘scheuring‘ of ‘vrijmaking‘? En wat is volgens u het verschil?
‘Wij spreken van vrijmaking en beslist niet van scheuring. We pretenderen dat deze vrijmaking juist bedoeld is om de gereformeerde kerk te behouden. Net als de hervormden een comité hebben ‘tot behoud van de Nederlands Hervormde Kerk‘ zeggen wij: ‘Niet wij scheiden ons af, maar dat doen juist de anderen‘. Zelfs in Amerika in de Episcopaalse Kerk, waar een homoseksuele priester tot bisschop is benoemd, zeggen de tegenstanders daarvan: ‘Niet wij scheiden ons af. Dat doen de anderen.‘
- Reacties op de jongste gebeurtenissen onder de gereformeerd vrijgemaakten getuigen van verdriet. Ervaart u die gevoelens ook?
‘Inderdaad, die ervaar ik heel sterk. Maar voor ons is dat wel gerechtvaardigd omdat we zoveel moeten opofferen.‘
- Mag een kerk ? om een andere reactie aan te halen ? een ‘kleurrijk geheel‘ zijn? Of is er in dit opzicht slechts sprake van zwart en wit, respectievelijk kwaad en goed, vals en waar?
‘Natuurlijk mogen er in een kerk verschillen zijn. Maar het gaat er dan wel om waar de grens is. Die grens ligt binnen de Drie Formulieren van Eenheid: de Nederlandse Geloofsbelijdenis, de Heidelbergse Catechismus en de Dordtse Leerregels.‘
- Hoe reageert u op leden van andere kerken en andere ‘buitenstaanders‘ die de jongste scheuring binnen de gereformeerde kerken vrijgemaakt ietwat meewarig beschouwen als een repeterende breuk van een kerkgemeenschap met een overdosis scherpslijpers?
‘Het is te begrijpen van mensen die niet weten waar het om gaat en alleen maar oordelen over de gevolgen van deze strijd.‘
- De vrijmakingsvergadering in Berkel en Rodenrijs was begin deze maand in die zin besloten, dat ? volgens het Nederlands Dagblad ? journalisten er werden geweerd. Zijn journalisten zaterdag wel welkom bij de ‘landelijke openbare vrijmakingsvergadering‘ in Zwolle?
‘Journalisten zijn er welkom. Als je dat wilt, kun je zelfs van te voren de tekst van mijn toespraak en van de Akte van Vrijmaking toegezonden krijgen.‘